WEBVTT

1
00:00:00.008 --> 00:00:01.001
888

2
00:00:01.006 --> 00:00:04.007
Wij schamen ons voor onze politici.

3
00:00:04.012 --> 00:00:07.004
Krijgen we dit jaar een Belgische lente?

4
00:00:07.018 --> 00:00:09.010
TUNE

5
00:00:21.005 --> 00:00:25.023
We zijn op weg naar het land van de kampioen: Belgie.

6
00:00:25.023 --> 00:00:32.002
Nooit zat een land langer zonder regering.

7
00:00:32.002 --> 00:00:35.017
In april 2010 viel het kabinet van premier Leterme.

8
00:00:35.017 --> 00:00:39.016
Twee maanden later gingen de Belgen naar de stembus.

9
00:00:41.004 --> 00:00:44.009
COMMOTIE EN GESCHREEUW

10
00:00:44.009 --> 00:00:48.013
De formatie verliep chaotisch en duurde 540 dagen.

11
00:00:48.013 --> 00:00:53.001
Een wereldrecord. Zelfs Irak wordt verslagen.

12
00:00:53.001 --> 00:00:54.019
December vorig jaar.

13
00:00:54.019 --> 00:00:58.015
Wanneer het land economisch richting de afgrond glijdt, slaagt de formateur in z'n missie.

14
00:00:58.015 --> 00:01:01.007
Na alweer een bezoek aan de koning komt hij met goed nieuws:

15
00:01:01.007 --> 00:01:03.018
De zes partijen hebben een akkoord gesloten.

16
00:01:03.018 --> 00:01:08.013
Belgie heeft een regering onder leiding van premier Di Rupo.

17
00:01:08.013 --> 00:01:11.005
Een Waal die slecht Nederlands spreekt.

18
00:01:26.011 --> 00:01:31.008
De politieke impasse lijkt voorbij. Maar hoe solide is zijn coalitie?

19
00:01:31.008 --> 00:01:35.021
Na Duitsland is Belgie onze belangrijkste handelspartner.

20
00:01:35.021 --> 00:01:41.011
35 miljard euro aan export gaat per jaar de grens over.

21
00:01:41.011 --> 00:01:45.002
Nederland heeft er dus alle belang bij dat onze zuiderburen...

22
00:01:45.002 --> 00:01:47.023
hun problemen oplossen en niet halverwege blijven steken.

23
00:01:47.023 --> 00:01:49.016
Want dan krijg je dit:

24
00:02:14.004 --> 00:02:17.021
Het is een van de vele zogenoemde 'nutteloze werken'.

25
00:02:17.021 --> 00:02:20.000
Symbolen van besluitenloosheid, of:

26
00:02:20.000 --> 00:02:25.011
Waarin een klein land gecompliceerd kan zijn.

27
00:02:27.002 --> 00:02:31.008
Onze eerste ontmoeting is met Jonathan Vandenbroeck.

28
00:02:31.008 --> 00:02:35.020
De meest muzikale politicoloog van de Lage Landen.

29
00:02:35.020 --> 00:02:38.014
Artiestennaam: Milow.

30
00:02:38.014 --> 00:02:41.018
Ik kan enkel zeggen, ik ben blij dat er een regering is.

31
00:02:41.018 --> 00:02:45.008
Maar het heeft veel te lang geduurd.

32
00:02:45.008 --> 00:02:50.019
Milow doet een soundcheck, want straks speelt hij live voor de Franstalige radio.

33
00:02:50.019 --> 00:02:54.011
Net terug uit Zwitserland, Los Angeles in februari.

34
00:02:54.011 --> 00:02:56.023
Ook al is de politieke wetenschapper een wereldster geworden...

35
00:02:56.023 --> 00:03:01.007
betrokken bij zijn vaderland is hij zeker.

36
00:03:01.007 --> 00:03:06.006
Ik heb mij een jaar lang geergerd, 540 dagen...

37
00:03:06.006 --> 00:03:09.020
aan de politici die de regering aan het vormen waren.

38
00:03:09.020 --> 00:03:14.015
Ik vind het een absolute schande dat het zo lang geduurd heeft.

39
00:03:14.015 --> 00:03:17.016
Hoe ingewikkeld is Belgie?

40
00:03:17.016 --> 00:03:22.014
Belgie is wellicht een van de ingewikkeldste landen in deze regio.

41
00:03:22.014 --> 00:03:28.013
Een landje met 11 miljoen inwoners, wat niet weinig is voor zo'n kleine oppervlakte.

42
00:03:28.013 --> 00:03:33.002
Verdeeld over drie taalgemeenschappen tezamen.

43
00:03:33.002 --> 00:03:37.016
Als je al aan een buitenlanger wilt uitleggen...

44
00:03:37.016 --> 00:03:46.015
dat Belgie zo veel regeringen, onze hoofdstad heeft al 20 burgemeesters

45
00:03:46.015 --> 00:03:51.001
dan wordt het wel duidelijk hoe ingewikkeld Belgie wel is.

46
00:03:51.001 --> 00:03:55.013
En omdat het zo ingewikkeld is, raadplegen we het Belgisch politiek woordenboek.

47
00:04:20.017 --> 00:04:23.019
Milows meest recente cd heet: Noord en Zuid.

48
00:04:23.019 --> 00:04:26.018
Een verwijzing naar de verdeeldheid in Belgie.

49
00:04:26.018 --> 00:04:33.002
Het Franstalige zuiden en het Nederlandstalige noorden.

50
00:04:34.003 --> 00:04:36.023
Er is geen Belgische radio, er is geen Belgische tv-zender.

51
00:04:36.023 --> 00:04:38.004
Ze zijn allemaal apart.

52
00:04:38.004 --> 00:04:46.007
Dus die culturele lijn tussen noord en zuid in Belgie is ongelooflijk groot geworden.

53
00:04:46.007 --> 00:04:50.021
MUZIEKLANKEN

54
00:04:50.021 --> 00:04:59.007
In The Kingdom lijkt het alsof u balanceert tussen afkeer en liefde.

55
00:04:59.007 --> 00:05:03.000
Is dat ook zo? Ik vergelijk het een klein beetje met mijn familie.

56
00:05:03.000 --> 00:05:07.014
In je familie kun je botsen, conflicten hebben.

57
00:05:07.014 --> 00:05:11.010
Maar je blijft familie. Je bent op elkaar aangewezen.

58
00:05:11.010 --> 00:05:17.002
Je komt het wel te boven. Zo zie ik het ook een beetje met je land.

59
00:05:30.019 --> 00:05:36.008
Het leidt tot een heel complexe situatie.

60
00:05:36.008 --> 00:05:41.006
Een land waar 'compromis' het belangrijkste woord is van politiek voeren.

61
00:06:09.008 --> 00:06:11.004
En compromissen zijn cruciaal in Belgie.

62
00:06:11.004 --> 00:06:13.012
Want anders krijg je dit:

63
00:06:32.016 --> 00:06:35.018
Als er EEN politicus de kunst van het compromis verstaat...

64
00:06:35.018 --> 00:06:40.010
dan is het de burgemeester van deze stad.

65
00:06:40.010 --> 00:06:44.000
We wachten op Louis Tobback, boegbeeld van de sociaal-democraten.

66
00:06:44.000 --> 00:06:49.016
Oud vice-premier. Drie termijnen bewindsman op Binnenlandse Zaken.

67
00:06:49.016 --> 00:06:53.021
En nu op z'n 73e behalve burgervader minister van Staat...

68
00:06:53.021 --> 00:06:58.000
en lokaal lijsttrekker voor de Socialistische Partij.

69
00:06:58.000 --> 00:07:01.007
Is het zo dat de nieuwe generatie Belgische politici het vermogen...

70
00:07:01.007 --> 00:07:04.020
om compromissen te sluiten verloren is?

71
00:07:04.020 --> 00:07:08.004
Nee, want ze heeft een compromis gesloten.

72
00:07:08.004 --> 00:07:09.012
Er is altijd veel over gezegd.

73
00:07:09.012 --> 00:07:13.007
Maar ze heeft een compromis gesloten.

74
00:07:13.007 --> 00:07:26.006
Dus die huidige generatie is echt niet dommer of onbekwamer of niet compromis-vreemd dan de vorige.

75
00:07:26.006 --> 00:07:28.018
Waarom heeft het zo lang geduurd?

76
00:07:28.018 --> 00:07:32.010
Omdat de problematieken bijzonder moeilijk waren.

77
00:07:32.010 --> 00:07:40.024
De begrotingsproblematiek is op zichzelf al een moeilijke opgave voor alle Europese regeringen.

78
00:07:40.024 --> 00:07:44.009
Dat vraagt tijd, dus daar kom je niet op een dag door.

79
00:07:44.009 --> 00:07:48.008
Je moet er aan laten rekenen. Een dag ja, maar vijfhonderd... Nee!

80
00:07:48.008 --> 00:07:52.009
Nou, de 500 dagen komen door het feit...

81
00:07:52.009 --> 00:08:06.007
dat Leterme in 2007 eigenlijk de essentie van het communautaire probleem op tafel heeft gelegd.

82
00:08:33.018 --> 00:08:37.018
Tijdens het anderhalf jaar durende regeringsvacuÈum...

83
00:08:37.018 --> 00:08:41.000
leek Belgie een paar keer daadwerkelijk uiteen te vallen in noord en zuid.

84
00:08:41.000 --> 00:08:43.005
'Un pays brise'.

85
00:08:43.005 --> 00:08:46.012
Een verscheurd land, kopte de Waalse krant Le Soir eind vorig jaar.

86
00:08:46.012 --> 00:08:55.003
Je krijgt dit land niet uiteen, omdat er gewoon het probleem Brussel daar in het midden zit.

87
00:08:55.003 --> 00:08:57.008
Dat krijg je niet verdeeld.

88
00:09:04.003 --> 00:09:06.010
Er is een meerderheid van Vlamingen in dit land...

89
00:09:06.010 --> 00:09:12.007
die Brussel tot hun hoofdstad hebben uitgeroepen.

90
00:09:12.007 --> 00:09:21.000
Maar die meerderheid van Vlamingen die zich steeds meer beroepen dat zij de meerderheid is in het land...

91
00:09:21.000 --> 00:09:26.021
6 tegen 4, is de verpletterende minderheid in Brussel.

92
00:09:26.021 --> 00:09:32.006
In de verhouding Franstalig-Nederlandstalig 1 op 10!

93
00:09:34.020 --> 00:09:37.020
U maakte aan de telefoon de vergelijking met Brigitte Bardot.

94
00:09:37.020 --> 00:09:42.023
Hoe zat dat? Ha! Ik weet niet meer hoe dat precies zat.

95
00:09:42.023 --> 00:09:49.001
Maar het, eh... Daar moet ik nu even over denken.

96
00:09:49.001 --> 00:09:54.003
Het ging over Brussel. U vergeleek Bardot met Brussel.

97
00:09:54.003 --> 00:09:57.010
Ja, ik zou wel graag hebben...

98
00:09:57.010 --> 00:10:04.010
dat Brussel bereid was om voor Vlaanderen te kiezen.

99
00:10:04.010 --> 00:10:10.006
Maar 50 jaar geleden had ik ook wel een oogje laten vallen op Brigitte Bardot.

100
00:10:10.006 --> 00:10:15.022
Maar het probleem was: Zij wou niet.

101
00:10:17.006 --> 00:10:19.003
Hoe stabiel is die nieuwe regering?

102
00:10:19.003 --> 00:10:20.016
Ehm...

103
00:10:20.016 --> 00:10:26.024
Die nieuwe regering is bijzonder stabiel.

104
00:10:26.024 --> 00:10:34.014
In Belgie is het regeerakkoord naar mijn gevoel veel evenwichtiger dan wat men in Nederland heeft gedaan.

105
00:10:34.014 --> 00:10:37.022
Het landsbelang is naar mijn overtuiging...

106
00:10:37.022 --> 00:10:41.010
maar dat is het verschil met een rechtse liberaal...

107
00:10:41.010 --> 00:10:48.006
het landsbelang is dat iedereen in die samenleving aan z'n trekken komt.

108
00:10:48.006 --> 00:10:53.022
Op een billijke manier. Dat is met deze regering in Belgie beter geregeld dan in Nederland?

109
00:10:53.022 --> 00:10:57.004
Dat lijkt mij, als ik de reacties hoor...

110
00:10:57.004 --> 00:11:05.009
in het Belgische akkoord veel meer verzekerd te zijn dan in het Nederlandse.

111
00:11:05.009 --> 00:11:12.022
Waar je dus desnoods mag ingrijpen in de uitkeringen van gehandicapten.

112
00:11:12.022 --> 00:11:16.012
Waar de hele cultuursector ten gronde wordt gericht, enzovoort.

113
00:11:16.012 --> 00:11:21.001
Maar waar je aan de andere kant toch aan de hypotheekrenteaftrek niet mocht raken.

114
00:11:21.001 --> 00:11:29.003
Als men vindt dat dat het belang is van het land, dan moeten de Nederlanders dat maar vinden.

115
00:11:29.003 --> 00:11:32.012
Ik vind dat dus niet. Ik vind het bijzonder onbillijk en onevenwichtig

116
00:11:32.012 --> 00:11:39.013
Nederland hoeft zich geen zorgen te maken over de stabiliteit van de regering bij de zuiderburen.

117
00:11:39.013 --> 00:11:41.002
Dit is een provocatie, he.

118
00:11:41.002 --> 00:11:43.021
Dus ik denk dat Nederland zich meer zorgen moet maken...

119
00:11:43.021 --> 00:11:50.003
over de stabiliteit van z'n eigen regering, die er eigenlijk nog altijd geen is.

120
00:11:50.003 --> 00:11:54.000
Want voor mij is een democratische regering een regering met een meerderheid.

121
00:11:54.000 --> 00:11:57.010
En niet een regering die door een avonturier gedoogd wordt.

122
00:11:57.010 --> 00:12:01.021
Dus dat is het onderscheid.

123
00:12:01.021 --> 00:12:05.006
En dus denk ik dat, eh...

124
00:12:05.006 --> 00:12:08.005
Dat ieder best voor eigen deur veegt.

125
00:12:08.005 --> 00:12:13.004
Volgens Tobback wordt de last van bezuinigingen in Nederland oneerlijk verdeeld.

126
00:12:13.004 --> 00:12:16.004
Dat gaat de Belgische regering volgens hem beter doen.

127
00:12:16.004 --> 00:12:23.000
Maar de vraag is of onze zuiderbuur er economisch gezien weer bovenop is.

128
00:12:23.000 --> 00:12:25.001
Voor het antwoord op die vraag gaan we naar de campus.

129
00:12:25.001 --> 00:12:29.011
Daar hebben we een gesprek met de econoom Paul De Grauwe.

130
00:12:29.011 --> 00:12:33.019
Hij doceert hier in Leuven, maar ook in Londen...

131
00:12:33.019 --> 00:12:36.007
aan de gerenommeerde School of Economics.

132
00:12:36.007 --> 00:12:39.015
Is Belgie uit de gevarenzone?

133
00:12:39.015 --> 00:12:41.014
Voorlopig wel, zou ik durven zeggen.

134
00:12:41.014 --> 00:12:45.008
We hebben een nieuwe regering, zoals u weet.

135
00:12:45.008 --> 00:12:47.005
Die heeft al een aantal belangrijke maatregelen genomen.

136
00:12:47.005 --> 00:12:50.006
De begroting weer in orde gebracht.

137
00:12:50.006 --> 00:12:53.012
Dus ik denk dat er in de markten nu een zeker vertrouwen is.

138
00:12:53.012 --> 00:12:57.011
Maar de vraag is natuurlijk of dat permanent is.

139
00:12:59.004 --> 00:13:00.009
Laat ik het dan anders formuleren:

140
00:13:00.009 --> 00:13:04.021
Wanneer de crisis zich verdiept, wanneer valt Belgie dan om?

141
00:13:04.021 --> 00:13:09.012
Als er zo'n probleem ontstaat, zal dat sneller in Belgie...

142
00:13:09.012 --> 00:13:11.015
dan in Nederland en in Duitsland zijn.

143
00:13:11.015 --> 00:13:13.018
Waar ligt dat aan?

144
00:13:13.018 --> 00:13:16.024
Aan het feit, laten we zeggen...

145
00:13:16.024 --> 00:13:19.014
De overheidsschuld, het niveau van de overheidsschuld.

146
00:13:19.014 --> 00:13:22.014
Wij zitten ongeveer aan 100 procent van het bruto binnenlands product...

147
00:13:22.014 --> 00:13:26.009
dat toch stukken hoger is dan in Nederland.

148
00:13:26.009 --> 00:13:27.016
Dat is EEN element.

149
00:13:27.016 --> 00:13:30.001
Het tweede element heeft te maken met de banksector...

150
00:13:30.001 --> 00:13:33.015
die toch heel kwetsbaar is. Ik denk meer dan in Nederland.

151
00:13:33.015 --> 00:13:35.010
En dan heb je natuurlijk het politieke probleem:

152
00:13:35.010 --> 00:13:40.021
Belgie is moeilijker te besturen dan Nederland...

153
00:13:40.021 --> 00:13:45.009
met tweespalt tussen Vlamingen en Franstaligen.

154
00:13:45.009 --> 00:13:47.016
Een coalitie die nu tot stand is gekomen...

155
00:13:47.016 --> 00:13:50.024
maar waarvan het robuuste nog aangetoond moet worden.

156
00:13:50.024 --> 00:13:55.013
Het is eigenlijk een coalitie die tot stand is gekomen...

157
00:13:55.013 --> 00:13:57.013
ten gevolge van de vrees. Vrees vanuit de financiele markten.

158
00:13:57.013 --> 00:14:10.008
Vrees ook om te mislukken en in politieke chaos terecht te komen.

159
00:14:10.008 --> 00:14:12.010
En als het enige bindmiddel vrees is is dat waarschijnlijk onvoldoende...

160
00:14:12.010 --> 00:14:14.012
om echt goede maatregelen te nemen.

161
00:14:14.012 --> 00:14:15.023
Is de regering die er nu zit uit liefde geboren...

162
00:14:15.023 --> 00:14:18.012
of is het een verstandshuwelijk?

163
00:14:18.012 --> 00:14:20.016
Het is een verstandshuwelijk. Liefde zeker niet.

164
00:14:20.016 --> 00:14:25.019
Sommige van die mensen haten elkaar.

165
00:14:25.019 --> 00:14:29.011
Als wij niet in een geciviliseerd land zouden leven...

166
00:14:29.011 --> 00:14:29.011
zouden ze misschien elkaar afmaken. Maar dat gaat dus niet.

167
00:14:29.011 --> 00:14:34.001
Dus, nee, liefde is het zeker niet. Een verstandshuwelijk.

168
00:14:34.001 --> 00:14:40.012
Maar ook een vrees-huwelijk.

169
00:14:40.012 --> 00:14:44.010
Een huwelijk gedreven door het feit...

170
00:14:44.010 --> 00:14:47.006
dat het alternatief zoveel slechter is.

171
00:14:47.006 --> 00:14:55.003
En dat je dus niet anders kunt. Er is geen andere uitweg.

172
00:14:55.003 --> 00:14:56.012
MUZIEKJE

173
00:14:56.012 --> 00:14:59.008
De Belgische regering.

174
00:14:59.008 --> 00:15:00.013
Twee keer drie partijen aan weerszijde van de taalgrens.

175
00:15:00.013 --> 00:15:02.022
Volgens De Grauwe door angst bijeengehouden.

176
00:15:02.022 --> 00:15:04.019
Het klinkt als een weinig solide verbintenis.

177
00:15:04.019 --> 00:15:06.021
Net als deze.

178
00:15:31.010 --> 00:15:34.007
Is er niemand die mij dat kan vertellen?

179
00:15:34.007 --> 00:15:36.017
Dat boezemt mij ongelooflijk veel vertrouwen in, moet ik zeggen.

180
00:15:36.017 --> 00:15:39.017
Dit is Bart De Wever, de leider van de N-VA.

181
00:16:15.011 --> 00:16:17.013
De grootste partij van Belgie zit in de oppositie.

182
00:16:17.013 --> 00:16:20.023
Belangrijkste ideaal: de splitsing van Belgie.

183
00:16:20.023 --> 00:16:23.005
MUZIEK VAN MILOW

184
00:16:28.004 --> 00:16:30.022
Het zou jullie sieren er openlijk voor uit te komen...

185
00:16:30.022 --> 00:16:33.005
en de moed te hebben jullie eigen beslissingen te verdedigen.

186
00:16:33.005 --> 00:16:35.008
Heel veel Vlamingen stemmen op Bart De Wever...

187
00:16:35.008 --> 00:16:37.022
omdat ze het een grappige kerel vinden in tv-kwissen.

188
00:16:37.022 --> 00:16:40.003
We vragen een interview met De Wever aan...

189
00:16:40.003 --> 00:16:42.013
en krijgen een mailtje van zijn woordvoerder.

190
00:16:54.003 --> 00:16:56.008
Dat was vijf dagen geleden.

191
00:16:56.008 --> 00:16:59.008
Dag, u spreekt met Bart Nijpels, KRO Televisie.

192
00:16:59.008 --> 00:17:00.012
Ik ben op zoek naar Jeroen Overmeer.

193
00:17:02.020 --> 00:17:05.000
WACHTMUZIEK KLINKT

194
00:17:05.000 --> 00:17:09.023
'Blijft u even aan de lijn, alstublieft.' WACHTMUZIEK

195
00:17:09.023 --> 00:17:13.007
In plaats daarvan keren jullie je in ieder interview...

196
00:17:13.007 --> 00:17:16.006
collectief tegen de N-VA, waarmee jullie jezelf reduceren...

197
00:17:16.006 --> 00:17:19.006
tot de nuttige idioten van de PS...

198
00:17:19.006 --> 00:17:22.018
die het vuile werk tegen de N-VA mogen opknappen.

199
00:17:22.018 --> 00:17:25.021
Ze spelen nu de ergerlijke rol van schieten op alles wat beweegt.

200
00:17:25.021 --> 00:17:27.022
En dat kunnen zij heel comfortabel doen.

201
00:17:27.022 --> 00:17:30.005
U bedoelt de nationalisten? Ja, de N-VA.

202
00:17:30.005 --> 00:17:34.002
Ik vermoed dat hij momenteel in een vergadering zit.

203
00:17:34.002 --> 00:17:37.013
Kan ik een bericht achterlaten? Ja, dat kan.

204
00:17:37.013 --> 00:17:43.012
Heeft u anders zijn mobiele nummer voor mij?

205
00:17:43.012 --> 00:17:45.019
Ik zal even kijken. Een secondje.

206
00:17:45.019 --> 00:17:49.004
WACHTMUZIEK KLINKT

207
00:17:55.021 --> 00:17:59.022
Hallo? Ja? Mijn Excel-lijst wil niet openen.

208
00:17:59.022 --> 00:18:01.002
Ik snap nie goe...

209
00:18:08.007 --> 00:18:11.001
Ah, oke. 't Is gelukt. Mooi.

210
00:18:13.015 --> 00:18:19.015
Bent u er nog? Ja. Ah.

211
00:18:19.015 --> 00:18:23.022
Ik weet niet wat er scheelt. Het is 0496...

212
00:18:23.022 --> 00:18:27.006
Het was veel beter geweest als de N-VA in de regering had gezeten.

213
00:18:27.006 --> 00:18:32.015
Al hun stoere woorden van de eenvoudige oplossingen...

214
00:18:32.015 --> 00:18:34.023
Dan hadden zij ook gewoon...

215
00:18:34.023 --> 00:18:38.000
Zij hebben nog nooit iets hoeven doen, effectief.

216
00:18:38.000 --> 00:18:42.007
TELEFOON GAAT OVER

217
00:18:42.007 --> 00:18:44.015
'Met Jeroen Overmeer. Ik ben momenteel niet bereikbaar...

218
00:18:44.015 --> 00:18:46.009
maar spreek gerust een boodschap in na de piep.

219
00:18:46.009 --> 00:18:48.016
Dan bel ik zo snel mogelijk terug. Daag.'

220
00:18:48.016 --> 00:18:50.002
*Sing it loud today

221
00:18:54.004 --> 00:18:57.007
PIEP Ik heb eind vorige week van u een mailtje gekregen...

222
00:18:57.007 --> 00:19:00.013
dat gaat over een interview-aanvraag met de heer De Wever.

223
00:19:00.013 --> 00:19:03.003
U zou mij zo spoedig mogelijk iets laten weten.

224
00:19:09.015 --> 00:19:11.019
Hoe groot is de kans dat Belgie uiteenvalt?

225
00:19:11.019 --> 00:19:14.018
Zeer, zeer klein. Ik zie het niet gebeuren.

226
00:19:14.018 --> 00:19:17.022
Het is nu woensdag. Ik wacht nog op uw antwoord.

227
00:19:17.022 --> 00:19:20.003
Graag hoor ik van u vandaag. Dag.

228
00:19:36.022 --> 00:19:39.015
Hier gaan we te rade bij Carl Devos, politicoloog.

229
00:19:39.015 --> 00:19:43.015
Hij publiceerde onder meer in de Vlaamse kwaliteitskrant De Standaard...

230
00:19:43.015 --> 00:19:52.015
en is een invloedrijk analyticus.

231
00:19:52.015 --> 00:19:57.008
Als je Belgie van afstand bekijkt, eigenlijk theoretisch gezien...

232
00:19:57.008 --> 00:19:58.021
moet het bijna noodzakelijk tot een splitsing komen.

233
00:19:58.021 --> 00:20:01.003
Je krijgt het land niet uiteen, zegt Louis Tobback voor onze camera.

234
00:20:01.003 --> 00:20:03.015
Heeft hij gelijk?

235
00:20:03.015 --> 00:20:06.023
Het zal verschrikkelijk moeilijk zijn Belgie te splitsen...

236
00:20:06.023 --> 00:20:09.012
als je ziet hoe moeilijk het al is om Belgie te hervormen.

237
00:20:09.012 --> 00:20:11.003
Hij heeft gelijk dat er in Vlaanderen...

238
00:20:11.003 --> 00:20:16.005
geen meerderheid bestaat om Belgie te splitsen.

239
00:20:16.005 --> 00:20:19.006
In die zin heeft hij gelijk.

240
00:20:19.006 --> 00:20:21.017
Maar vroeger dacht ik dat Belgie per definitie onsplitsbaar was.

241
00:20:21.017 --> 00:20:23.005
Dat denk ik niet langer.

242
00:20:23.005 --> 00:20:29.003
Wie de verschillen tussen de twee Belgische landsdelen wil begrijpen..

243
00:20:29.003 --> 00:20:33.006
neemt eerst een kijkje aan de kust.

244
00:20:33.006 --> 00:20:35.012
Vlaanderen, Knokke.

245
00:20:35.012 --> 00:20:37.000
Mondaine badplaats aan het Noordzeestrand.

246
00:20:37.000 --> 00:20:40.020
Gefortuneerde Belgen komen hier graag winkelen.

247
00:20:40.020 --> 00:20:45.020
Zeker ook op deze mooie winterse zondag.

248
00:20:46.013 --> 00:20:52.000
Dan rijden we naar Wallonie. De omgeving van Luik...

249
00:20:52.000 --> 00:20:56.005
waar de allang gesloten, vervallen mijnen het straatbeeld bepalen...

250
00:20:56.005 --> 00:21:03.022
en gure wind en druilerige regen de meeste mensen binnen houdt.

251
00:21:03.022 --> 00:21:08.015
In Vlaanderen schommelt het werkloosheidspercentage rond de 4 procent.

252
00:21:08.015 --> 00:21:14.020
Men spreekt hier Nederlands en stemt vooral conservatief.

253
00:21:14.020 --> 00:21:21.017
In Wallonie is de werkloosheid ruim twee keer zo hoog: 9 procent.

254
00:21:21.017 --> 00:21:29.019
De voertaal is Frans, en de meerderheid stemt op de Parti Socialiste.

255
00:21:29.019 --> 00:21:32.009
En ook hier in Wallonie vinden we nutteloze werken...

256
00:21:32.009 --> 00:21:34.010
waar je niet omheen kunt.

257
00:22:00.017 --> 00:22:03.015
Kent u de zogenoemde 'nutteloze werken'?

258
00:22:03.015 --> 00:22:06.016
Ja, zeer goed. Waar staan ze symbool voor?

259
00:22:06.016 --> 00:22:10.008
Voor iets dat hopelijk tot het verleden behoort.

260
00:22:10.008 --> 00:22:12.016
De zogenaamde 'wafelijzerpolitiek.'

261
00:22:57.019 --> 00:23:01.022
Het zijn dus herinneringen aan een Belgie van het verleden...

262
00:23:01.022 --> 00:23:07.001
een Belgie dat niet meer terug moet komen.

263
00:23:07.001 --> 00:23:10.018
Men spreekt soms over Belgie als een tweelandenstaat.

264
00:23:10.018 --> 00:23:12.012
Heel veel dingen die een land normaal binden...

265
00:23:12.012 --> 00:23:13.014
hebben wij in ons land niet.

266
00:23:13.014 --> 00:23:15.024
En als je toch, ondanks al die verschillen...

267
00:23:15.024 --> 00:23:19.008
een Belgisch compromis vindt...

268
00:23:19.008 --> 00:23:22.021
dat iedereen in zijn eigen taalgebied kan uitleggen...

269
00:23:22.021 --> 00:23:25.021
'dit is in ons voordeel,' dan zeg ik: hoedje af.

270
00:23:25.021 --> 00:23:28.017
Wat zegt het over de prestatie van Di Rupo?

271
00:23:28.017 --> 00:23:32.018
Dat het een meester-strateeg is. Een uiterst slimme tacticus.

272
00:23:32.018 --> 00:23:36.022
Die man werkt met zijn eigen agenda. Hij werkt heel langzaam.

273
00:23:36.022 --> 00:23:39.018
Hij laat zich door niemand of niks opjagen.

274
00:23:39.018 --> 00:23:42.020
Hij is immuun voor externe druk. En die heeft heel consequent...

275
00:23:42.020 --> 00:23:46.002
en stilletjes zijn eigen agenda afgewerkt.

276
00:23:49.022 --> 00:23:52.011
En die nieuwe premier loopt op een avond op zijn gemak door Brussel...

277
00:23:52.011 --> 00:23:56.004
wanneer hij stuit op een televisieploeg uit Friesland...

278
00:23:56.004 --> 00:23:59.021
die geen idee heeft wie hij is.

279
00:23:59.021 --> 00:24:05.024
Geloof mij, daar rechts is Manneken Pis, oke? Daar rechts.

280
00:24:06.010 --> 00:24:09.008
De baas van het land, de vriendelijkheid zelve.

281
00:24:09.008 --> 00:24:13.000
Het appelleert aan het beeld dat wij van onze zuiderburen hebben.

282
00:24:13.000 --> 00:24:18.000
Bescheiden, gemoedelijk en vooral niet te veel drukte.

283
00:24:18.000 --> 00:24:22.005
Wij zijn een land dat via geleidelijkheid functioneert.

284
00:24:22.005 --> 00:24:27.021
Het bruusk omgooien van het roer gebeurt bij ons niet vaak.

285
00:24:27.021 --> 00:24:31.021
Toch klonk er in het doorgaans zo rustige Belgie protest.

286
00:24:31.021 --> 00:24:34.020
Begin vorig jaar was er ineens de shame-beweging.

287
00:24:34.020 --> 00:24:38.001
Wat begint met een oproep op internet...

288
00:24:38.001 --> 00:24:45.001
eindigt met 40.000 demonstranten in de straten van Brussel.

289
00:24:45.001 --> 00:24:48.021
Je kan niet zeggen dat dit betekenisloze details waren.

290
00:24:48.021 --> 00:24:52.013
Maar je kan ook niet zeggen dat dit belangrijke politieke krachten waren

291
00:24:52.013 --> 00:24:55.010
November 2011.

292
00:24:55.010 --> 00:25:00.016
Schrijver David van Reybrouck leidt de zogenoemde G1000.

293
00:25:00.016 --> 00:25:03.013
Gaan wij vandaag de democratie redden?

294
00:25:03.013 --> 00:25:05.010
Nee.

295
00:25:05.010 --> 00:25:10.013
Een bijeenkomst van verontruste burgers die discussieren over de toekomst van hun land.

296
00:25:10.013 --> 00:25:12.018
Ik vrees dat de hele G1000-top en al die andere initiatieven...

297
00:25:12.018 --> 00:25:22.017
goed zijn op de dag zelf, maar nadien heeft het weinig of geen effect op de politiek.

298
00:25:22.017 --> 00:25:28.017
Een rimpeling in de vijver? Ja. Meer dan dat was het denk ik niet.

299
00:25:34.013 --> 00:25:36.021
Het Museum aan de Stroom.

300
00:25:36.021 --> 00:25:40.022
Hier ontmoeten we de medeoprichter en woordvoerder van de G1000.

301
00:25:40.022 --> 00:25:47.005
Actrice en presentatrice Francesca Vanthielen.

302
00:25:47.005 --> 00:25:51.005
Er is een nieuwe regering. De impasse is voorbij.

303
00:25:51.005 --> 00:25:52.012
Kan de G1000 worden opgeheven?

304
00:25:52.012 --> 00:25:54.009
Integendeel. We moeten nu pas echt beginnen.

305
00:25:54.009 --> 00:25:57.003
We willen het installeren voor de toekomst.

306
00:25:57.003 --> 00:26:00.007
Het was zeker geen eenmalig project. Wat is de agenda van de G1000?

307
00:26:00.007 --> 00:26:03.016
Op 11 november zijn er 700 mensen samengekomen.

308
00:26:03.016 --> 00:26:08.010
We hebben gediscussieerd en lijnen uitgetekend.

309
00:26:08.010 --> 00:26:11.011
En die worden door 32 burgers verder uitgewerkt.

310
00:26:11.011 --> 00:26:17.015
En die 32 komen in april met concrete voorstellen? Ja.

311
00:26:22.016 --> 00:26:27.007
Waarom zou de politiek zich er iets van aantrekken?

312
00:26:27.007 --> 00:26:30.005
Omdat zij ook merken dat ze tegen grenzen botsen.

313
00:26:30.005 --> 00:26:34.007
Kijk naar de 540 dagen dat het geduurd heeft om een regering te vormen.

314
00:26:34.007 --> 00:26:38.010
Die G1000 kan politici ook goed uitkomen.

315
00:26:38.010 --> 00:26:41.016
Want het geeft de burgers de illusie dat ze inspraak hebben tussen verkiezingen door.

316
00:26:41.016 --> 00:26:43.006
Maar hebben ze die echt?

317
00:26:43.006 --> 00:26:46.024
Als we daar niet in zouden geloven, zouden we nooit aan die G1000 begonnen zijn.

318
00:26:46.024 --> 00:26:51.024
Dus we geloven wel effectief dat burgers, zeker de macht van het getal...

319
00:26:51.024 --> 00:26:57.017
dat dat kan wegen op politieke besluitvorming.

320
00:27:04.024 --> 00:27:07.004
Ja, ik vind dat er te weinig out of the box wordt gedacht.

321
00:27:07.004 --> 00:27:09.015
Laten we dromen!

322
00:27:09.015 --> 00:27:12.017
En laten we het allemaal eens op een andere manier durven bekijken.

323
00:27:12.017 --> 00:27:15.014
Daar is lef voor nodig.

324
00:27:15.014 --> 00:27:19.009
Ik vind dat politici meer lef mogen hebben.

325
00:27:30.016 --> 00:27:34.002
Politici mogen inderdaad wat ambitieuzer zijn.

326
00:27:34.002 --> 00:27:35.004
We zijn op weg naar het centrum.

327
00:27:35.004 --> 00:27:37.010
Voor een gesprek met de organisator van die andere manifestatie.

328
00:27:40.007 --> 00:27:42.024
Uw beweging heet shame. Waar schaamt u zich voor?

329
00:27:42.024 --> 00:27:44.022
Wij schamen ons voor onze politici. Waarom?

330
00:27:44.022 --> 00:27:48.017
Ze hebben er 540 dagen over gedaan om een akkoord te vinden.

331
00:27:48.017 --> 00:27:50.001
Wij vonden dat schandalig.

332
00:27:50.001 --> 00:27:55.002
Daarom zijn wij met 40.000 man op straat gekomen.

333
00:27:55.002 --> 00:27:59.024
Die schamen zich allemaal? Ja, het was een schaamtelijke vertoning.

334
00:27:59.024 --> 00:28:03.018
We zijn wereldrecordhouder regeringsvormen.

335
00:28:03.018 --> 00:28:07.022
Het is echt een schande voor het land.

336
00:28:07.022 --> 00:28:10.006
Wat wilt u bereiken met die manifestatie?

337
00:28:10.006 --> 00:28:14.007
Wij wilden vooral even uiting geven aan onze frustratie.

338
00:28:14.007 --> 00:28:16.022
De burger wordt als kiesvee behandeld.

339
00:28:16.022 --> 00:28:20.006
Om de vier jaar mogen wij een bolletje gaan kleuren.

340
00:28:20.006 --> 00:28:24.005
Dat vinden wij niet meer correct. Wij willen het anders.

341
00:28:24.005 --> 00:28:29.003
Wij willen dat politici verantwoordelijkheid dragen.

342
00:28:29.003 --> 00:28:30.022
Daarvoor kwamen wij op straat. Heeft het zin gehad?

343
00:28:30.022 --> 00:28:33.003
Volgens mij wel. We zien nu veel twintigers die opstaan en zeggen:

344
00:28:33.003 --> 00:28:39.016
'Ik wil het anders.' Dat is belangrijk voor in de verre toekomst

345
00:28:39.016 --> 00:28:42.012
Want die geengageerde burgers maken het politieke bestel uit.

346
00:28:42.012 --> 00:28:45.016
Als ze nu al geengageerd zijn, is dat belangrijk.

347
00:28:45.016 --> 00:28:53.001
Er is niet een 1-op-1-resultaat, maar dat hoeft niet altijd.

348
00:28:53.001 --> 00:28:56.023
Burgerbewegingen die politici willen tonen dat het anders kan.

349
00:28:56.023 --> 00:29:00.000
Maar intussen wint de NVA, de partij die het land wil splitsen, terrein.

350
00:29:00.000 --> 00:29:02.013
Vooral door de populistische retoriek van haar leider.

351
00:29:02.013 --> 00:29:11.022
Wat is het nu? Kan iemand mij daarop antwoorden?

352
00:29:11.022 --> 00:29:14.022
Iemand?

353
00:29:16.002 --> 00:29:17.019
We willen nog altijd graag een interview met De Wever.

354
00:29:17.019 --> 00:29:22.001
Dus bellen we opnieuw met zijn woordvoerder.

355
00:29:22.001 --> 00:29:27.006
Spreek een boodschap in na de piep. PIEP

356
00:29:27.006 --> 00:29:32.005
Ik heb gisteren een boodschap bij u ingesproken in verband met het interview met de heer De Wever.

357
00:29:32.005 --> 00:29:34.013
Wilt u mij dan vandaag alstublieft terugbellen?

358
00:29:34.013 --> 00:29:37.010
De woordvoerder van de NVA-leider belt niet terug.

359
00:29:37.010 --> 00:29:42.016
Het lijkt erop dat De Wever liever vragen stelt dan ze beantwoordt.

360
00:29:42.016 --> 00:29:45.020
U gaat me toch niet zeggen dat u daar geen akkoord over hebt?

361
00:29:45.020 --> 00:29:49.004
Meneer Di Rupo, wat is de timing?

362
00:29:49.004 --> 00:29:53.006
Twee weken na het aantreden van Di Rupo's regering staken de ambtenaren.

363
00:29:53.006 --> 00:29:53.011
De bonden kondigen voor eind deze maand nieuwe acties aan.

364
00:29:53.011 --> 00:30:01.015
Ook de burgerbewegingen zullen dit jaar opnieuw van zich doen spreken.

365
00:30:01.015 --> 00:30:09.015
En de oppositie voedt de Vlaamse onvrede.

366
00:30:09.015 --> 00:30:13.014
Het zijn altijd dezelfde mensen die de rekeningen betalen!

367
00:30:13.014 --> 00:30:16.016
De gewone werkende Vlaming!

368
00:30:17.005 --> 00:30:21.001
De druk op het broze verbond van premier Di Rupo...

369
00:30:21.001 --> 00:30:25.011
dat voor meer dan 11 miljard bezuinigt, neemt toe.

370
00:30:25.011 --> 00:30:28.003
Deze man wil ons wel te woord staan.

371
00:30:28.003 --> 00:30:31.016
De voorzitter van de Open VLD, Alex de Croo.

372
00:30:31.016 --> 00:30:35.015
Hij liet de vorige regering vallen en maakt nu deel uit van de nieuwe.

373
00:30:35.015 --> 00:30:39.004
Het klinkt als een recept voor rampspoed.

374
00:30:39.004 --> 00:30:43.023
Hij ontvangt ons op zijn partijkantoor in Brussel.

375
00:30:43.023 --> 00:30:46.010
U trok de stekker uit de vorige regering.

376
00:30:46.010 --> 00:30:50.011
Heeft u daar spijt van gehad?

377
00:30:50.011 --> 00:30:55.017
Nee, spijt niet.

378
00:30:55.017 --> 00:30:57.004
Als de keuze was van 1,5 jaar geleden...

379
00:30:57.004 --> 00:30:59.000
de stilstand te hebben en die te laten verdergaan...

380
00:30:59.000 --> 00:31:01.021
of nu na de stilstand een regeerakkoord te hebben wat een stap vooruit is...

381
00:31:01.021 --> 00:31:05.005
dan kies ik voor het tweede.

382
00:31:05.005 --> 00:31:08.005
Dan mag het 540 dagen duren? Jammer dat het zo lang geduurd heeft.

383
00:31:08.005 --> 00:31:11.008
Dat was niet onze verantwoordelijkheid.

384
00:31:11.008 --> 00:31:14.016
Maar als ik zie wat we nu op tafel hebben liggen, is dat wel mijn keuze

385
00:31:14.016 --> 00:31:18.003
U zegt: Het is niet onze verantwoordelijkheid.

386
00:31:18.003 --> 00:31:21.020
Maar door uw opstelling bood Di Rupo zijn ontslag aan de koning aan.

387
00:31:21.020 --> 00:31:28.005
Wat weegt voor u zwaarder: De partij of het landsbelang?

388
00:31:28.005 --> 00:31:31.013
Overduidelijk het landsbelang.

389
00:31:31.013 --> 00:31:35.010
Maar Di Rupo heeft zijn ontslag aan de koning meerdere malen aangeboden.

390
00:31:35.010 --> 00:31:40.016
Ik bedoel de laatste keer. Toen de druk op zijn hoogst was.

391
00:31:40.016 --> 00:31:43.019
Op dat moment was het regeerakkoord onvoldoende voor ons land.

392
00:31:43.019 --> 00:31:47.005
Ook onvoldoende voor de criteria van de Europese Commissie.

393
00:31:47.005 --> 00:31:52.023
En we zijn erin geslaagd op het gebied van de sociaal-economische hervormingen...

394
00:31:52.023 --> 00:31:57.003
om daar een reuzenstap vooruit te kunnen zetten.

395
00:31:57.003 --> 00:32:02.011
Dat was echt nodig. U heeft geen poker gespeeld met het landsbelang?

396
00:32:02.011 --> 00:32:06.006
Helemaal niet.

397
00:32:06.006 --> 00:32:09.021
540 dagen duurde de formatie.

398
00:32:09.021 --> 00:32:13.012
Premier Di Rupo bouwde een moeizaam compromis en een ambitieus regeerakkoord.

399
00:32:13.012 --> 00:32:20.017
Deze regering gaat Belgie definitief veranderen?

400
00:32:20.017 --> 00:32:23.021
Dat is overduidelijk.

401
00:32:23.021 --> 00:32:27.013
Als deze coalitie voortijdig valt en faalt in zijn missie...

402
00:32:27.013 --> 00:32:32.022
riskeert ze terecht te komen in het rijtje van nutteloze werken.

403
00:32:53.023 --> 00:32:59.004
Twee keer drie partijen aan weerszijden van de taalgrens...

404
00:32:59.004 --> 00:33:03.003
die een moeizaam bevochten compromis hebben gesloten...

405
00:33:03.003 --> 00:33:05.022
over staatshervormingen, 11 miljard aan bezuinigingen...

406
00:33:05.022 --> 00:33:10.024
hoe stabiel is die coalitie? Ik denk dat ze zeer stabiel is.

407
00:33:10.024 --> 00:33:12.024
Omdat we een uitgebreid regeerakkoord hebben...

408
00:33:12.024 --> 00:33:15.013
waarvoor alle zes de partijen interessante zaken in zitten.

409
00:33:15.013 --> 00:33:22.000
Uw frustratie is dat u de verkiezingen hebt gewonnen, maar dat u er niets mee heeft kunnen doen.

410
00:33:22.000 --> 00:33:29.020
Die verantwoordelijkheid moet u niet ons in de schoenen schuiven!

411
00:33:29.020 --> 00:33:33.002
Vindt u dat landsbelang ook betekent dat een verkiezingsuitslag...

412
00:33:33.002 --> 00:33:36.006
vertaald wordt in de samenstelling van een regering?

413
00:33:36.006 --> 00:33:38.002
In het democratisch principe is het normaal dat de winnaar van de verkiezingen...

414
00:33:38.002 --> 00:33:40.000
deel uitmaakt van de regering.

415
00:33:40.000 --> 00:33:45.015
Als die winnaar dat niet wil, is dat haar beslissing.

416
00:33:45.015 --> 00:33:52.022
Die winnaar zichzelf: Nee, jullie hebben ons buitenspel gezet.

417
00:33:52.022 --> 00:33:56.015
Als de NVA zegt 'ik wil niet aan tafel komen'...

418
00:33:56.015 --> 00:34:00.000
hoe hebben wij dan in hun plaats geantwoord?

419
00:34:00.000 --> 00:34:02.003
Zij hebben hun keuze gemaakt.

420
00:34:02.003 --> 00:34:06.023
Wat vindt u ervan dat zoveel kiezers niks terugzien in de samenstelling van deze regering?

421
00:34:06.023 --> 00:34:10.010
De vraag is welk beleid de regering gaat voeren.

422
00:34:10.010 --> 00:34:12.017
Het is zo dat de winnaar van de verkiezingen er geen deel van uitmaakt.

423
00:34:12.017 --> 00:34:18.000
Maar de elementen van het programma van de NVA waardoor kiezers daarop gestemd hebben...

424
00:34:18.000 --> 00:34:22.022
zitten wel in het regeerakkoord.

425
00:34:22.022 --> 00:34:28.011
Als dat zo is, waarom is die partij dan niet aan tafel komen zitten?

426
00:34:28.011 --> 00:34:30.013
Die vraag moet u aan hen stellen.

427
00:34:30.024 --> 00:34:35.007
Welkom bij voicemail. Bart de Wever is niet beschikbaar.

