WEBVTT

1
00:00:01.021 --> 00:00:03.000
888

2
00:00:16.022 --> 00:00:19.002
Vanavond in KRO Brandpunt Julio Poch.

3
00:00:19.002 --> 00:00:22.003
Morgen staat hij in Argentinie na 3 jaar voorarrest eindelijk voor de rechter...

4
00:00:22.003 --> 00:00:24.001
om zijn onschuld te bepleiten.

5
00:00:24.001 --> 00:00:28.014
Vanavond doet hij in Brandpunt een dringend beroep op Frans Timmermans, de minister van Buitenlandse Zaken.

6
00:00:28.014 --> 00:00:33.015
Help mij mijn proces in vrijheid af te wachten, het is mijn laatste kans.

7
00:00:40.022 --> 00:00:46.010
En hier in Rome is achter de muren van het Vaticaan het machtsspel tussen de kardinalen losgebarsten.

8
00:00:46.010 --> 00:00:49.012
Wie gaat de paus opvolgen?

9
00:00:49.012 --> 00:00:53.008
Straks een verslag over een Kerk in verwarring.

10
00:00:53.008 --> 00:00:58.000
En in Brandpunt: Jarenlang werden ze beledigd, uitgescholden, zelfs bespuugd en geslagen.

11
00:00:58.000 --> 00:01:02.004
Sacha en Simone, ooit turnstertjes op weg naar de top...

12
00:01:02.004 --> 00:01:04.023
nu doen ze een boekje open over hun jeugdjaren...

13
00:01:04.023 --> 00:01:08.001
en de genadeloze leerschool van hun trainer Gerrit.

14
00:01:08.001 --> 00:01:11.000
Hoe topsport ontaardde in kindermishandeling.

15
00:01:24.006 --> 00:01:28.019
Na drie jaar voorarrest kan hij morgen in Argentinie eindelijk zijn verhaal houden tegen de rechter.

16
00:01:32.008 --> 00:01:34.006
Julio Poch, de voormalige Transavia-piloot...

17
00:01:34.006 --> 00:01:39.000
verdacht van het uitvoeren van dodenvluchten tijdens de militaire junta in Argentinie.

18
00:01:39.000 --> 00:01:45.003
Wat zijn de ontlastende bewijzen waarmee hij zijn onschuld denkt te kunnen bewijzen.

19
00:01:48.016 --> 00:01:50.012
Dit is een van de belangrijkste ontlastende bewijsstukken.

20
00:01:50.012 --> 00:01:52.018
Dit is een kopie van zijn originele vliegers logboek.

21
00:01:52.018 --> 00:01:55.004
Poch, Julio Alberto. Ja, gecertificeerd.

22
00:01:55.004 --> 00:01:57.024
Julio Poch, vanavond doet hij, samen met zijn Nederlandse advocaat...

23
00:01:57.024 --> 00:02:02.004
een indringend beroep op onze minister van Buitenlandse Zaken, Frans Timmermans.

24
00:02:16.010 --> 00:02:19.001
'Help mij mijn proces in vrijheid af te wachten', zegt hij.

25
00:02:19.001 --> 00:02:21.012
'Want dat is mijn laatste kans.'

26
00:02:23.016 --> 00:02:27.023
We zijn deze week op Bonaire en volgende Geert-Jan Knoops, de Nederlandse advocaat van Poch.

27
00:02:27.023 --> 00:02:33.001
Hij is hier voor een andere zaak, maar tegelijkertijd volop bezig met zijn client in Argentinie.

28
00:02:33.001 --> 00:02:37.010
De gepensioneerde Transavia-vlieger wordt er van verdacht tijdens de militaire dictatuur...

29
00:02:37.010 --> 00:02:40.012
piloot te zijn geweest op dodenvluchten.

30
00:02:40.012 --> 00:02:43.016
Politieke gevangenen die na een marteling vanuit vliegtuigen...

31
00:02:43.016 --> 00:02:45.019
naakt en gedrogeerd in volle zee werden gegooid.

32
00:02:45.019 --> 00:02:49.010
Morgen kan Poch voor het eerst voor de rechter zijn verhaal doen.

33
00:02:50.010 --> 00:02:52.003
Hij komt met zijn eigen pleidooi.

34
00:02:52.003 --> 00:02:55.014
Hij heeft het voorbereid op ongeveer 3 a 3,5 uur spreektijd.

35
00:02:55.014 --> 00:02:56.024
Waarom zo lang?

36
00:02:56.024 --> 00:03:01.009
Als je onschuldig bent heb je niet 3,5 uur nodig om je onschuld te bewijzen.

37
00:03:01.009 --> 00:03:03.005
Klopt.

38
00:03:03.005 --> 00:03:07.020
Hij wil aan het begin van het proces de rechters duidelijk maken dat hij onterecht vastzit.

39
00:03:07.020 --> 00:03:12.006
Dat hij daardoor dus opvalt onder die 68 verdachten.

40
00:03:12.006 --> 00:03:16.013
Maar omdat hij zo overtuigend kan uitleggen waarom hij onterecht vastzit...

41
00:03:16.013 --> 00:03:19.005
hoopt hij dat de rechters aan het begin van het proces...

42
00:03:19.005 --> 00:03:24.017
in de gaten krijgen dat dit wel eens een persoon kan zijn die inderdaad onschuldig is.

43
00:03:24.017 --> 00:03:27.007
TELEFOON GAAT

44
00:03:27.014 --> 00:03:29.015
Telefoon. Dat zou de heer Poch kunnen zijn.

45
00:03:31.008 --> 00:03:34.013
Net als we het interview zijn begonnen gaat de telefoon.

46
00:03:34.013 --> 00:03:38.006
Julio Poch, al jaren Nederlands staatsburger, belt vanuit de gevangenis in Buenos Aires.

47
00:03:39.023 --> 00:03:43.002
Dag, Julio. Ik ben blij dat je even belt.

48
00:03:43.020 --> 00:03:45.007
VERBINDING IS VERBROKEN

49
00:03:45.007 --> 00:03:48.024
Ik denk dat het handiger is als we even naar de voorkant lopen.

50
00:03:48.024 --> 00:03:51.002
Hier is een betere verbinding.

51
00:03:51.002 --> 00:03:53.018
Hallo? Dag, meneer Poch. Goedemiddag.

52
00:03:56.010 --> 00:04:01.004
Julio Poch, hij zit al drie jaar in deze gevangenis zonder enige vorm van proces.

53
00:04:01.004 --> 00:04:06.012
Zijn zaak kwam aan het rollen na een diner op Bali met Transavia-collega's.

54
00:04:06.012 --> 00:04:10.013
Het gesprek kwam op het huwelijk van Willem-Alexander en Maxima, een jaar daarvoor.

55
00:04:10.013 --> 00:04:15.006
En op vader Zorreguieta, minister van Landbouw tijdens de militaire dictatuur.

56
00:04:15.006 --> 00:04:19.010
Volgens bevriende collega's zou Poch hen tijdens dit diner hebben verteld

57
00:04:19.010 --> 00:04:21.023
dat hij betrokken was bij de dodenvluchten in die tijd.

58
00:04:21.023 --> 00:04:23.019
Hij was tijdens de dictatuur piloot bij de Argentijnse marine.

59
00:04:42.005 --> 00:04:44.002
Hij keek me aan en deed strak met zijn hand zo: Tjakka.

60
00:04:44.011 --> 00:04:48.002
Een andere collega die niet bij het diner was hoort van het verhaal en doet aangifte.

61
00:04:48.002 --> 00:04:50.016
De Nederlandse justitie probeert de zaak te onderzoeken.

62
00:04:50.016 --> 00:04:54.014
Ze vraagt Argentinie schriftelijk om inlichtingen, maar krijgt die niet.

63
00:04:55.014 --> 00:04:58.006
Ik heb de vragende brief gezien uit het dossier.

64
00:04:58.006 --> 00:05:01.001
Ik heb geen brief gezien met het antwoord terug.

65
00:05:01.001 --> 00:05:03.022
Dat is het hem juist. Is die er niet? Nee, die is er niet.

66
00:05:03.022 --> 00:05:07.011
Of heeft u hem niet? Nee. Wij zijn niet bekend met een antwoord.

67
00:05:07.011 --> 00:05:10.002
Een antwoord is ook nooit geproduceerd in het dossier.

68
00:05:10.002 --> 00:05:12.002
Einde zaak in Nederland.

69
00:05:12.002 --> 00:05:14.014
De Argentijnen vragen om zijn uitlevering...

70
00:05:14.014 --> 00:05:18.004
maar Nederland levert geen staatsburgers uit aan Argentinie.

71
00:05:18.004 --> 00:05:21.007
Nederland speelt het anders. Ze tippen de autoriteiten.

72
00:05:21.007 --> 00:05:25.004
In september 2009, vlak voor zijn allerlaatste vlucht voor zijn pensioen...

73
00:05:25.004 --> 00:05:28.022
wordt Poch op het vliegveld van Valencia in de boeien geslagen.

74
00:05:28.022 --> 00:05:31.009
Poch loopt lachend met de agenten mee omdat hij denkt...

75
00:05:31.009 --> 00:05:33.023
dat het om een afscheidsgrap van zijn collega's gaat.

76
00:05:33.023 --> 00:05:36.016
Vervolgens wordt hij aan Argentinie uitgeleverd.

77
00:05:37.013 --> 00:05:40.001
Dag, meneer Poch. Dag.

78
00:05:41.007 --> 00:05:45.020
Hoe gaat het met u? Naar omstandigheden zeer goed.

79
00:06:01.023 --> 00:06:09.012
Ziet u uit naar het moment dat u na drie jaar voorlopige hechtenis uw verhaal kunt doen voor de rechter?

80
00:06:38.004 --> 00:06:39.017
Dit is een heel interessant stuk.

81
00:06:39.017 --> 00:06:43.006
Het dossier van de rechtbank bevat geen enkel bewijs tegen Poch, zegt Knoops.

82
00:06:43.006 --> 00:06:49.014
Het enige zijn de verklaringen van de Transavia-piloten die in Bali met Poch aan tafel zaten.

83
00:06:49.014 --> 00:06:53.001
En die hebben onder ede verklaard dat hij nooit heeft gezegd...

84
00:06:53.001 --> 00:06:55.015
dat hij zelf bij de dodenvluchten betrokken was.

85
00:06:55.015 --> 00:06:58.006
Hij sprak de hele tijd in de wij-vorm.

86
00:06:58.006 --> 00:07:01.022
Wel is er volgens Knoops een karrevracht aan ontlastend bewijs.

87
00:07:02.013 --> 00:07:06.021
Dit is een kopie van zijn originele vliegerslogboek.

88
00:07:06.021 --> 00:07:10.011
In de kantlijn vindt u de data. 14, 15, 16, 17 et cetera.

89
00:07:10.011 --> 00:07:12.009
Hij vloog bijna elke dag.

90
00:07:12.009 --> 00:07:22.003
Elke dag. Dat was op een vliegbasis 575 km ten zuiden van Buenos Aires.

91
00:07:22.003 --> 00:07:25.006
Volgens de logboeken was Poch dus gestationeerd op een vliegbasis op bijna 600 km afstand...

92
00:07:25.006 --> 00:07:29.005
van het vliegveld van waaruit de dodenvluchten vertrokken.

93
00:07:29.005 --> 00:07:33.003
Ook blijkt uit die logboeken dat Poch het veel te druk had.

94
00:07:33.003 --> 00:07:38.003
Daarom kan hij volgens Knoops niet aan de dodenvluchten hebben deelgenomen.

95
00:07:38.003 --> 00:07:40.012
U zegt: Als je Poch zolang wilt vasthouden...

96
00:07:40.012 --> 00:07:43.002
hij zit al drie jaar in voorlopige hechtenis...

97
00:07:43.002 --> 00:07:45.009
dan moet je toch wel met enig bewijs op de proppen komen.

98
00:07:45.009 --> 00:07:48.009
Want je bent onschuldig totdat het tegendeel bewezen is. Ja.

99
00:07:48.009 --> 00:07:51.016
Hier wordt de zaak omgedraaid. Ja.

100
00:07:51.016 --> 00:07:55.004
Ik wil nog wat aanvullen, het is ook onlogisch argument.

101
00:07:55.004 --> 00:08:02.001
Want er waren in die tijd circa 20 jachtvliegers van het niveau van Poch.

102
00:08:02.001 --> 00:08:04.024
Misschien zelfs minder. Er waren maar 18 toestellen.

103
00:08:04.024 --> 00:08:07.002
Hij was het neusje van de zalm. Ja.

104
00:08:07.002 --> 00:08:10.013
Hij was EEN van de topvliegers. Klopt.

105
00:08:10.013 --> 00:08:14.002
Ja. Waarom zouden ze die mensen inzetten in een transporttoestel met gevaar voor eigen leven...

106
00:08:14.002 --> 00:08:20.000
waarin ze niet zijn gekwalificeerd, terwijl er honderden andere transportvliegers waren.

107
00:08:20.000 --> 00:08:23.013
Hij zei op een gegeven moment: They were less then terrorists.

108
00:08:23.013 --> 00:08:27.001
'They didn't deserve better. We should have killed them all.'

109
00:08:31.021 --> 00:08:34.022
Volgens Knoops zijn de verklaringen van deze oud-collega's over het etentje op Bali...

110
00:08:34.022 --> 00:08:38.000
het enige argument wat de aanklagers hebben.

111
00:08:38.000 --> 00:08:41.006
De Argentijnse autoriteiten hebben volgens hem niet de moeite genomen..

112
00:08:41.006 --> 00:08:45.001
om kennis te nemen van al het ontlastende bewijsmateriaal.

113
00:08:45.001 --> 00:08:46.020
Wat ons betreft kan dat niet.

114
00:08:46.020 --> 00:08:51.017
In 2009/2010 hebben wij bij de inter-Amerikaanse mensenrechtencommissie...

115
00:08:51.017 --> 00:08:57.002
tegen Argentinie, klachten ingediend dat Poch' verdedigingsrechten zijn geschonden.

116
00:08:57.002 --> 00:08:59.019
Niet alleen door de omkering van de bewijslast...

117
00:08:59.019 --> 00:09:08.015
Maar ook door het feit dat de lengte van de detentie buiten proporties was en nog steeds is.

118
00:09:08.015 --> 00:09:10.013
Maar hij zit al drie jaar vast.

119
00:09:10.013 --> 00:09:12.022
Dus daarmee worden zijn verdedigingsrechten geschonden.

120
00:09:12.022 --> 00:09:15.020
Je kunt ook zeggen: De aantijgingen, namelijk misdaden tegen de menselijkheid...

121
00:09:15.020 --> 00:09:19.007
het uitvoeren van oorlogsvluchten, want zo zwaar wordt dat genomen...

122
00:09:19.007 --> 00:09:25.007
weegt misschien wel op tegen het persoonlijke verdedigingsbelang van meneer Poch.

123
00:09:25.007 --> 00:09:26.024
Of kan je dat niet zeggen?

124
00:09:26.024 --> 00:09:28.009
Dat is het argument van de aanklagers.

125
00:09:28.009 --> 00:09:30.024
Maar u moet het zien in combinatie met het gebrek aan bewijs.

126
00:09:32.023 --> 00:09:35.000
Poch staat terecht in een groot massaproces.

127
00:09:35.000 --> 00:09:38.008
Samen met 67 andere militairen en oud-militairen...

128
00:09:38.008 --> 00:09:40.012
die ervan worden verdacht tijdens de dictatuur...

129
00:09:40.012 --> 00:09:43.017
hier in de ESMA Marine School te hebben gewerkt.

130
00:09:43.017 --> 00:09:48.007
Destijds het meest beruchte martelcentrum, waar vanuit duizenden mensen verdwenen.

131
00:09:48.007 --> 00:09:52.017
Het is een politiek proces waar waarheidsvinding niet belangrijk is.

132
00:09:52.017 --> 00:09:54.014
Horen we ook in Argentinie.

133
00:10:28.019 --> 00:10:30.020
Alberto Solanet is president van de Argentijnse Advocatenorganisatie

134
00:10:30.020 --> 00:10:33.020
die zich verzet tegen staatsbemoeienis in rechtszaken.

135
00:10:33.020 --> 00:10:37.000
Poch zegt nooit in het ESMA-instituut te zijn geweest.

136
00:10:37.000 --> 00:10:41.007
Maar volgens Solanette maakt dat in dit soort processen helemaal niks uit.

137
00:10:57.020 --> 00:11:00.011
Het vonnis wordt op zijn vroegst over drie jaar verwacht.

138
00:11:00.011 --> 00:11:05.005
Poch zou dan al 6 jaar zonder veroordeling in de gevangenis zitten.

139
00:11:05.005 --> 00:11:07.018
Samen met zijn verdediging gaat hij daarom opnieuw vragen...

140
00:11:07.018 --> 00:11:10.019
of hij de uitspraak in vrijheid mag afwachten.

141
00:11:10.019 --> 00:11:13.013
En hij vraagt minister Timmermans van Buitenlandse Zaken...

142
00:11:13.013 --> 00:11:16.001
of hij zich sterk voor hem wil maken.

143
00:11:42.007 --> 00:11:44.000
Het is een politiek proces. Waarom?

144
00:11:44.000 --> 00:11:47.003
Dit is de laatste strohalm van de huidige regering Argentinie.

145
00:11:47.003 --> 00:11:51.013
Er staan verkiezingen voor de deur.

146
00:11:51.013 --> 00:11:53.019
Ja, zij kunnen hier goede sier mee maken.

147
00:11:53.019 --> 00:11:58.000
Dus de druk op dit tribunaal om tot een veroordeling te komen is groot.

148
00:11:58.000 --> 00:12:01.010
Dat betekent, met dit politieke aspect in het achterhoofd...

149
00:12:01.010 --> 00:12:06.004
kan Argentinie alleen maar gevoelig zijn als er politieke druk wordt uitgeoefend...

150
00:12:06.004 --> 00:12:09.008
in de positieve zin van het woord.

151
00:12:09.008 --> 00:12:13.012
Dus aandacht voor de rechten van Poch.

152
00:12:13.012 --> 00:12:16.018
Als Nederlandse staatsonderdaan, door de Nederlandse regering.

153
00:12:39.000 --> 00:12:41.005
We hebben de minister van Buitenlandse Zaken gevraagd...

154
00:12:41.005 --> 00:12:44.002
of Nederland gehoor wil geven aan het hulpverzoek van Poch.

155
00:12:44.002 --> 00:12:47.016
In een schriftelijke reactie laat die minister ons weten:

156
00:13:17.014 --> 00:13:19.001
Wilt u het hele gesprek met meneer Poch terug luisteren?

157
00:13:19.001 --> 00:13:21.007
Dan kunt u terecht op onze website.

158
00:13:23.014 --> 00:13:24.012
***

159
00:13:29.012 --> 00:13:31.003
APPLAUS

160
00:13:35.013 --> 00:13:37.012
KLOKGELUI

161
00:13:38.007 --> 00:13:39.018
De paus gaat met pensioen.

162
00:13:39.018 --> 00:13:43.009
Vandaag verscheen hij voor het eerst sinds die dramatische aankondiging..

163
00:13:43.009 --> 00:13:48.001
in het openbaar voor de traditionele zondagszegen hier in Rome.

164
00:13:55.000 --> 00:13:56.023
APPLAUS

165
00:14:09.014 --> 00:14:10.022
Echt populair is hij niet geworden.

166
00:14:10.022 --> 00:14:16.013
Een afstandelijke intellectueel bij wie de oude dogma's van de kerk in goede handen waren.

167
00:14:16.013 --> 00:14:22.001
Nu stopt hij ermee, en achter de muren van het Vaticaan worden de posities ingenomen.

168
00:14:22.001 --> 00:14:32.004
Ik kreeg zelf ook een telefoontje, maandag om 10 voor 12 in de ochtend.

169
00:14:32.004 --> 00:14:34.024
Ik heb meteen een bron hoog in het Vaticaan gebeld, en die zei:

170
00:14:34.024 --> 00:14:38.003
Dat meen je niet, dit is een grap. Dit kan niet.

171
00:14:38.003 --> 00:14:40.006
Op het moment zelf was het een grote verrassing.

172
00:14:40.006 --> 00:14:44.018
Maar als je daarna gaat nadenken, waren er allemaal signalen...

173
00:14:44.018 --> 00:14:47.003
die daar misschien al op wezen.

174
00:15:02.019 --> 00:15:06.011
Samen met Vaticaankenner Stijn Fens zijn we deze dagen in Rome...

175
00:15:06.011 --> 00:15:09.016
waar maar over EEN ding gesproken wordt:

176
00:15:09.016 --> 00:15:13.013
het totaal onverwachte terugtreden van de paus.

177
00:15:16.000 --> 00:15:18.000
Dit is de kleermaker van de paus.

178
00:15:18.000 --> 00:15:21.021
Dat kun je zien aan dat witte kalotje.

179
00:15:21.021 --> 00:15:25.003
Dat geeft aan dat dit een pauselijk hofleverancier is.

180
00:15:25.003 --> 00:15:29.005
Alleen de paus mag dat dragen, he. Ja.

181
00:15:29.005 --> 00:15:32.018
Zijn ze nu al kleren aan het maken voor de nieuwe paus?

182
00:15:32.018 --> 00:15:42.017
Bij de pausverkiezing, het conclaaf, hangt deze firma Camarelli in de sacristie de drie witte soutanes op.

183
00:15:42.017 --> 00:15:45.004
Small, medium en large. Want je weet nooit wie je krijgt.

184
00:15:51.014 --> 00:15:55.007
Alles draait de komende weken om de verkiezing van een nieuwe paus.

185
00:15:55.007 --> 00:15:57.021
Dat terwijl de oude paus nog niet eens dood is.

186
00:15:57.021 --> 00:16:02.022
Net zo verbaasd als de rest van de wereld lopen we door een stad in verwarring.

187
00:16:03.015 --> 00:16:05.016
Neem de burgemeester van Rome.

188
00:16:05.016 --> 00:16:08.022
Die heeft nog helemaal geen geld voor alle veiligheidsmaatregelen rond het conclaaf.

189
00:16:08.022 --> 00:16:12.016
Die heeft in een brief de Italiaanse regering om 4,5 miljoen gevraagd.

190
00:16:12.016 --> 00:16:16.000
Je voelt de nervositeit in de stad.

191
00:16:16.000 --> 00:16:19.017
Gisteren stonden op het Sint Pietersplein drie Italiaanse politiediensten te overleggen...

192
00:16:19.017 --> 00:16:22.018
wie waar zou gaan staan.

193
00:16:22.018 --> 00:16:25.015
De straathandelaren fleuren op, want er komt weer handel aan.

194
00:16:25.015 --> 00:16:28.002
En last but not least de kardinalen.

195
00:16:28.002 --> 00:16:32.001
Die dachten dat het nog een paar jaar zou duren tot een conclaaf.

196
00:16:32.001 --> 00:16:36.006
Maar die moeten nu plotseling nadenken wie het wordt.

197
00:16:38.012 --> 00:16:40.022
Priesters, bisschoppen en kardinalen van over de hele wereld.

198
00:16:40.022 --> 00:16:44.009
Ze zoeken elkaar op in de restaurants en cafes van Rome.

199
00:16:44.009 --> 00:16:46.014
Er staat veel op het spel.

200
00:16:46.014 --> 00:16:49.011
Volgende maand wordt het gezicht gekozen van de man...

201
00:16:49.011 --> 00:16:53.018
die misschien de komende decennia het beeld van de Kerk gaat bepalen.

202
00:17:46.024 --> 00:17:49.017
Het is nu zes dagen geleden dat de paus zijn aftreden heeft aangekondigd.

203
00:17:49.017 --> 00:17:53.020
Vanaf dat moment al zijn in die lange donkere gangen van het Vaticaan...

204
00:17:53.020 --> 00:17:56.017
de gesprekken op gang gekomen.

205
00:17:56.017 --> 00:17:58.019
Heel voorzichtig nog, op fluistertoon.

206
00:17:58.019 --> 00:18:03.012
Maar dat aftreden van de paus heeft ervoor gezorgd...

207
00:18:03.012 --> 00:18:07.014
dat ze in het kardinalencollege gaan nadenken van:

208
00:18:07.014 --> 00:18:12.009
Hee, de paus treedt af als hij 85 is.

209
00:18:12.009 --> 00:18:15.003
Misschien moeten we nadenken over een pensioengerechtigde leeftijd voor pausen, 80, 75.

210
00:18:15.003 --> 00:18:16.017
Dus het conclaaf is eigenlijk al begonnen.

211
00:18:27.020 --> 00:18:31.006
Kunstenares Natalia Tsarkova is hofschilderes van het Vaticaan.

212
00:18:31.006 --> 00:18:34.008
Ze heeft drie pausen mogen schilderen.

213
00:18:34.008 --> 00:18:38.010
Maandenlang volgde ze de huidige paus voordat ze hem vereeuwigde.

214
00:19:02.009 --> 00:19:04.005
Maar paus Benedictus was voor de buitenwereld...

215
00:19:04.005 --> 00:19:09.005
nog geen schim van zijn voorganger, de grote charismatische Pools paus.

216
00:19:09.005 --> 00:19:14.016
De crisis in de kerk is er onder zijn leiderschap alleen maar groter op geworden.

217
00:19:14.016 --> 00:19:17.020
Deze paus heeft heel onhandige dingen gezegd...

218
00:19:17.020 --> 00:19:21.011
over zaken waar wij in Nederland heel trots op zijn:

219
00:19:21.011 --> 00:19:23.018
Het homohuwelijk, abortus, euthanasie.

220
00:19:23.018 --> 00:19:27.023
Dan is het logisch dat als zo'n man terugtreedt alles uit de kast wordt gehaald.

221
00:19:27.023 --> 00:19:33.000
Maar weten wij in Nederland dat deze man een prachtige encycliek heeft geschreven over de naastenliefde?

222
00:19:33.000 --> 00:19:35.011
En drie mooie boeken over Jezus.

223
00:19:35.011 --> 00:19:40.014
Dat het de meest duurzame paus is in de geschiedenis van de Kerk. dat weten we niet.

224
00:19:40.014 --> 00:19:43.013
Mag dit nog achterin?

225
00:19:47.003 --> 00:19:50.003
Mag dit nog achterin?

226
00:19:50.016 --> 00:19:54.010
De Nederlandse ambassadeur bij het Vaticaan heeft de paus een aantal keren ontmoet.

227
00:19:54.010 --> 00:19:58.008
De relatie tussen het liberale Nederland en het conservatieve Vaticaan...

228
00:19:58.008 --> 00:20:00.023
is altijd moeizaam geweest.

229
00:20:00.023 --> 00:20:05.000
Heeft u het gevoel dat de kardinalen die straks de paus kiezen...

230
00:20:05.000 --> 00:20:08.011
zich iets gelegen laten liggen aan wat de verdere wereld vindt...

231
00:20:08.011 --> 00:20:12.000
of is het gewoon een gesloten vesting achter die hele dikke muren...

232
00:20:12.000 --> 00:20:16.005
en zijn er maar weinig mensen die antennes naar buiten gericht hebben.

233
00:20:16.005 --> 00:20:19.011
Het is niet een instituut waar iedereen hetzelfde moet denken.

234
00:20:19.011 --> 00:20:22.019
Er zijn wel degelijk afwijkende meningen.

235
00:20:22.019 --> 00:20:25.008
Stromingen. En zulke dingen.

236
00:20:25.008 --> 00:20:32.007
Dat is heel moeilijk om bloot te leggen, maar dat is er wel.

237
00:20:32.007 --> 00:20:35.018
Acht u de kans groot dat er straks een paus komt die condooms goedkeurt...

238
00:20:35.018 --> 00:20:39.016
en die geen uitspraken over homoseksuelen doet die...

239
00:20:39.016 --> 00:20:44.008
Dat is sowieso in strijd met de standpunten van de Kerk...

240
00:20:44.008 --> 00:20:46.013
Dat verwacht u niet. Dat gebeurt niet.

241
00:20:53.009 --> 00:20:55.003
De paus is weliswaar gaan twitteren

242
00:20:55.003 --> 00:20:59.009
het Vaticaan is er niet minder gesloten en conservatief door geworden.

243
00:20:59.009 --> 00:21:04.006
Met de rug naaqr Europa richt de kerk zich steeds meer op de traditioneel gelovigen...

244
00:21:04.006 --> 00:21:07.009
in Afrika, Zuid-Amerika en Azie.

245
00:21:38.017 --> 00:21:42.019
De Ghanese kardinaal Peter Turkson wordt genoemd als mogelijk nieuwe paus.

246
00:21:42.019 --> 00:21:47.018
Een Afrikaan aan het hoofd van een kerk die steeds minder wit wordt.

247
00:21:47.018 --> 00:21:51.012
Wij in Nederland vinden dat er een zwarte paus moet komen.

248
00:21:51.012 --> 00:21:56.012
We hebben zelfs onze eigen kandidaat geadopteerd, onze eigen knuffelkardinaal Peter Turkson.

249
00:21:56.012 --> 00:22:00.012
Maar we beseffen niet dat deze man conservatiever denkt...

250
00:22:00.012 --> 00:22:03.015
over zaken als huwelijk en gezin dan Ratzinger.

251
00:22:03.015 --> 00:22:07.005
Dus misschien komen wij wel van een koude kermis thuis.

252
00:22:07.005 --> 00:22:11.003
Als u namens Nederland een profielschets mocht geven van de nieuwe paus...

253
00:22:11.003 --> 00:22:14.002
hoe zou die eruitzien?

254
00:22:14.002 --> 00:22:18.016
Vanuit Nederland is het logisch dat we een wat liberalere paus zouden willen.

255
00:22:18.016 --> 00:22:23.021
Maar grote delen in de rest van de wereld denken daar misschien anders over.

256
00:23:43.009 --> 00:23:45.022
Ze werden bespuugd, geslagen, uitgescholden en vernederd.

257
00:23:49.013 --> 00:23:50.022
Niemand die dat zag.

258
00:23:50.022 --> 00:23:54.007
Want trainer Gerrit wilde geen pottenkijkers in zijn turnzaal.

259
00:23:54.018 --> 00:23:57.022
Hij gaf af op ouders. Ja. Ouders dat waren mietjes.

260
00:23:57.022 --> 00:23:59.015
Die wisten niet wat topsport inhield.

261
00:24:02.015 --> 00:24:04.022
Binnenkort verschijnt een opzienbarend boek...

262
00:24:04.022 --> 00:24:07.010
over de jeugdjaren van Stasja KÈohler en Simone Heitinga.

263
00:24:07.010 --> 00:24:09.009
Ooit turnstertjes op weg naar de top.

264
00:24:09.009 --> 00:24:10.016
Nu volwassen vrouwen...

265
00:24:10.016 --> 00:24:13.024
die bijna met ongeloof terugblikken op hun verminkte jeugd.

266
00:24:13.024 --> 00:24:16.014
Hij kon echt op je afstormen.

267
00:24:16.014 --> 00:24:20.012
En je gewoon bij de nek vastpakken.

268
00:24:20.012 --> 00:24:22.018
Mijn hele leven was gebaseerd op hem.

269
00:24:22.018 --> 00:24:25.024
Zelfs mijn hele persoonlijkheid is aangepast op wat hij wilde.

270
00:24:25.024 --> 00:24:29.003
Kindjes waren het. Gevangenen van een genadeloze leerschool...

271
00:24:29.003 --> 00:24:31.000
van een trainer die ze vloekend en tierend...

272
00:24:31.000 --> 00:24:35.002
als lijfeigenen beschouwde en ze uiteindelijk geestelijk murw beukte.

273
00:24:35.002 --> 00:24:38.007
Wie was die trainer voor wie ze doodsbang waren...

274
00:24:38.007 --> 00:24:41.016
deze Gerrit Beltman, en hoe was het mogelijk dat hij...

275
00:24:41.016 --> 00:24:46.003
zijn turnterreur jarenlang kon uitoefenen? Was dat topsportklimaat?

276
00:24:46.003 --> 00:24:50.002
Volgens de definitie van de jeugdhulpverlening is dat kindermishandeling.

277
00:24:50.002 --> 00:24:52.014
Ze mochten geen vrouw worden, punt, ze moesten kind blijven.

278
00:24:52.014 --> 00:24:55.018
En kneedbare kinderen, die bang waren voor hun coach.

279
00:24:55.018 --> 00:24:59.003
Een reportage over de gebroken jeugd van Stasja en Simone.

280
00:25:07.013 --> 00:25:10.015
Ze is vandaag een gevierd luchtacrobate, Simone Heitinga.

281
00:25:10.015 --> 00:25:15.001
Zes was ze toen ze in het kielzog van een ouder zusje ging turnen.

282
00:25:15.001 --> 00:25:17.015
Het was, weet ze, niet zozeer ambitie...

283
00:25:17.015 --> 00:25:20.003
maar het was Gerrit die het talent in haar zag.

284
00:25:20.003 --> 00:25:23.008
In het begin deed hij heel leuk tegen mij.

285
00:25:23.008 --> 00:25:25.014
Grapjes maken, voortdurend grapjes maken.

286
00:25:25.014 --> 00:25:28.022
Stasja KÈohler is vandaag journalist.

287
00:25:28.022 --> 00:25:33.000
Ze vierde al op jonge leeftijd grote successen in de turnsport.

288
00:25:33.000 --> 00:25:34.022
Vloerfinale bij de dames.

289
00:25:34.022 --> 00:25:38.008
Stasja KÈohler begint aan haar eerste acrobatische sprongserie.

290
00:25:38.008 --> 00:25:42.006
Ik wil wereldkampioen worden, dat zei ik al op mijn vijfde.

291
00:25:44.015 --> 00:25:46.021
Stasja en Simone delen een lange geschiedenis.

292
00:25:46.021 --> 00:25:50.002
Bijna 10 jaar waren ze pupillen van Gerrit Beltman.

293
00:25:50.002 --> 00:25:52.021
Een leven van ongekende trainingsarbeid.

294
00:25:52.021 --> 00:25:54.013
Hoeveel trainden jullie?

295
00:25:54.013 --> 00:26:00.012
Dat begon met 30 uur in de week en het eindigde met 41 uur in de week.

296
00:26:00.012 --> 00:26:04.001
Er waren perioden dat ze zelfs bij trainer Gerrit in huis woonden.

297
00:26:04.001 --> 00:26:06.001
Als meisjes wisten ze niet beter.

298
00:26:06.001 --> 00:26:08.010
Topsporters afzien, grenzen verleggen...

299
00:26:08.010 --> 00:26:10.016
en soms letterlijk pijn lijden.

300
00:26:10.016 --> 00:26:15.019
Vaak kwam het voor dat een meisje geblesseerd raakte, gewoon heel erg hard viel, een arm of voet brak.

301
00:26:15.019 --> 00:26:19.005
Het hoorde er allemaal bij, dachten ze toen.

302
00:26:19.005 --> 00:26:23.000
Dat 't normaal was om als kindje bij 'n blessure te worden uitgescholden.

303
00:26:23.000 --> 00:26:25.005
Ik heb het meegemaakt met een acute blessure.

304
00:26:25.005 --> 00:26:28.008
Bijvoorbeeld dat hij agressief de magnesiumbak tegen de muur smeet...

305
00:26:28.008 --> 00:26:31.019
in plaats van naar dat meisje toe te gaan.

306
00:26:31.019 --> 00:26:35.017
Het meisje had haar arm gebroken en dan word je ook nog eens uitgescholden.

307
00:26:35.017 --> 00:26:37.019
Dus je bent op dat moment nog banger voor je trainer...

308
00:26:37.019 --> 00:26:40.001
dan dat je denkt aan de pijn die je hebt...

309
00:26:40.001 --> 00:26:42.008
terwijl je daar creperend op de grond ligt.

310
00:26:42.008 --> 00:26:44.017
Pas toen ze volwassen waren viel het kwartje.

311
00:26:44.017 --> 00:26:46.019
Trainen onder Gerrit was niet normaal.

312
00:26:46.019 --> 00:26:49.008
Stasja weet nog dat ze de man voor het eerst zag.

313
00:26:49.008 --> 00:26:51.009
Gerrit is dan al trainer van Simone.

314
00:26:51.009 --> 00:26:54.011
Aan de vooravond van het NK ziet ze als meisje van acht...

315
00:26:54.011 --> 00:26:57.010
hoe Gerrit zijn pupillen tot het uiterste drijft.

316
00:26:57.010 --> 00:27:00.019
Gerrit was alleen nog maar aan het schelden op die meisjes.

317
00:27:00.019 --> 00:27:02.024
En iedereen was aan het huilen.

318
00:27:02.024 --> 00:27:07.008
Iedereen had hele grote bloedblaren op de handen van de brug.

319
00:27:07.008 --> 00:27:11.021
Omdat je natuurlijk de hele tijd heen en weer aan het wrijven bent...

320
00:27:11.021 --> 00:27:15.012
gaat het op een gegeven moment open. Dat kwam vaker voor.

321
00:27:15.012 --> 00:27:17.003
Maar goed, deze blaren waren heel erg groot...

322
00:27:17.003 --> 00:27:19.014
en de hele bruglegger zat gewoon onder het bloed.

323
00:27:19.014 --> 00:27:21.019
En toen zei een meisje van: Ik wil naar huis.

324
00:27:21.019 --> 00:27:24.019
En toen zei hij: 'Daar komt niks van in.'

325
00:27:24.019 --> 00:27:28.024
'Je gaat toch zeker niet zeuren bij mama en papa.'

326
00:27:28.024 --> 00:27:30.021
Op een hele denigrerende manier zei hij dat.

327
00:27:30.021 --> 00:27:33.003
Ik was heel erg geschrokken, want ik begreep het gewoon niet.

328
00:27:33.003 --> 00:27:37.005
Ik denk: op zo'n manier is turnen toch helemaal niet leuk.

329
00:27:38.001 --> 00:27:41.007
Het blijkt een voorbode van wat ze in lengte van jaren te wachten staat.

330
00:27:41.007 --> 00:27:47.002
Gerrit Beltman zegt in interviews zich als trainer te spiegelen aan de Russische en Roemeense school.

331
00:27:47.002 --> 00:27:52.012
In de jaren 80 en 90 dominant in de turnwereld.

332
00:27:52.012 --> 00:27:54.015
Magere, kleine meisjes...

333
00:27:54.015 --> 00:27:57.024
die met kadaverdiscipline naar de top worden gesleept.

334
00:27:57.024 --> 00:28:00.018
We mochten geen kind zijn.

335
00:28:00.018 --> 00:28:05.000
Nee, je moest van hem gewoon zo... Gewoon topsport, topsport.

336
00:28:05.000 --> 00:28:07.001
We mochten geen emoties hebben.

337
00:28:07.001 --> 00:28:09.014
Alles moest om het turnen draaien.

338
00:28:09.014 --> 00:28:13.007
En we mochten vooral geen afleiding hebben in wat dan ook.

339
00:28:13.007 --> 00:28:15.022
We zijn bij de perspresentatie van het sportblad Helden...

340
00:28:15.022 --> 00:28:20.007
dat deze maand delen uit het boek van Stasja en Simone publiceert.

341
00:28:20.007 --> 00:28:22.005
Hun getuigenis staat niet op zichzelf.

342
00:28:22.005 --> 00:28:25.011
2 jaar geleden onthulde Frits Barend en de journalist Jasper Boks...

343
00:28:25.011 --> 00:28:31.006
de trainingspraktijken achter de successen van de zogenoemde gouden turngeneratie van begin deze eeuw.

344
00:28:31.006 --> 00:28:37.012
Toen zijn we die sportploeg van het jaar 2001, Gabrielle Wammes...

345
00:28:37.012 --> 00:28:41.015
Renske Endel, Suzanne Harmes en Verona van de Leur gaan opzoeken.

346
00:28:41.015 --> 00:28:43.019
En eigenlijk vrij open...

347
00:28:43.019 --> 00:28:45.014
hoe kijken jullie terug op jullie sportcarriere...

348
00:28:45.014 --> 00:28:47.017
hebben jullie plezier gehad in jullie topsportcarriere?

349
00:28:47.017 --> 00:28:49.021
En toen kwamen we een brok ellende tegen.

350
00:28:49.021 --> 00:28:55.001
Angstige meisjes die geestelijk en lichamelijk mishandeld zijn.

351
00:28:55.001 --> 00:28:59.007
De publicaties in het blad Helden van 2011 slaan in als een bom.

352
00:28:59.007 --> 00:29:01.012
En ook dan al duikt de naam op van Gerrit Beltman...

353
00:29:01.012 --> 00:29:04.024
de omstreden coach van weleer, die inmiddels in Canada woont...

354
00:29:04.024 --> 00:29:08.012
zal EEN keer in De Volkskrant tamelijk laconiek reageren...

355
00:29:08.012 --> 00:29:10.009
op de aantijgingen. Hij zegt:

356
00:29:10.009 --> 00:29:13.014
'Zo jong en gedreven als ik was zal ik wel een keer hebben gevloekt...'

357
00:29:13.014 --> 00:29:16.009
'en de deur niet zachtjes hebben dichtgedaan.'

358
00:29:16.009 --> 00:29:19.002
Ik vond dat heel erg om te lezen.

359
00:29:19.002 --> 00:29:20.024
Ja, dat was echt een verschrikkelijk moment.

360
00:29:20.024 --> 00:29:23.009
We keken elkaar aan van: dit kan niet.

361
00:29:23.009 --> 00:29:26.015
Urenlang praten we met Stasja en Simone over wat ze meemaakten.

362
00:29:26.015 --> 00:29:31.011
Het moment dat Simone na een mislukte oefening boos door Gerrit naar de kleedkamer is gestuurd.

363
00:29:31.011 --> 00:29:36.005
En dan klapt de kleedkamerdeur open en hij stormt op mij af...

364
00:29:36.005 --> 00:29:42.004
en hij pakte me bij mijn keel vast en hij tilde me de lucht in...

365
00:29:42.004 --> 00:29:45.000
en spuugde me keihard in mijn gezicht.

366
00:29:45.000 --> 00:29:50.012
Het moment dat de coach bij 'n reeks riskante oefeningen op de brug...

367
00:29:50.012 --> 00:29:56.007
Stasja vanaf een hoogte van meer dan 3 m willens en wetens laat vallen.

368
00:29:56.007 --> 00:29:58.019
Hij ziet in de lucht dat het weer misgaat.

369
00:29:58.019 --> 00:30:02.012
En ik zie ook zelf in de lucht dat hij zich omdraait en wegloopt.

370
00:30:02.012 --> 00:30:07.022
En ik viel keihard op mijn gezicht en buik.

371
00:30:07.022 --> 00:30:10.016
Hoe oud was je?

372
00:30:10.016 --> 00:30:16.023
Elf. Ja. Ik was elf. En ook daarna kwam hij niet naar me toe...

373
00:30:16.023 --> 00:30:20.020
om te vragen of 't goed met me ging, maar ik kon gewoon dingen breken.

374
00:30:20.020 --> 00:30:24.019
Maar dat interesseerde hem niet.

375
00:30:24.019 --> 00:30:27.023
Nog zo'n moment van ongebreidelde woede.

376
00:30:27.023 --> 00:30:32.010
Hoe Gerrit Simone na een mislukte oefening in een achterafzaaltje klem zet tegen de muur.

377
00:30:32.010 --> 00:30:35.007
Hij drukte mij luid scheldend tegen een muur aan...

378
00:30:35.007 --> 00:30:37.013
en hij ging tegen mij aanstaan...

379
00:30:37.013 --> 00:30:40.012
met zijn ene vuist naast mijn linkeroor...

380
00:30:40.012 --> 00:30:42.005
en zijn andere vuist naast mijn rechteroor.

381
00:30:42.005 --> 00:30:46.006
Ik stond echt klem tussen hem en de muur.

382
00:30:46.006 --> 00:30:49.009
En op dat moment werd hij zo gefrustreerd...

383
00:30:49.009 --> 00:30:56.006
dat hij heel hard met zijn vuist net naast mijn oor tegen de muur aanslaat en zijn hand brak daarbij.

384
00:30:56.006 --> 00:30:57.014
Keken jullie tegen hem op?

385
00:30:57.014 --> 00:31:00.015
Enorm. Ja. Ja.

386
00:31:00.015 --> 00:31:04.002
Wat Gerrit zei was de waarheid.

387
00:31:04.002 --> 00:31:08.012
We proberen in contact te komen met Gerrit Beltman.

388
00:31:10.003 --> 00:31:12.016
Good afternoon. Gymnastic Center.

389
00:31:13.022 --> 00:31:16.001
Good afternoon. This is Fons de Poel. I'm looking for Gerrit Beltman

390
00:31:16.009 --> 00:31:19.023
Hij heeft nu een staffunctie in het Gymnastic Center in Calgary, Canada.

391
00:31:19.023 --> 00:31:22.020
Aanvankelijk vernemen we niets van de voormalige coach.

392
00:31:22.020 --> 00:31:25.002
We besluiten te mailen met de man die jarenlang model stond...

393
00:31:25.002 --> 00:31:29.013
voor wat in Nederland professionalisering van de turnsport heette.

394
00:31:29.013 --> 00:31:32.010
Hoe kon dat allemaal volgens u gebeuren?

395
00:31:32.010 --> 00:31:34.020
Ja, dat is de grote vraag geweest.

396
00:31:34.020 --> 00:31:36.023
Zijn er dan geen artsen geweest?

397
00:31:36.023 --> 00:31:39.018
Zijn er geen bondsfunctionarissen geweest?

398
00:31:39.018 --> 00:31:41.015
Zijn er geen clubbestuurders geweest?

399
00:31:41.015 --> 00:31:46.005
We zijn naar het eerste verhaal naar de moeders gegaan, de ouders.

400
00:31:46.005 --> 00:31:48.005
We waren zelf ook stomverbaasd...

401
00:31:48.005 --> 00:31:50.015
en die ouders waren eigenlijk ook stomverbaasd.

402
00:31:50.015 --> 00:31:52.024
En toen merkten we dat die ouders eigenlijk ook met een trauma zaten.

403
00:31:52.024 --> 00:31:54.017
'Wij hebben dit toegelaten.'

404
00:31:54.017 --> 00:31:57.001
'Wij hebben onze kinderen zo laten mishandelen.'

405
00:31:57.001 --> 00:31:58.018
'Maar wat wisten wij van topsport?'

406
00:31:58.018 --> 00:32:01.001
'We mochten ons er niet mee bemoeien. 't was goed voor 't kind.'

407
00:32:01.001 --> 00:32:01.015
RUSTIGE MUZIEK

408
00:32:06.007 --> 00:32:09.008
Lang zijn Stasja en Simone bang dat hun verhalen niet serieus zullen worden genomen...

409
00:32:09.008 --> 00:32:11.008
en zullen worden afgedaan als aanstellerij.

410
00:32:11.008 --> 00:32:13.004
Want het is toch topsport...

411
00:32:13.004 --> 00:32:16.015
en als het allemaal zo erg is dan kap je er toch gewoon mee?

412
00:32:16.015 --> 00:32:19.023
Maar het waren kinderen, 11, 12, 13 jaar...

413
00:32:19.023 --> 00:32:23.011
meegesleept in de tunnelvisie van een keiharde coach.

414
00:32:23.011 --> 00:32:27.007
Kinderen voor wie de buitenwereld amper nog bestond.

415
00:32:27.007 --> 00:32:29.008
We trainden 's ochtends, dan zit je op school, en dan weer trainen.

416
00:32:29.008 --> 00:32:33.007
Dus je eigen ouders zie je bijna niet.

417
00:32:33.007 --> 00:32:35.000
En Gerrit zei dan ook altijd:

418
00:32:35.000 --> 00:32:37.017
'Je ouders kennen je niet zo goed als ik, want ik zie jullie altijd.'

419
00:32:37.017 --> 00:32:41.024
'Ik ben eigenlijk meer je vader dan je eigen ouders.'

420
00:32:41.024 --> 00:32:47.009
Hij hield jullie ouders ook bewust op afstand? Ja. Ja. Absoluut.

421
00:32:47.009 --> 00:32:49.022
Die mochten niet komen in de zaal.

422
00:32:49.022 --> 00:32:53.003
Ze beschrijven hoe ze gaandeweg worden meegezogen in een trechter...

423
00:32:53.003 --> 00:32:55.020
waarin Gerrit de ouders meer en meer buitenspel zet.

424
00:32:55.020 --> 00:32:57.013
Wij durfden niet te praten...

425
00:32:57.013 --> 00:32:59.017
want de meisjes waarvan de ouders contact opnamen...

426
00:32:59.017 --> 00:33:01.012
die werden de volgende dag afgemaakt.

427
00:33:01.012 --> 00:33:03.006
Dus dat werd alleen maar erger.

428
00:33:03.006 --> 00:33:05.012
Wij wilden ook niet dat onze ouders contact zouden opnemen.

429
00:33:05.012 --> 00:33:08.014
Wij hadden ook niet het gevoel dat onze ouders er iets aan zouden kunnen doen.

430
00:33:08.014 --> 00:33:10.013
Want Gerrit was zo sterk.

431
00:33:10.013 --> 00:33:14.002
En ze moeten lijdzaam ondergaan hoe Gerrit ze ook beroofd...

432
00:33:14.002 --> 00:33:16.024
van spontaniteit en ontluikende vrouwelijkheid.

433
00:33:16.024 --> 00:33:19.006
Ik had een keertje iets met mijn haar gedaan...

434
00:33:19.006 --> 00:33:22.008
en toen heeft hij me echt aan mijn haren over de toestellen getrokken.

435
00:33:22.008 --> 00:33:24.018
Omdat ze permanent had in d'r haar.

436
00:33:24.018 --> 00:33:29.014
Ja, je mocht gewoon niet vrouwelijk zijn.

437
00:33:29.014 --> 00:33:33.018
Ja, dat was uit den boze.

438
00:33:33.018 --> 00:33:37.020
Als Stasja net geopereerd aan haar heupen in het ziekenhuis wat mascara opdoet...

439
00:33:37.020 --> 00:33:40.018
slaan bij Gerrit Beltman de stoppen door.

440
00:33:40.018 --> 00:33:43.020
Toen heeft hij me uitgescholden voor ordinaire slet...

441
00:33:43.020 --> 00:33:47.007
en ik moest me maar laten plat neuken want zo zag ik er uit.

442
00:33:47.007 --> 00:33:52.008
Toen was ik 13. En dan ben je net geopereerd.

443
00:33:52.008 --> 00:33:56.015
Nu kunnen ze er over praten, maar in zo'n fase...

444
00:33:56.015 --> 00:34:00.000
omdat je zo heilig gelooft in wat de coach zegt...

445
00:34:00.000 --> 00:34:01.022
ga je er ook in geloven.

446
00:34:01.022 --> 00:34:05.005
Sportpsycholoog Frans de Laat neemt met verbijstering kennis...

447
00:34:05.005 --> 00:34:07.010
van de verhalen over de turnterreur.

448
00:34:07.010 --> 00:34:10.008
Het mechanisme waarin kinderen monomaan op dat ene spoor gezet...

449
00:34:10.008 --> 00:34:13.017
en het onvermogen om daaruit te ontsnappen.

450
00:34:13.017 --> 00:34:16.019
De sport wordt je first best friend.

451
00:34:16.019 --> 00:34:18.019
De kinderen gaan met een soort onvoorwaardelijk geloof...

452
00:34:18.019 --> 00:34:24.001
die topsport in, en dan wordt het je best friend.

453
00:34:24.001 --> 00:34:26.006
Want die andere vriendjes daar heb je geen tijd meer voor.

454
00:34:26.006 --> 00:34:28.004
En de best friend wordt dan vertegenwoordigd...

455
00:34:28.004 --> 00:34:32.013
in dit geval door een coach/trainer die dit soort nare dingen doet.

456
00:34:32.013 --> 00:34:36.017
Moet je voorstellen wat dat doet met je emoties en je cognities...

457
00:34:36.017 --> 00:34:38.017
en hoe je ten opzichte van mensen staat.

458
00:34:38.017 --> 00:34:42.017
Dus die kinderen verliezen alle vertrouwen in volwassenen, in de buitenwereld.

459
00:34:42.017 --> 00:34:45.008
Heel veel meisjes hebben het moeilijk in hun puberteit en zo.

460
00:34:45.008 --> 00:34:49.010
Maar er zijn wel een aantal meisjes die zeggen: Had ik maar nooit geturnd.

461
00:34:49.010 --> 00:34:51.024
Nou, dat zegt genoeg.

462
00:34:51.024 --> 00:34:52.014
RUSTIGE MUZIEK

463
00:34:56.007 --> 00:34:58.010
Inmiddels hebben we mailcontact met Gerrit Beltman in Canada.

464
00:34:58.010 --> 00:35:01.004
Hij wil niet met ons in gesprek.

465
00:35:01.004 --> 00:35:04.001
Evenmin heeft hij behoefte om op camera te reageren.

466
00:35:04.001 --> 00:35:07.020
Wel belooft hij ons met een verklaring te zullen komen over zijn Nederlandse jaren.

467
00:35:07.020 --> 00:35:11.000
Stasja en Simone, ziek van de herinnering...

468
00:35:11.000 --> 00:35:13.010
hebben de turnsport vaarwel gezegd.

469
00:35:13.010 --> 00:35:16.004
Stasja doet in haar vrije tijd aan kickboksen.

470
00:35:16.004 --> 00:35:19.008
Simone pakte de draad op met luchtacrobatiek.

471
00:35:19.008 --> 00:35:23.007
En ze danst bij de vermaarde Henny Jurriens Stichting.

472
00:35:23.007 --> 00:35:26.006
Er is kennelijk nog altijd behoefte om de fysieke grenzen op te zoeken.

473
00:35:26.006 --> 00:35:29.009
Een turnzaal hebben ze nooit meer van binnen gezien...

474
00:35:29.009 --> 00:35:32.013
want de gang naar dat turnen was zoiets als een strafexpeditie.

475
00:35:32.013 --> 00:35:35.006
Elk paaltje, elk stoplicht dat er was...

476
00:35:35.006 --> 00:35:39.000
was voor mij een etappe, dus een stukje verder.

477
00:35:39.000 --> 00:35:42.008
Elk bochtje was weer een beetje dichter bij de turnzaal.

478
00:35:42.008 --> 00:35:46.017
En zo voelde ik het ook. En elke keer werd ik wat misselijker.

479
00:35:46.017 --> 00:35:48.013
En ook zelfs in die gang.

480
00:35:48.013 --> 00:35:50.017
Daar waren dan verschillende zalen.

481
00:35:50.017 --> 00:35:54.006
Elke zaal was het weer aftellen van: Ben ik weer een beetje dichterbij.

482
00:35:54.006 --> 00:35:57.004
En dan was je in de turnzaal.

483
00:35:57.004 --> 00:35:59.019
Waarom ben je niet gewoon gestopt?

484
00:35:59.019 --> 00:36:02.009
Ehm... Ja, dat, dat...

485
00:36:02.009 --> 00:36:04.018
Ik durfde niet te stoppen op de een of andere manier.

486
00:36:04.018 --> 00:36:08.005
En dat kon ook niet, want Gerrit liet dat ook niet toe.

487
00:36:08.005 --> 00:36:11.006
De invloed van de coach op de meisjes is dan al zo groot...

488
00:36:11.006 --> 00:36:15.021
dat ze zelfs niet meer in staat zijn om gezonde emoties te tonen bij gebeurtenissen in het priveleven.

489
00:36:15.021 --> 00:36:19.018
Simone is 10 jaar als haar oma onverwacht overlijdt.

490
00:36:19.018 --> 00:36:22.022
Even na dat nieuws haalt Gerrit haar en haar zus op...

491
00:36:22.022 --> 00:36:24.022
voor de dagelijkse training.

492
00:36:24.022 --> 00:36:26.006
Wij zaten bij hem in de auto...

493
00:36:26.006 --> 00:36:28.022
en toen kregen we een hele lange preek van Gerrit...

494
00:36:28.022 --> 00:36:32.012
dat we wel moesten beseffen dat we dit opzij moesten zetten...

495
00:36:32.012 --> 00:36:35.013
en dat de training nu belangrijker was.

496
00:36:35.013 --> 00:36:41.004
En tijdens die training ging hij voortdurend tekeer tegen mij.

497
00:36:41.004 --> 00:36:43.010
Van: 'Ze is dood.'

498
00:36:43.010 --> 00:36:46.013
En: 'Hier hoeft de training toch niet onder te lijden.'

499
00:36:46.013 --> 00:36:48.014
'Daar kan je toch niks meer aan veranderen want ze is toch al dood.'

500
00:36:48.014 --> 00:36:51.007
Als Stasja 13 is overlijdt haar vader.

501
00:36:51.007 --> 00:36:54.003
Op de begrafenis kan ze haar verdriet niet uiten, zegt ze...

502
00:36:54.003 --> 00:36:56.011
want ook Gerrit is er bij.

503
00:36:56.011 --> 00:36:58.007
Mijn oma kwam naar me toe om me te troosten...

504
00:36:58.007 --> 00:37:00.016
en ik wist dat Gerrit achter mij liep...

505
00:37:00.016 --> 00:37:03.012
en ik vond het heel erg dat ik dan getroost werd...

506
00:37:03.012 --> 00:37:05.013
want ik moest hard zijn.

507
00:37:05.013 --> 00:37:08.005
Dus ik heb haar weggeduwd, mijn moeder ook weggeduwd...

508
00:37:08.005 --> 00:37:11.010
en de hele begrafenis heb ik in mijn eentje moeten doen.

509
00:37:11.010 --> 00:37:14.020
De verhalen over de misstanden in de turnsport...

510
00:37:14.020 --> 00:37:19.006
hebben inmiddels geleid tot een gedragscode die dit soort uitwassen zou moeten voorkomen.

511
00:37:19.006 --> 00:37:24.022
NOC*NSF en KNGU moeten zich dat aantrekken...

512
00:37:24.022 --> 00:37:28.012
dat ze dat 10 jaar lang hebben laten gebeuren.

513
00:37:28.012 --> 00:37:30.011
En ook begeleidend artsen moeten zich dat aantrekken.

514
00:37:30.011 --> 00:37:32.019
Die hadden dat kunnen zien?

515
00:37:32.019 --> 00:37:33.023
Nou ja, die hadden het moeten zien.

516
00:37:33.023 --> 00:37:36.007
Of fysiotherapeuten, verzorgers, die hadden naar die coach moeten gaan:

517
00:37:36.007 --> 00:37:39.005
Coach, doe eens even normaal. Dat meisje is 11, 12 jaar.

518
00:37:39.005 --> 00:37:41.010
Als je nog een keer zo scheldt, nou, dan weet ik je te vinden.

519
00:37:41.010 --> 00:37:43.008
Je zou ook best kwalitatieve eisen mogen stellen.

520
00:37:43.008 --> 00:37:45.020
Als dit soort dingen gebeuren dan word je licentie ingetrokken.

521
00:37:45.020 --> 00:37:48.004
Dat gebeurt in elk beroep.

522
00:37:48.004 --> 00:37:51.018
Het geval van Gerrit Beltman?

523
00:37:53.007 --> 00:37:55.021
Of die mag trainen? Ja.

524
00:37:55.021 --> 00:37:59.018
Ik zou mijn kind er niet aan toevertrouwen.

525
00:37:59.018 --> 00:38:03.022
Dan bericht uit Calgary, Canada.

526
00:38:03.022 --> 00:38:05.024
Een opvallende mail van Gerrit Beltman.

527
00:38:05.024 --> 00:38:09.001
'Ik was in die tijd een nare en vervelende man.'

528
00:38:09.001 --> 00:38:15.010
'Ik kan me goed voorstellen dat jonge kinderen destijds ontzag voor me hadden en bang voor me waren.'

529
00:38:15.010 --> 00:38:21.016
Hij is tot het inzicht gekomen dat het mens- en sportersbeeld dat hij gebruikte volkomen verkeerd was.

530
00:38:21.016 --> 00:38:26.003
Gerrit schrijft dat hij intussen een andere stijl van coaching heeft ontwikkeld...

531
00:38:26.003 --> 00:38:31.013
en zich ervan bewust is dat kinderen een vertrouwde en veilige omgeving nodig hebben. We lezen:

532
00:38:31.013 --> 00:38:34.012
'Ik schaam mij diep voor mijn gedrag destijds.'

533
00:38:34.012 --> 00:38:41.007
De volledige verklaring van Gerrit Beltman vindt u op onze website.

534
00:38:41.007 --> 00:38:45.002
Wij hebben de reactie van Gerrit Beltman voorgelegd aan Stasja en Simone.

535
00:38:45.002 --> 00:38:46.020
Zij zijn blij met zijn excuses...

536
00:38:46.020 --> 00:38:50.005
al vinden ze wel dat het hem zou hebben gesierd als hij zelf dat initiatief zou hebben genomen.

537
00:38:50.005 --> 00:38:53.019
En daar heeft hij, in die 25 jaar die zijn verstreken...

538
00:38:53.019 --> 00:38:56.004
toch eigenlijk alle tijd voor gehad.

539
00:38:56.004 --> 00:38:58.014
Dit was KRO Brandpunt. Goedenavond.

