WEBVTT

1
00:00:00.019 --> 00:00:02.006
888

2
00:00:02.011 --> 00:00:08.007
In Goudmijn vandaag: De vrouw die de verpauperde rafelranden van de stad opknapt...

3
00:00:08.012 --> 00:00:12.021
maar zelf op het randje balanceerde. Het is een wonder dat ik leef.

4
00:00:13.001 --> 00:00:19.004
En het verhaal van de onbekende tekenaar die nee zei tegen Playboy en het geld van Hugh Hefner.

5
00:00:19.009 --> 00:00:22.006
Dus ik kreeg het aanbod om dat te gaan doen.

6
00:00:22.011 --> 00:00:26.009
En na lang overwegen heb ik dat afgeslagen.

7
00:00:26.014 --> 00:00:31.017
Maar eerst: De man die de Indiana Jones van de 21e eeuw wordt genoemd.

8
00:00:31.022 --> 00:00:35.015
Ik ben een beetje een jungle boy. Ik vind dat heel leuk.

9
00:00:35.020 --> 00:00:39.008
Ik ga graag heen waar een ander niet graag heen gaat.

10
00:00:56.009 --> 00:00:59.023
Goudmijn, een schat aan waargebeurde verhalen.

11
00:01:00.003 --> 00:01:02.006
Ik ben op weg naar Hans Wiesman.

12
00:01:02.011 --> 00:01:06.004
Hij wordt wel de Indiana Jones van de 21e eeuw genoemd.

13
00:01:06.009 --> 00:01:09.012
Hij jaagt over de hele wereld op maar EEN ding.

14
00:01:09.017 --> 00:01:12.014
Het is 66 jaar oud.

15
00:01:12.019 --> 00:01:14.014
Bijna net zo oud als ik ben.

16
00:01:14.019 --> 00:01:19.012
Zilvergrijs, gemaakt van aluminium en het is de liefde van mijn leven.

17
00:01:22.023 --> 00:01:27.005
Het is een soort gekte, een obsessie.

18
00:01:27.010 --> 00:01:29.024
A passion, wat je het ook kunt noemen.

19
00:01:30.004 --> 00:01:33.005
Dat speelt heel erg voor mij, rond dat vliegtuig.

20
00:01:37.024 --> 00:01:43.005
De Dakota is een vliegtuig dat in de jaren 30 al ontwikkeld is.

21
00:01:43.010 --> 00:01:47.011
Maar de ware legende werd natuurlijk geboren in de oorlog.

22
00:01:47.016 --> 00:01:55.022
En de ware 'hall of fame' voor het vliegtuig is gekomen tijdens de invasie in Normandie, 1944.

23
00:01:56.002 --> 00:02:00.013
Op 6 juni 1944 vlogen er duizend Dakota's over Normandie heen...

24
00:02:00.018 --> 00:02:03.021
om parachutisten te droppen.

25
00:02:04.001 --> 00:02:06.021
Dit is een stuurtje van een vliegtuig...

26
00:02:07.001 --> 00:02:10.004
dat in 1950 gecrasht is.

27
00:02:10.009 --> 00:02:13.002
Heel bijzonder. Daar ben ik erg blij mee.

28
00:02:15.000 --> 00:02:17.005
Hans Wiesman jaagt op Dakota's.

29
00:02:17.010 --> 00:02:20.015
Hij reist de hele wereld over om ze te vinden...

30
00:02:20.020 --> 00:02:23.015
en de wrakstukken mee naar huis te nemen.

31
00:02:23.020 --> 00:02:27.011
Daar staat-ie dan, de Dakota. Ja, wat een kanjer, he?

32
00:02:27.016 --> 00:02:30.005
Ja, wat een kanjer? Een echte kanjer.

33
00:02:30.010 --> 00:02:32.005
Wat is het wat jou zo raakt?

34
00:02:32.010 --> 00:02:36.019
Toen ik klein was, was dit vliegtuigen relatief heel erg groot.

35
00:02:36.024 --> 00:02:41.004
Het was een van de grootste toestellen die je ooit gezien had.

36
00:02:41.009 --> 00:02:43.006
Het was eigenlijk de Jumbo.

37
00:02:43.011 --> 00:02:46.018
Nu is het een klein ding vergeleken bij de Jumbo.

38
00:02:46.023 --> 00:02:51.003
Maar toen stond je als klein jongetje naar dat ding te kijken.

39
00:02:51.008 --> 00:02:54.005
En dat ding heeft nog mijn leven gered ook.

40
00:02:54.010 --> 00:02:56.020
Dus dit was gewoon je jeugdliefde.

41
00:02:57.000 --> 00:03:00.007
Hans woont als kind op het Indonesische Borneo.

42
00:03:00.012 --> 00:03:04.003
Hij is 5 als de Dakota een verpletterende indruk maakt.

43
00:03:04.008 --> 00:03:08.011
Ik ben van een schommel gevallen. Ik sloeg tegen de paal aan.

44
00:03:08.016 --> 00:03:10.013
Een groot gat in mijn hoofd.

45
00:03:10.018 --> 00:03:12.019
Ik moest naar een ziekenhuis.

46
00:03:12.024 --> 00:03:16.011
Maar het was midden in de jungle, er was niet veel.

47
00:03:16.016 --> 00:03:18.019
Iedereen dacht: Die gaat dood.

48
00:03:18.024 --> 00:03:25.006
Maar ik ging niet dood, want dit vliegtuig stond klaar om me naar een ziekenhuis te vliegen.

49
00:03:25.011 --> 00:03:28.022
En toen was ik 5 jaar. Dus de Dakota was jouw redder?

50
00:03:29.002 --> 00:03:31.014
Ja, mijn vliegende ambulance.

51
00:03:31.019 --> 00:03:33.023
Deze kan open. Ja.

52
00:03:34.003 --> 00:03:35.021
Je hand in.

53
00:03:36.001 --> 00:03:38.000
Ja, ja.

54
00:03:38.005 --> 00:03:39.022
Yes!

55
00:03:40.002 --> 00:03:43.013
Ja... Kijk, nou sta je op de vleugel van een Dakota.

56
00:03:43.018 --> 00:03:47.021
Dat is wel gaaf. Wat enorm is dit! Dan zie je 12 meter vleugel.

57
00:03:48.001 --> 00:03:51.008
Je woont dus als jongetje van vijf in Borneo. Ja.

58
00:03:51.013 --> 00:03:55.018
Beschrijf eens hoe je leven er daar uitzag. Dat was paradise.

59
00:03:55.023 --> 00:03:59.016
Paradise? Ja, we woonden in de jungle, aan een rivier.

60
00:03:59.021 --> 00:04:01.022
Daar leefden apen en slangen.

61
00:04:02.002 --> 00:04:05.017
Dus je wist dat je daar een beetje voorzichtig moest zijn.

62
00:04:05.022 --> 00:04:10.002
Dat leerde je al snel. Maar je ging er wel in? Ja.

63
00:04:10.007 --> 00:04:13.023
Ik ben ook menig slang tegengekomen. Echt waar? Ja.

64
00:04:14.003 --> 00:04:16.017
Winkels zoals hier, heb je daar niet.

65
00:04:16.022 --> 00:04:23.012
Dus dingen zoals chocolade hagelslag en Dinky Toys en de Donald Duck moest uit Nederland komen.

66
00:04:23.017 --> 00:04:31.001
Dus als dat vliegtuig binnenkwam, hoopte je dat daar de cadeautjes aan boord waren.

67
00:04:31.006 --> 00:04:33.007
Althans, dat hoopt je.

68
00:04:33.012 --> 00:04:36.004
Dat was een soort Sinterklaasvlucht.

69
00:04:36.009 --> 00:04:40.023
Dat vliegtuig kreeg een enorme functie voor een klein jongetje.

70
00:04:44.009 --> 00:04:48.007
Later gingen we naar de oostkust van Borneo.

71
00:04:48.012 --> 00:04:51.006
En daar was zwaar gevochten tegen de Japanners.

72
00:04:51.011 --> 00:04:55.024
Daar lag allerlei oorlogsmateriaal, oorlogsschepen...

73
00:04:56.004 --> 00:04:59.006
kapot gebombardeerde tankerparken.

74
00:04:59.011 --> 00:05:06.005
Voor een avontuurlijk jongetje zoals ik was dat natuurlijk EEN grote speeltuin daar.

75
00:05:06.010 --> 00:05:09.015
Een soort Spielbergfilm, maar dan in het echt.

76
00:05:09.020 --> 00:05:12.019
En dat voor kleine jongetjes... Kon het nog leuker?

77
00:05:12.024 --> 00:05:14.013
Het was echt leuk.

78
00:05:16.006 --> 00:05:20.019
Maar dan barst de onafhankelijkheidsstrijd in Indonesie los...

79
00:05:20.024 --> 00:05:24.008
en komt er een einde aan het jungleleven van Hans.

80
00:05:24.013 --> 00:05:27.023
Het gezin moet eind jaren 50 Indonesie verlaten.

81
00:05:29.013 --> 00:05:32.008
Toen kwam ik voor het eerst in Nederland.

82
00:05:32.013 --> 00:05:35.002
Ik had nog nooit sneeuw en ijs gezien.

83
00:05:35.007 --> 00:05:41.001
En hier moest je ineens naar een Jezuietenschool waar je aan je oren werd getrokken.

84
00:05:41.006 --> 00:05:43.022
Ja, dat kenden wij in Indonesie niet.

85
00:05:44.002 --> 00:05:45.014
Cultureshock.

86
00:05:45.019 --> 00:05:50.000
Als je naar die eerste ongelukkige tijd in Nederland kijkt...

87
00:05:50.005 --> 00:05:53.006
Speelde de Dakota's toen een rol in je leven?

88
00:05:53.011 --> 00:05:54.023
Ja, dat denk ik wel.

89
00:05:55.003 --> 00:05:59.014
Ik ging een soort rol spelen als een icoon van dat verre eiland...

90
00:05:59.019 --> 00:06:03.011
waar het zo leuk was geweest.

91
00:06:03.016 --> 00:06:07.000
Hans leeft verder zonder de Dakota in zijn buurt.

92
00:06:07.005 --> 00:06:09.016
Maar zijn liefde voor het vliegtuig blijft.

93
00:06:09.021 --> 00:06:15.022
Als hij een reclamecampagne moet bedenken voor sigaretten, heeft hij meteen een idee.

94
00:06:16.002 --> 00:06:17.016
Dakota, uiteraard.

95
00:06:19.009 --> 00:06:23.020
Dit is eigenlijk de klassieke foto waarmee het begon.

96
00:06:24.000 --> 00:06:26.022
De neus van de Dakota en dat jack.

97
00:06:27.002 --> 00:06:30.021
Wat geweldig dat je iets kon doen met jouw grote liefde.

98
00:06:31.001 --> 00:06:34.000
Daar heb ik ook heel hard aan gewerkt, hoor.

99
00:06:34.005 --> 00:06:35.017
Weet je wat het is...

100
00:06:35.022 --> 00:06:40.006
Al die modellen waren hele stoere jongens.

101
00:06:40.011 --> 00:06:45.018
Maar op de een of andere manier kwam het gevoel voor dat vliegtuig er niet uit.

102
00:06:45.023 --> 00:06:48.011
Niet dat gevoel wat jij had natuurlijk.

103
00:06:48.016 --> 00:06:51.012
Ik deed elke keer voor hoe ze dat moesten doen.

104
00:06:51.017 --> 00:06:53.020
Op een moment zei de fotograaf:

105
00:06:54.000 --> 00:06:57.020
Blijf jij maar lekker staan dan fotografeer ik jou wel.

106
00:06:58.000 --> 00:06:59.012
Dus zo kwam dat.

107
00:06:59.017 --> 00:07:02.004
De campagne wordt een groot succes.

108
00:07:02.009 --> 00:07:07.018
Totdat er in 2000 geen reclame meer gemaakt mag worden voor tabak en Hans op straat staat.

109
00:07:07.023 --> 00:07:10.007
Maar dan is het opnieuw de Dakota die hem redt.

110
00:07:10.012 --> 00:07:13.019
Een vriend van mij uit Den Haag, mijn buurman...

111
00:07:13.024 --> 00:07:17.018
kwam met iets bijzonders uit Miami aan.

112
00:07:17.023 --> 00:07:21.000
Dat was een wingtip van een Dakota.

113
00:07:21.005 --> 00:07:26.003
Daar konden we een tafel van maken of een bureau.

114
00:07:26.008 --> 00:07:29.006
Dus toen was er snel een businessplan gemaakt.

115
00:07:29.011 --> 00:07:33.002
Ik zou ze zoeken en kopen. En hij zou ze verkopen.

116
00:07:35.018 --> 00:07:40.021
En zo zijn we samen begonnen en kon ik eindelijk weer mijn hobby achterna.

117
00:07:41.001 --> 00:07:45.005
Dakota's zoeken. En dat kon je wel aan mij overlaten.

118
00:07:45.010 --> 00:07:50.017
De Dakota nu niet meer als oorlogsvliegtuig of als reclame-achtergrond...

119
00:07:50.022 --> 00:07:54.014
maar als meubelstuk, door Hans persoonlijk uit de jungle gesleept.

120
00:07:54.019 --> 00:07:56.024
Je moet echt diep het oerwoud in.

121
00:07:57.004 --> 00:08:00.020
En daar, als je gelukt hebt, liggen een aantal wrakken.

122
00:08:01.000 --> 00:08:03.020
En als je dan geluk hebt, kun je het weg krijgen.

123
00:08:04.000 --> 00:08:06.016
Dan maak je een deal met de militairen.

124
00:08:06.021 --> 00:08:09.022
De kolonel wil je dan graag zien langskomen.

125
00:08:10.002 --> 00:08:11.024
En niet om te Pimpampetten.

126
00:08:12.004 --> 00:08:14.013
Maar om even te komen afrekenen.

127
00:08:16.007 --> 00:08:18.000
Ik loop daar 20 jaar rond.

128
00:08:18.005 --> 00:08:21.008
In al die jaren dat ik echt de jungle in moet...

129
00:08:21.013 --> 00:08:25.022
heb ik daar nog nooit een westerling gezien die hetzelfde deed.

130
00:08:26.002 --> 00:08:28.008
Er is geen gek die dat doet, he? Nee.

131
00:08:28.013 --> 00:08:31.008
Op een dag vind ik mijn laatste wingtip.

132
00:08:31.013 --> 00:08:33.004
En dan is het klaar.

133
00:08:33.009 --> 00:08:36.006
Maar die dag ligt nog ver weg, hoor.

134
00:08:36.011 --> 00:08:41.021
Ergens zit nog een kogelgat, toch? Ja, van beneden is een kogel gekomen.

135
00:08:42.001 --> 00:08:44.004
Die is hier naar binnen gegaan.

136
00:08:44.009 --> 00:08:48.006
Ik wil voorstellen dat we dat verhaal niet nu vertellen.

137
00:08:48.011 --> 00:08:55.017
Maar als u dat verhaal wilt weten, luister dan aanstaande vrijdag naar Goudmijn op Radio 5 Nostalgia.

138
00:08:55.022 --> 00:09:00.015
En ik wil nu wel eens in de cockpit. Ja. Kan dat? Ja.

139
00:09:03.008 --> 00:09:06.011
Op deze stoel zitten? We gaan hem doorstarten.

140
00:09:06.016 --> 00:09:10.004
Wat voor geluid horen we als-ie loopt? Rock 'n roll.

141
00:09:10.009 --> 00:09:13.004
Dan hoor je echt rock 'n roll.

142
00:09:13.009 --> 00:09:18.017
En hoe klinkt dat? Dat is een dreun. Toenke toenke toenke.

143
00:09:18.022 --> 00:09:22.024
En dat gaat natuurlijk steeds harder.

144
00:09:23.004 --> 00:09:25.014
En dan wordt het echt rock 'n roll.

145
00:09:25.019 --> 00:09:28.002
En dat is het mooiste geluid wat er is.

146
00:09:28.007 --> 00:09:30.019
Ik krijg bijna zin om te vertrekken.

147
00:09:36.012 --> 00:09:39.024
Ik ben op weg naar een groots maar bescheiden tekenaar.

148
00:09:40.004 --> 00:09:42.003
In ons land kent niemand hem.

149
00:09:42.008 --> 00:09:46.005
Maar hij was beroemd in Zweden, professor in Amerika...

150
00:09:46.010 --> 00:09:49.006
en hij kreeg een aanbod van Playboy baas Hugh Hefner.

151
00:09:49.011 --> 00:09:53.023
Die wilde dat ik die meid ging tekenen elke maand.

152
00:09:54.003 --> 00:09:58.003
En dat is toch wel even een aanbod, zeg. Jeetje nog aan toe.

153
00:09:58.008 --> 00:10:01.020
Ik wil geen bedragen noemen maar het is gigantisch.

154
00:10:05.023 --> 00:10:11.002
Tjeerd Ackema, 82 jaar, had dit voorjaar een kleine expositie in Amsterdam.

155
00:10:11.007 --> 00:10:14.005
Zijn carriere begon in 1953...

156
00:10:14.010 --> 00:10:18.021
toen een Zweedse toerist hem een bijzonder aanbod deed.

157
00:10:19.001 --> 00:10:22.002
Toen heeft hij mij aangeboden om mee te gaan.

158
00:10:22.007 --> 00:10:29.021
Hij zei: Ga een tijdje mee want dan organiseer ik een tentoonstelling voor je.

159
00:10:30.001 --> 00:10:31.013
In Zweden.

160
00:10:31.018 --> 00:10:35.013
Tjeerd werkt in Zweden hard aan zijn tentoonstelling.

161
00:10:35.018 --> 00:10:40.002
Wat hij niet in de gaten heeft, is dat er in Nederland een ramp is gebeurd.

162
00:10:40.007 --> 00:10:45.019
POLYGOON: Vele plaatsen hebben in de wereld een trieste bekendheid gekregen.

163
00:10:45.024 --> 00:10:50.008
En daardoor komen er maar liefst 3000 Zweden naar zijn opening.

164
00:10:50.013 --> 00:10:52.014
De kranten stonden er bol van.

165
00:10:52.019 --> 00:10:55.011
Maar mij was het grotendeels ontgaan.

166
00:10:55.016 --> 00:10:59.008
Want ik werd in beslag genomen door hele andere dingen.

167
00:10:59.013 --> 00:11:02.024
Maar op de een of andere manier dachten die Zweden:

168
00:11:03.004 --> 00:11:06.017
Hee, dit is een Hollandse man...

169
00:11:06.022 --> 00:11:10.021
die bovendien nog mooi kan tekenen.

170
00:11:11.001 --> 00:11:14.014
En al die Nederlanders die daar verdronken zijn...

171
00:11:14.019 --> 00:11:16.012
Dat is verschrikkelijk.

172
00:11:16.017 --> 00:11:20.020
Dus het ene werd gevoelsmatig aan het andere verbonden.

173
00:11:21.000 --> 00:11:24.024
Met als gevolg dat al die mensen kwamen.

174
00:11:25.004 --> 00:11:27.019
En ik begreep daar niets van.

175
00:11:29.005 --> 00:11:31.017
En zo gaat Tjeerd tekenen in Zweden.

176
00:11:31.022 --> 00:11:35.017
40 jaar lang krijgt hij de ene opdracht na de andere.

177
00:11:35.022 --> 00:11:39.008
Niet gek voor een jongetje dat begon te tekenen...

178
00:11:39.013 --> 00:11:42.010
in een tijd dat papier niet te betalen was.

179
00:11:42.015 --> 00:11:44.002
Papier was zeldzaam.

180
00:11:44.007 --> 00:11:45.024
En duur.

181
00:11:46.004 --> 00:11:49.020
Toen zei mijn moeder: Goh, je kunt op de deur tekenen.

182
00:11:50.000 --> 00:11:52.006
Op de keukendeur. Die was wit.

183
00:11:52.011 --> 00:11:55.003
En dan stond ik op een bankje of stoeltje.

184
00:11:55.008 --> 00:11:59.024
Aan het begin van de week stond ik op dat stoeltje...

185
00:12:00.004 --> 00:12:02.011
en begon ik bovenaan te tekenen.

186
00:12:02.016 --> 00:12:06.004
En aan het einde van de week lag ik bijna op mijn buik.

187
00:12:06.009 --> 00:12:08.002
Tot het helemaal vol was.

188
00:12:08.007 --> 00:12:12.001
En dan werd het schoongemaakt en begon ik weer opnieuw.

189
00:12:12.006 --> 00:12:16.001
Tijdens de oorlogsjaren gaat Tjeerd naar de grafische school.

190
00:12:16.006 --> 00:12:19.017
De eerste opdrachten zijn niet bepaald spannend.

191
00:12:19.022 --> 00:12:24.000
De opdracht was om een lijn te trekken van ten minste 40 cm lang.

192
00:12:24.005 --> 00:12:27.012
Die moest absoluut recht zijn, zonder liniaal.

193
00:12:27.017 --> 00:12:32.014
Dus geen bobbeltjes er in. Je moest er een liniaal langs kunnen leggen.

194
00:12:32.019 --> 00:12:35.015
En dat was voor ons, jongens...

195
00:12:35.020 --> 00:12:39.011
Ja, kijk, te beginnen met lange lijnen te trekken...

196
00:12:39.016 --> 00:12:42.013
Dat was niet de droom die je in je hoofd had.

197
00:12:42.018 --> 00:12:48.014
Dus als je de kans kreeg, pakte je een stukje papier en begon je voor jezelf te tekenen.

198
00:12:48.019 --> 00:12:51.010
En ineens hangt de leraar over je heen.

199
00:12:51.015 --> 00:12:54.002
Dan klopt-ie op je schouder en zegt:

200
00:12:54.007 --> 00:12:57.002
Meneer Ackema, geen kunst alstublieft.

201
00:12:57.007 --> 00:12:59.011
Geen kunst.

202
00:12:59.016 --> 00:13:01.007
Dat komt later wel.

203
00:13:01.012 --> 00:13:04.011
U heeft het wel in u, maar dat komt later wel.

204
00:13:04.016 --> 00:13:06.007
Eerst leren tekenen.

205
00:13:06.012 --> 00:13:08.009
Dat was een wijze les.

206
00:13:09.015 --> 00:13:13.022
Met zijn vaste hand wordt Tjeerd niet alleen een bekende Zweed.

207
00:13:14.002 --> 00:13:21.000
Hij schopt het zelfs tot professor in Amerika waar hij lesgeeft aan de universiteit van Washington.

208
00:13:21.005 --> 00:13:25.016
Daar ziet hij zijn kans schoon om contact op te nemen met Playboy.

209
00:13:25.021 --> 00:13:29.001
Ik hou van vrouwen en ik vind dat allemaal mooi.

210
00:13:29.006 --> 00:13:33.019
Maar de manier waarop ze vrouwen benaderden, vond ik niet zo mooi.

211
00:13:33.024 --> 00:13:37.012
Dat heeft me altijd gestoord, omdat het te open was.

212
00:13:37.017 --> 00:13:41.020
Het moet verstopt blijven, het moet geheimzinnig blijven.

213
00:13:42.000 --> 00:13:44.012
Niet zo ineens de hele boel op tafel.

214
00:13:44.017 --> 00:13:51.022
Dus ik denk: Verdorie, waarom zou ik die meneer Hefner niet een keer aanschrijven...

215
00:13:52.002 --> 00:13:55.001
en zeggen dat ik wel eens met hem wil praten?

216
00:13:55.006 --> 00:13:58.003
Na een paar weken kwam er ineens antwoord.

217
00:13:58.008 --> 00:14:05.015
Ik was hartelijk welkom en er was ook een cheque bij van 300 dollar voor het vliegbiljet.

218
00:14:05.020 --> 00:14:10.001
Tjeerd mag zelfs komen logeren in de beroemde Playboy Mansion.

219
00:14:10.006 --> 00:14:14.017
Terwijl hij alleen maar even wilde zeggen wat hem stoorde aan 't blad.

220
00:14:14.022 --> 00:14:17.015
Dat zit je daar tussen al die 'bunnies'.

221
00:14:17.020 --> 00:14:19.019
En gasten uit de hele wereld.

222
00:14:19.024 --> 00:14:23.004
Maar ja, ik kwam eigenlijk voor meneer Hefner.

223
00:14:23.009 --> 00:14:27.016
Het is me uiteindelijk gelukt om een half uur met hem te praten.

224
00:14:27.021 --> 00:14:29.014
In zijn ontvangstkamer.

225
00:14:29.019 --> 00:14:32.024
Ik herinner me nog vaag dat hij een rond bed had.

226
00:14:33.004 --> 00:14:38.007
Nou ja goed, vol met rotzooi. Met papieren en tijdschriften.

227
00:14:40.010 --> 00:14:43.015
Nou ja, handjes schudden.

228
00:14:43.020 --> 00:14:50.015
Toen zegt hij: U heeft dus wel het een en ander te zeggen over die Playboy van ons?

229
00:14:50.020 --> 00:14:55.010
Ik zeg: Ja, met alle respect, die foto's van die meisjes...

230
00:14:55.015 --> 00:14:59.018
Prachtig mooie meisjes, maar het is allemaal te banaal.

231
00:14:59.023 --> 00:15:03.014
Ik zeg: Jullie moeten meer gebruikmaken van schaduw.

232
00:15:03.019 --> 00:15:06.023
Nou, hij kijkt me aan... Ik zie hem nog kijken.

233
00:15:07.003 --> 00:15:12.002
Hij zegt: Meneer Ackema, dat is niet wat mannen wensen, maar u heeft gelijk.

234
00:15:12.007 --> 00:15:18.020
In die tijd wordt elke maand een naakte vrouw getekend in Playboy, door de beroemde tekenaar Vargas.

235
00:15:19.000 --> 00:15:22.007
Maar dan ziet Hugh Hefner Tjeerds tekeningen...

236
00:15:22.012 --> 00:15:24.017
Meneer Vargas werd ook oud.

237
00:15:24.022 --> 00:15:29.005
Dus van het begin af aan kwam mijn naam naar voren.

238
00:15:29.010 --> 00:15:33.012
Dus ik kreeg het aanbod om dat te gaan doen.

239
00:15:33.017 --> 00:15:37.002
En dat heb ik, na lang overwegen, afgeslagen.

240
00:15:37.007 --> 00:15:41.002
Ik wil nu geen bedragen noemen, maar dat is gigantisch.

241
00:15:41.007 --> 00:15:44.002
Voor Nederlandse begrippen.

242
00:15:45.014 --> 00:15:48.009
Hoewel het een aanlokkelijk aanbod was...

243
00:15:48.014 --> 00:15:52.019
was 't voor Tjeerd duidelijk dat dit nieuwe leven niets voor hem was.

244
00:15:52.024 --> 00:15:56.010
Je moet een mooie auto gaan kopen, een mooi huis...

245
00:15:56.015 --> 00:15:58.022
Je moet je hele leven veranderen.

246
00:15:59.002 --> 00:16:02.007
Je moet niet alleen een mooi meisje tekenen...

247
00:16:02.012 --> 00:16:05.017
maar je hele leven moet gericht zijn op succes.

248
00:16:05.022 --> 00:16:08.023
Wat je in Amerika noemt 'the winner'.

249
00:16:09.003 --> 00:16:11.003
'Winner' en 'loser'.

250
00:16:11.008 --> 00:16:14.021
Als ik dat zou doen, was ik definitief een 'winner'.

251
00:16:15.001 --> 00:16:18.007
Maar losers zijn veel leukere mensen.

252
00:16:20.000 --> 00:16:24.020
Losers zijn de meest fantastische mensen die je je voor kunt stellen.

253
00:16:25.000 --> 00:16:28.011
Die nog een keer nee durven te zeggen tegen dingen.

254
00:16:28.016 --> 00:16:32.017
En die zeggen: Wacht even, het leven is genoeg zoals het is.

255
00:16:32.022 --> 00:16:38.008
Natuurlijk had ik eerst wel het idee van: Verdorie, heb ik dat wel juist gedaan?

256
00:16:38.013 --> 00:16:41.000
Wat is dat voor stommiteit?

257
00:16:41.005 --> 00:16:44.009
Typisch iets voor jou, zei ik dat tegen mezelf.

258
00:16:44.014 --> 00:16:48.002
Dan krijg je alles op een blaadje en dan verdorie...

259
00:16:48.007 --> 00:16:52.001
Maar het blijkt dat ik de juiste handeling heb verricht.

260
00:16:52.006 --> 00:16:55.013
Tjeerd heeft nooit spijt gehad van z'n beslissing.

261
00:16:55.018 --> 00:17:00.009
En hij tekent nog elke dag met veel plezier in z'n atelier in Amsterdam.

262
00:17:00.014 --> 00:17:06.005
En hoe Tjeerd ooit de trotse bezitter van een echte Karel Appel had kunnen worden...

263
00:17:06.010 --> 00:17:09.011
zie je op onze site of op Facebook.

264
00:17:10.013 --> 00:17:12.004
Op weg naar Eva de Klerk.

265
00:17:12.009 --> 00:17:17.006
Zij heeft succes met het opknappen van verpauperde rafelranden van de stad.

266
00:17:17.011 --> 00:17:20.008
Maar er was een lange weg nodig om daar te komen.

267
00:17:20.013 --> 00:17:24.022
Met een bijna dodelijk ongeluk en een kudde mekkerende geiten.

268
00:17:25.002 --> 00:17:28.007
Het is een wonder dat ik leef, gek genoeg, ja.

269
00:17:28.012 --> 00:17:30.017
Ik had een missie, zeg ik altijd.

270
00:17:34.015 --> 00:17:37.007
Alles gebroken en verbrijzeld.

271
00:17:37.012 --> 00:17:40.005
Mijn hiel en bovenbenen verbrijzeld.

272
00:17:40.010 --> 00:17:44.019
Mijn bekken op zeven plekken gebroken, mijn stuitje gebroken.

273
00:17:44.024 --> 00:17:49.006
Mijn arm en mijn ondergezicht verbrijzeld.

274
00:17:54.006 --> 00:17:57.010
Ik had 3 procent overlevingskans.

275
00:17:57.015 --> 00:18:02.005
Dat werd me achteraf verteld. Ik was eigenlijk ten dode opgeschreven.

276
00:18:02.010 --> 00:18:06.020
In 1985 was het 16-jarige leven van Eva de Klerk bijna voorbij.

277
00:18:07.000 --> 00:18:10.021
Een leven dat leuk en onstuimig begon in Engeland...

278
00:18:11.001 --> 00:18:15.006
waar ze als 1-jarige heen verhuisde door het werk van haar vader.

279
00:18:15.011 --> 00:18:17.000
Een rijke jeugd.

280
00:18:17.005 --> 00:18:21.014
We woonden in een oude cottage, met in elke kamer een open haard.

281
00:18:21.019 --> 00:18:24.018
En veel land eromheen en vervallen kassen.

282
00:18:24.023 --> 00:18:29.001
En in Engeland leven die spookverhalen natuurlijk hel erg.

283
00:18:29.006 --> 00:18:34.013
En op een gegeven moment stonden er allemaal wilde paarden bij ons in de tuin.

284
00:18:34.018 --> 00:18:39.020
Er was een zigeunerfamilie naast ons terrein neergestreken.

285
00:18:40.000 --> 00:18:45.016
Ja, leuke herinneringen. Engeland was fantastisch.

286
00:18:45.021 --> 00:18:47.018
Een hele geweldige jeugd.

287
00:18:47.023 --> 00:18:51.009
Maar dan wordt het klassieke Engeland verruild...

288
00:18:51.014 --> 00:18:54.020
voor een middelbare schooltijd in Vinkeveen.

289
00:18:55.000 --> 00:18:58.014
De kinderen liepen er in gescheurde spijkerbroeken.

290
00:18:58.019 --> 00:19:02.016
Ik kwam daar met m'n plooirokje en 'n speldje in mijn haar.

291
00:19:02.021 --> 00:19:05.016
Ik werd meteen uitgelachen natuurlijk.

292
00:19:05.021 --> 00:19:11.001
Al snel loopt ook Eva in vale spijkerbroek, hangt rond met linkse drop-outs...

293
00:19:11.006 --> 00:19:14.019
en heeft altijd ruzie met haar conservatieve vader.

294
00:19:14.024 --> 00:19:19.008
Ik had veel conflicten daarin, met mijn vader en z'n opvoeding.

295
00:19:19.013 --> 00:19:26.007
Stiekem mocht ik van mijn moeder wel allerlei dingen doen, als ik het maar niet aan vader vertelde.

296
00:19:26.012 --> 00:19:29.007
Toen ik 15, 16 was, vol in de puberteit...

297
00:19:29.012 --> 00:19:33.013
kreeg ik het voor elkaar dat ik gewoon mijn gang mocht gaan.

298
00:19:33.018 --> 00:19:37.015
Dat was natuurlijk voor mijn ouders een enorme schok...

299
00:19:37.020 --> 00:19:41.004
dat ze me de vrijheid gaven en ik mijn ding deed...

300
00:19:41.009 --> 00:19:44.022
Naar Rolling Stones-concerten en God weet waar...

301
00:19:45.002 --> 00:19:49.001
En dan op de terugweg, ik was 16 jaar...

302
00:19:49.006 --> 00:19:53.014
naar huis verongelukt, met EEN dode.

303
00:19:59.003 --> 00:20:01.003
3 procent is heel weinig.

304
00:20:01.008 --> 00:20:04.009
Ja, het is een wonder dat ik leef, gek genoeg.

305
00:20:04.014 --> 00:20:08.015
En toen begon eigenlijk wel een hele moeilijke periode...

306
00:20:08.020 --> 00:20:14.020
waarin ik, denk ik, tien jaar lang behoorlijk last heb gehad...

307
00:20:15.000 --> 00:20:17.022
van heel veel depressies en onzekerheid.

308
00:20:18.002 --> 00:20:25.022
De straat niet op durven gaan en gewoon niet weten hoe ik me staande moet houden in die maatschappij.

309
00:20:26.002 --> 00:20:28.013
Waar ben ik? Waar ga ik naartoe?

310
00:20:28.018 --> 00:20:33.015
Op een of andere manier toch die ontwikkeling gemist om je daarin te vormen.

311
00:20:33.020 --> 00:20:38.006
Op zoek naar zichzelf trekt ze 'n paar maanden door Midden-Amerika.

312
00:20:38.011 --> 00:20:42.000
Ze vindt er spanning en avontuur maar niet zichzelf.

313
00:20:42.005 --> 00:20:46.010
Dat gebeurt pas als ze weer thuis spontaan een aanbod aanneemt...

314
00:20:46.015 --> 00:20:50.000
om op een Zwitserse alp een kudde geiten te hoeden.

315
00:20:50.005 --> 00:20:54.022
Er was geen water en elektriciteit. We moesten elke dag hout hakken.

316
00:20:55.002 --> 00:20:58.022
En elke dag geiten hoeden en er worden geitjes geboren.

317
00:20:59.002 --> 00:21:01.005
Geitjes storten in een ravijn.

318
00:21:01.010 --> 00:21:06.010
Ja, ik kreeg zo'n sterk gevoel van: Als ik dit kan, dan kan ik alles.

319
00:21:06.015 --> 00:21:08.009
Ik voelde me zo sterk.

320
00:21:08.014 --> 00:21:13.012
Ik kwam terug en ik zei: Nu ga ik gewoon mijn plekje veroveren.

321
00:21:15.004 --> 00:21:18.022
Neergedaald van de berg stort ze zich op kunst en theater.

322
00:21:19.002 --> 00:21:24.003
Maar haar echte talent vindt ze bij de oude NDSM-scheepswerf in Amsterdam.

323
00:21:24.008 --> 00:21:26.000
Een vergeten stuk stad.

324
00:21:26.005 --> 00:21:30.004
Die prachtige vergankelijkheid, die oude spoorrails.

325
00:21:30.009 --> 00:21:35.004
Die grote loodsen en dat ruige... Echt aan het IJ, en die zon...

326
00:21:35.009 --> 00:21:39.021
Ja, dat is EEN grote speeltuin, vind ik.

327
00:21:40.001 --> 00:21:44.006
Het doet mij ook wel heel erg aan mijn jeugd denken.

328
00:21:44.011 --> 00:21:48.000
Aan het ontdekken en struinen.

329
00:21:48.005 --> 00:21:53.000
Eva blijkt een talent te hebben om deze dode stukken stad te reanimeren.

330
00:21:53.005 --> 00:21:57.021
Samen met de bevolking, met kleine ateliers en startende ondernemers.

331
00:21:58.001 --> 00:22:04.019
Al deze ateliers in deze loods zijn zelf gebouwd door de kunstenaar of het bedrijfje.

332
00:22:04.024 --> 00:22:07.017
Zelf gebouwd en ook zelf gefinancierd.

333
00:22:07.022 --> 00:22:12.004
Dat is een vrij uniek concept. Dat bestaat eigenlijk nergens.

334
00:22:12.009 --> 00:22:16.004
Een gemeente wil vaak met een ontwikkelaar zakendoen.

335
00:22:16.009 --> 00:22:20.002
Ik laat zien dat je ook met 200 man een stad kunt bouwen.

336
00:22:20.007 --> 00:22:23.000
Dat dat niet ingewikkeld hoeft te zijn.

337
00:22:23.005 --> 00:22:26.010
Waardoor je dingen bouwt waar behoefte aan is.

338
00:22:26.015 --> 00:22:30.001
Betaalbare plekken voor startende ondernemers.

339
00:22:30.006 --> 00:22:31.024
Of een skatepark.

340
00:22:32.004 --> 00:22:36.003
Er zijn veel dingen die een gemeente niet kan bedenken...

341
00:22:36.008 --> 00:22:40.009
en ook niet ziet zitten misschien, maar een persoon wel.

342
00:22:40.014 --> 00:22:45.005
Niet alleen in Nederland blaast ze verpauperde stukken stad nieuw leven in.

343
00:22:45.010 --> 00:22:48.005
Ook in het buitenland wordt haar aanpak erkend.

344
00:22:48.010 --> 00:22:54.009
Het meisje dat eerst niet wist wat ze met haar leven moest is nu een veelgevraagde projectaanjager.

345
00:22:54.014 --> 00:22:58.013
In Japan is een grote scheepswerf. Daar willen ze ook dit.

346
00:22:58.018 --> 00:23:01.011
Ze zijn gefascineerd door dit project.

347
00:23:01.016 --> 00:23:05.015
Er liggen nog een paar hele gave plannen in het verschiet.

348
00:23:05.020 --> 00:23:10.010
Ik ben bezig in de Bijlmer, ook al zo'n plek waar niemand heen wilde.

349
00:23:10.015 --> 00:23:12.022
Ik heb wel mijn roeping gevonden.

350
00:23:13.002 --> 00:23:18.006
Ik ben heel erg blij dat ik van mijn passie mijn werk heb kunnen maken.

351
00:23:18.011 --> 00:23:22.022
En dat ik met ontzettend veel plezier werk met hele leuke mensen.

352
00:23:23.002 --> 00:23:27.011
Met ontzettend veel ondernemerszin en ideeenkracht.

353
00:23:27.016 --> 00:23:33.006
En dat ik mag werken op plekken die ik heel gaaf vind...

354
00:23:33.011 --> 00:23:37.012
maar heel veel mensen met mij en dat we daar in staat zijn...

355
00:23:37.017 --> 00:23:41.012
om het helemaal weer goed te maken met die buurt.

356
00:23:41.017 --> 00:23:44.013
Dat vind ik wel heel bijzonder.

357
00:23:52.000 --> 00:23:54.007
Losers zijn veel leukere mensen.

358
00:23:54.012 --> 00:23:59.007
Losers zijn de meest fantastische mensen die je je voor kunt stellen.

359
00:23:59.012 --> 00:24:03.009
Die nog een keer nee durven te zeggen tegen dingen.

