WEBVTT

1
00:00:00.000 --> 00:00:01.012
888

2
00:00:01.017 --> 00:00:03.024
Slecht handschrift is erfelijk. Gevonden!

3
00:00:05.006 --> 00:00:06.018
Heel verrassend.

4
00:00:07.024 --> 00:00:10.010
Die mensen hadden zo'n hekel aan elkaar.

5
00:00:10.015 --> 00:00:12.002
Het lijkt me leuk.

6
00:00:16.003 --> 00:00:18.002
'Een schat van ongekende waarde.'

7
00:00:18.007 --> 00:00:23.013
Zo noemen wetenschappers de vondst van 40.000 ongeopende Nederlandse brieven in een Engels archief.

8
00:00:23.018 --> 00:00:28.014
De brieven komen van gekaapte schepen uit de 17e en 18e eeuw.

9
00:00:30.004 --> 00:00:33.016
Via stamboomonderzoek proberen wij nakomelingen te achterhalen...

10
00:00:33.021 --> 00:00:38.002
om de brieven 200 tot 300 jaar later alsnog te bezorgen.

11
00:00:38.007 --> 00:00:44.004
Op zoek naar het verhaal van hun voorvader gaan we terug de geschiedenis in.

12
00:00:44.009 --> 00:00:46.015
Dit is Brieven boven water.

13
00:00:54.007 --> 00:00:58.023
Guyana, een landje ten oosten van Venezuela en westelijk van Suriname.

14
00:00:59.003 --> 00:01:01.017
Je hoort er nooit iets over.

15
00:01:01.022 --> 00:01:05.013
Ooit was er een relatie tussen Nederland en Guyana.

16
00:01:09.002 --> 00:01:14.004
Fort Zeelandia in Guyana. Eind 18e eeuw woonden hier 800 Zeeuwen.

17
00:01:15.021 --> 00:01:18.020
Gouverneur Trotz zwaaide hier de scepter.

18
00:01:19.000 --> 00:01:23.001
Zijn vrouw Laurentia schreef hun zoon Adriaan deze brief.

19
00:01:23.006 --> 00:01:26.017
De jongen studeerde in Middelburg. Hij was pas 12.

20
00:01:26.022 --> 00:01:28.011
Zijn moeder miste hem en hij zijn moeder.

21
00:01:28.016 --> 00:01:33.006
Ze wilde hem een hart onder de riem steken. De brief kwam nooit aan.

22
00:01:35.018 --> 00:01:41.005
'Mijn lieve kind. Ik hoop dat God u een pronte herstelling vergunt.

23
00:01:41.010 --> 00:01:45.008
Ik, mijn lieve zoon, heb al menige traan om u gelaten.

24
00:01:45.013 --> 00:01:49.018
U bent zo ver van mij om mijn moederlijke plicht aan u te tonen.

25
00:01:49.023 --> 00:01:52.014
Mijn lieve kind, houd maar goede moed.

26
00:01:52.019 --> 00:01:56.020
Het zal in korte geschieden dat papa en mama bij u zal zijn.'

27
00:01:57.000 --> 00:02:00.024
Tamara Sandberg van Boelens is een directe nakomeling...

28
00:02:01.004 --> 00:02:03.006
van briefschrijfster Laurentia Trotz.

29
00:02:04.012 --> 00:02:09.018
Tamara woont al 25 jaar in Brazilie en heeft een kind dat in Nederland studeert.

30
00:02:09.023 --> 00:02:14.001
We ontmoeten haar in Middelburg waar ze de brief heeft gelezen.

31
00:02:14.006 --> 00:02:17.013
Spannend, interessant, wat hier gezegd wordt.

32
00:02:17.018 --> 00:02:20.022
Moeder in Zuid-Amerika, kind in Zeeland.

33
00:02:21.002 --> 00:02:22.016
Jong kind, van 12 jaar.

34
00:02:22.021 --> 00:02:29.010
En hij is net ziek geweest, heeft koorts gehad. En zij is er niet.

35
00:02:29.015 --> 00:02:34.011
Herkenbare moedergevoelens naar een kind dat ver weg is.

36
00:02:36.001 --> 00:02:40.012
Ik kan me heel goed inleven, als moeder die een kind hier heeft...

37
00:02:40.017 --> 00:02:48.001
die studeert. Ik ben nieuwsgierig wanneer dit kind de ouders weer ontmoet heeft.

38
00:02:48.006 --> 00:02:50.020
Of ze terug zijn gekomen of dat het kind daarnaartoe is gegaan.

39
00:02:51.000 --> 00:02:53.003
Daar ben ik nieuwsgierig naar.

40
00:02:55.016 --> 00:03:00.013
In de zoektocht naar Adriaan in Middelburg komen we bij het Zeeuws archief.

41
00:03:00.018 --> 00:03:06.006
Bij Peter Blom. Hij ziet een aanknopingspunt waar de jonge Adriaan is gaan wonen.

42
00:03:06.011 --> 00:03:11.005
Moeder Laurentia schrijft: 'Complimenten aan de Sprengers.'

43
00:03:11.010 --> 00:03:15.014
Adriaan verblijft bij hen. Dat zijn z'n tante en oom.

44
00:03:15.019 --> 00:03:19.022
Ze wonen aan De Dam nummer 6, in Middelburg.

45
00:03:21.009 --> 00:03:26.011
Hier had de brief moeten aankomen. Want hier woonde hij.

46
00:03:26.016 --> 00:03:30.010
Hier logeerde hij. Hij was in de kost.

47
00:03:30.015 --> 00:03:33.015
Hij logeerde bij zijn oom en tante. De Sprengers.

48
00:03:33.020 --> 00:03:37.021
In de brief staat: 'Doe de complimenten aan de Sprengers.'

49
00:03:38.001 --> 00:03:41.010
Zullen we lekker naar binnen gaan? Spannend, ja.

50
00:03:44.000 --> 00:03:48.008
Een prachtige marmeren vloer. Nog echt uit die tijd? Ja.

51
00:03:48.013 --> 00:03:54.013
Je kunt je voorstellen dat kleine Adriaan over deze vloer liep.

52
00:03:54.018 --> 00:03:56.007
Wat een enorm pand. Ja.

53
00:03:56.012 --> 00:04:01.001
De oom en tante Sprenger van Adriaan vormen een rijke familie.

54
00:04:01.006 --> 00:04:04.009
Het huis aan De Dam in Middelburg is een van de grootste in de straat.

55
00:04:04.014 --> 00:04:08.022
Met veel ruime kamers, vertrekken voor bedienden en een grote tuin.

56
00:04:09.002 --> 00:04:17.012
Hier is weinig overgebleven van hoe het in de 18e eeuw eruitzag. Je krijgt toch een idee.

57
00:04:19.023 --> 00:04:25.020
In plaats van in de warme tropen moest hij hier hoepelen en tollen.

58
00:04:26.000 --> 00:04:28.012
Ik denk dat dat moeilijk geweest is.

59
00:04:28.017 --> 00:04:32.024
Hij had wel een grote Zeeuwse familie om zich heen. Ja.

60
00:04:33.004 --> 00:04:37.020
En hij mocht hier naar school. Daarom zat hij hier, neem ik aan.

61
00:04:38.000 --> 00:04:40.006
Daar ga ik nog wat over laten zien. Oke.

62
00:04:40.011 --> 00:04:43.018
Peter neemt Tamara mee naar het Zeeuws archief.

63
00:04:43.023 --> 00:04:47.018
Hij heeft veel informatie over de familie Trotz kunnen achterhalen.

64
00:04:47.023 --> 00:04:52.015
Laurentia, de moeder van Adriaan, blijkt getrouwd met Georg Trotz.

65
00:04:52.020 --> 00:04:58.005
Georg en Laurentia emigreren van Zeeland naar Guyana.

66
00:04:58.010 --> 00:04:59.024
Ze zijn niet de enigen.

67
00:05:00.004 --> 00:05:04.001
In de 17e en 18e eeuw trekken veel Zeeuwen naar Guyana...

68
00:05:04.006 --> 00:05:06.016
om rond de grote rivieren plantages te beginnen.

69
00:05:06.021 --> 00:05:10.016
Dit is een detail van rivier de Essequibo.

70
00:05:10.021 --> 00:05:17.024
De plantages lagen langs de oever. Dit zijn de plantages. Ja.

71
00:05:18.004 --> 00:05:21.003
Georg Trotz was gouverneur van Essequibo.

72
00:05:21.008 --> 00:05:24.024
Als je op dit kaartje kijkt een groot vlaggeneiland.

73
00:05:25.004 --> 00:05:27.011
Waarop het Fort Zeelandia stond.

74
00:05:27.016 --> 00:05:35.016
Q is 't commandeurshuis. Daar woonde Georg Trotz en is Adriaan geboren.

75
00:05:35.021 --> 00:05:37.008
Heel verrassend.

76
00:05:37.013 --> 00:05:41.017
Om er achter te komen hoe het leven van de familie Trotz is verlopen...

77
00:05:41.022 --> 00:05:45.010
ben ik op weg naar het land waarheen ze emigreerden.

78
00:05:45.015 --> 00:05:49.013
Als we over Guyana vliegen, zien we landschap dat op Nederland lijkt.

79
00:05:49.018 --> 00:05:53.023
Vlak, en de weilanden zijn doorsneden door slootjes.

80
00:05:54.003 --> 00:05:56.022
Het lijkt of je boven Walcheren vliegt.

81
00:05:57.002 --> 00:06:01.000
MUZIEK

82
00:06:02.008 --> 00:06:05.024
Historicus Ben ter Welle woont hier meer dan 30 jaar.

83
00:06:06.004 --> 00:06:10.017
Hij heeft zich verdiept in de geschiedenis van Nederlanders hier.

84
00:06:12.009 --> 00:06:15.006
We kijken uit over hoofdstad Georgetown.

85
00:06:15.011 --> 00:06:20.006
We zien het gebied waar Nederlanders heen trokken, 300 jaar geleden.

86
00:06:20.011 --> 00:06:22.014
Daar is de Atlantische oceaan.

87
00:06:22.019 --> 00:06:27.022
De eerste plantages lagen 30, 40 kilometer het binnenland in.

88
00:06:28.002 --> 00:06:31.024
Want zout water was een probleem, van de Atlantische Oceaan.

89
00:06:32.004 --> 00:06:34.010
En je had een probleem met piraten.

90
00:06:34.015 --> 00:06:37.021
Als je ver weg zat, was je wat beter beschermd.

91
00:06:38.001 --> 00:06:40.019
De invloed van de Nederlanders is overal zichtbaar.

92
00:06:41.019 --> 00:06:45.002
Om te achterhalen of er nog iets te vinden is van de familie Trotz...

93
00:06:45.007 --> 00:06:51.000
ga ik met Ben naar Vlaggeneiland, Fort Island, waar de familie woonde.

94
00:06:56.007 --> 00:07:01.002
Waarom stond het fort op een eiland? Dat is beter te verdedigen. Ja.

95
00:07:10.003 --> 00:07:15.004
Ook hier ligt de Nederlandse geschiedenis voor het oprapen.

96
00:07:15.009 --> 00:07:19.010
Het wordt nog steeds herkend als een belangrijk eiland. Ja.

97
00:07:19.015 --> 00:07:21.020
Historisch belangrijk. Toen hij gouverneur was...

98
00:07:22.000 --> 00:07:26.024
voor de WIC woonde hij hier. Dit was het hoofdkantoor voor Essequibo...

99
00:07:27.004 --> 00:07:31.020
van de WIC. De brief kwam waarschijnlijk hiervandaan.

100
00:07:32.000 --> 00:07:36.000
In die tijd, 1781, was Trotz gouverneur.

101
00:07:36.005 --> 00:07:39.019
Dus hij moet zijn standplaats hier gehad hebben.

102
00:07:39.024 --> 00:07:44.002
De brief zegt ook Essequibo. Hij moet hier geschreven zijn.

103
00:07:44.007 --> 00:07:48.008
We gaan op zoek naar Fort Zeelandia. Dit pad was er toen ook?

104
00:07:48.013 --> 00:07:54.022
In de tijd van Trotz was dit de verbinding tussen het huis van de gouverneur en Fort Zeelandia.

105
00:08:03.023 --> 00:08:09.017
Dat blijkt nog grotendeels overeind te staan.

106
00:08:09.022 --> 00:08:12.019
Het zijn enorme muren, 80 centimeter. Ja.

107
00:08:12.024 --> 00:08:18.013
En dat is van het hoofdgebouw zelf en dan heb je nog de muur eromheen.

108
00:08:18.018 --> 00:08:22.013
Ja. Als een eerste verdediging. Zou 't er toen net zo hebben uitgezien?

109
00:08:22.018 --> 00:08:25.019
Ja, dit hier, die palmen, dat was toen net zo.

110
00:08:25.024 --> 00:08:30.016
Trotz moet hier regelmatig geweest zijn. De soldaten woonden hier.

111
00:08:30.021 --> 00:08:34.011
Hij zat in zijn prachtige huis. Verderop. Net buiten.

112
00:08:35.009 --> 00:08:37.013
Hier woont in die tijd de familie Trotz.

113
00:08:37.018 --> 00:08:42.018
Zoon Adriaan ontvangt in die tijd 10 keer jaar post van zijn ouders.

114
00:08:42.023 --> 00:08:47.007
Zeepost. Door een bijzondere vondst in het Zeeuwse archief...

115
00:08:47.012 --> 00:08:48.024
weten we meer over Adriaan uit deze periode.

116
00:08:49.004 --> 00:08:54.005
Oom Sprenger schrijft over hem: 'Met de pinkstervakantie was Trotzje...

117
00:08:54.010 --> 00:08:59.002
mee op de buitenplaats Sprenger. De kleine Trotz is braaf gegroeid.

118
00:08:59.007 --> 00:09:01.010
Hij is nu een dik propje.'

119
00:09:02.015 --> 00:09:06.014
Terug naar Fort Island. Naast het fort is een kerkje behouden.

120
00:09:06.019 --> 00:09:10.001
Het is nu een museum over de Nederlandse geschiedenis aldaar.

121
00:09:22.024 --> 00:09:27.019
Over Georg Trotz wordt alleen gemeld dat hij gouverneur was tot 1781.

122
00:09:27.024 --> 00:09:30.002
Daarna verliet hij het eiland.

123
00:09:30.007 --> 00:09:33.018
Wat vinden we hier nog meer van de geschiedenis van Trotz?

124
00:09:33.023 --> 00:09:37.003
Je kunt van Trotz niet meer vinden hier.

125
00:09:37.008 --> 00:09:39.011
Qua Trotz zijn we hier uitgezocht. Ja.

126
00:09:39.016 --> 00:09:43.000
We gaan van Fort Island terug naar het vasteland.

127
00:09:43.005 --> 00:09:47.012
Op zoek naar de plantages waar Trotz na Fort Island is gaan wonen.

128
00:09:47.017 --> 00:09:49.019
Wellicht is daar meer te vinden.

129
00:09:52.001 --> 00:09:55.008
Ook hier zien we een staaltje van Zeeuwse arbeid.

130
00:09:55.013 --> 00:09:59.004
Overal wordt met sluizen de waterstand geregeld.

131
00:10:02.005 --> 00:10:06.022
Een kleine 300 jaar geleden was dat hier vergelijkbaar met Zeeland.

132
00:10:07.002 --> 00:10:09.022
Ja. Het was Nederlands ingenieurswerk.

133
00:10:10.002 --> 00:10:12.009
Daarom hebben ze hier ook een kolonie gehad.

134
00:10:13.018 --> 00:10:17.009
De Engelsen snapten niet hoe ze met water moesten omgaan.

135
00:10:17.014 --> 00:10:20.019
We hebben de oude kaarten van de indeling van de plantages.

136
00:10:20.024 --> 00:10:23.013
Een van de plantages heet Laurentia.

137
00:10:23.018 --> 00:10:28.004
Die heeft Georg vernoemd naar zijn vrouw, de moeder van Adriaan.

138
00:10:28.009 --> 00:10:32.021
Die plantage is verdwenen. Daar is plantage Friesland.

139
00:10:33.001 --> 00:10:34.021
Daar is nog wel iets van te vinden.

140
00:10:43.018 --> 00:10:46.002
Friesland hier. Ja.

141
00:10:46.007 --> 00:10:48.021
De oude plantage van Trotz. Correct.

142
00:10:49.001 --> 00:10:50.013
Laurentia daar. Ja.

143
00:10:50.018 --> 00:10:56.015
Genoemd naar zijn vrouw. Dit moet ongeveer zo geweest zijn. Ja.

144
00:10:56.020 --> 00:11:02.007
Hier moet een kanaal geweest zijn. Dat was nodig voor de afwatering.

145
00:11:27.001 --> 00:11:29.016
We gaan naar het nationale archief in Georgetown.

146
00:11:29.021 --> 00:11:32.018
Op zoek naar documenten van de Trotzen.

147
00:11:36.003 --> 00:11:39.021
Samen met Ben probeer ik een levensteken te vinden...

148
00:11:40.001 --> 00:11:42.010
uit de tijd dat Trotz hier woonde en werkte.

149
00:11:42.015 --> 00:11:45.005
Wonderlijk dat je deze boeken zo mag inkijken.

150
00:11:45.010 --> 00:11:48.024
Ja. Zonder handschoenen.

151
00:11:50.013 --> 00:11:53.014
Ik ben benieuwd wie er als eerste iets vindt.

152
00:11:56.009 --> 00:11:58.021
IMITEERT EEN BEL-GELUID Gevonden!

153
00:11:59.001 --> 00:12:04.009
Gestuurd uit Amsterdam, naar de directeur-generaal Georg H. Trotz.

154
00:12:06.005 --> 00:12:09.014
Rio Essequibo. Je hebt gewonnen. Hee!

155
00:12:09.019 --> 00:12:11.019
Dat is mooi. Leuk.

156
00:12:11.024 --> 00:12:13.021
Er is een complete brief door Trotz geschreven. Kijk.

157
00:12:14.001 --> 00:12:16.017
Door Trotz? Ja. Trotz himself.

158
00:12:16.022 --> 00:12:20.006
Aan wie is die gericht? Aan een kamer in Zeeland.

159
00:12:20.011 --> 00:12:23.004
De WIC had een kamer in Zeeland. Right. Dat is het dus.

160
00:12:23.009 --> 00:12:29.003
G.H. Trotz, Raad van Justitie der kolonien van Essequibo.

161
00:12:29.008 --> 00:12:33.002
En inderdaad, de handtekening van Georg Trotz staat er duidelijk op.

162
00:12:33.007 --> 00:12:34.019
Georg Hendrik Trotz.

163
00:12:34.024 --> 00:12:41.020
Dan horen we dat op plantage Friesland van Trotz graven liggen.

164
00:12:42.000 --> 00:12:44.012
We gaan kijken.

165
00:12:44.017 --> 00:12:48.012
Dit is een naamloos graf. En deze heeft een inscriptie.

166
00:12:48.017 --> 00:12:50.014
Ja.

167
00:12:51.019 --> 00:12:53.006
Thomas Blake.

168
00:12:53.011 --> 00:12:58.001
Dan vinden we iets opvallends. Authentieke Nederlandse bakstenen.

169
00:12:58.006 --> 00:13:02.017
Dat zijn echt Hollandse stenen. Zo werden de graven gemaakt. Ja.

170
00:13:02.022 --> 00:13:07.004
Werd Trotz aan het eind van zijn leven een iets mindere god? Ja.

171
00:13:07.009 --> 00:13:11.000
Of hij had onvoldoende financien voor een duur graf.

172
00:13:11.005 --> 00:13:15.000
Ging de familie Trotz misschien terug naar Nederland?

173
00:13:15.005 --> 00:13:17.006
Dat moeten we openhouden.

174
00:13:20.001 --> 00:13:23.016
Nou... goh. Leuk. Mooi.

175
00:13:23.021 --> 00:13:26.004
Maar hoe ging het met Adriaan verder?

176
00:13:26.009 --> 00:13:31.006
Peter heeft in het Zeeuws archief bijzondere documenten gevonden...

177
00:13:31.011 --> 00:13:33.014
waaruit blijkt wat er met Adriaan is gebeurd.

178
00:13:33.019 --> 00:13:39.006
Essequibo, 8 september 1789.

179
00:13:39.011 --> 00:13:45.008
Dan trouwt Adriaan Trotz met H.I. Boter. Hoe oud is hij dan?

180
00:13:45.013 --> 00:13:47.006
21. Ja.

181
00:13:47.011 --> 00:13:52.003
Er is ook nog een aankondiging dat het eerste kind is geboren.

182
00:13:52.008 --> 00:13:56.013
Het is duidelijk dat Adriaan in Essequibo is gaan wonen...

183
00:13:56.018 --> 00:14:02.000
en zijn ouders heeft gezien. Hij is overleden op 17 mei 1839.

184
00:14:02.005 --> 00:14:05.002
Adriaan zou hier begraven moeten liggen.

185
00:14:05.007 --> 00:14:07.021
Maar zijn graf vinden is onmogelijk.

186
00:14:08.001 --> 00:14:12.001
Graven zijn niet terug te vinden van de Trotzen uit onze brief.

187
00:14:12.006 --> 00:14:14.016
Niet van Adriaan, niet van zijn vader of moeder.

188
00:14:14.021 --> 00:14:19.003
Dat is verdwenen in de loop der tijd. Over blijft de naam Trotz.

189
00:14:19.008 --> 00:14:20.020
TELEFOON GAAT OVER

190
00:14:48.016 --> 00:14:52.007
Bijna alle Trotzen die ik spreek weten 2 eeuwen later nog...

191
00:14:52.012 --> 00:14:55.007
dat hun naam een Nederlandse link heeft.

192
00:14:55.012 --> 00:14:58.005
Ik maak een afspraak met Raymond Trotz.

193
00:14:58.010 --> 00:15:01.001
Hij is benieuwd naar zijn voorouders.

194
00:16:47.003 --> 00:16:50.008
Mooi verhaal. Schitterend, he?

195
00:16:55.009 --> 00:17:01.020
Heel verrassend om te horen dat een deel van mijn voorgeschiedenis...

196
00:17:02.000 --> 00:17:06.011
zich op een ander continent afspeelt, juist in Zuid-Amerika...

197
00:17:06.016 --> 00:17:12.021
waar ik al meer dan 20 jaar woon en mijn kinderen opgegroeid zijn.

198
00:17:13.001 --> 00:17:17.006
Dat is heel apart. Heel apart. Ja.

199
00:17:35.016 --> 00:17:38.019
Ik zou wel eens even willen kijken in die tijd.

200
00:17:38.024 --> 00:17:43.004
Dat je even kan kijken en dat ze mij niet zouden zien.

201
00:17:43.009 --> 00:17:50.022
Maar dat ik even kon zien hoe ze leefden en wat ze deden.

202
00:17:51.002 --> 00:17:54.018
En wat hen bezighield. Dat lijkt me hartstikke leuk.

203
00:17:55.018 --> 00:17:57.008
En dat zal gebeuren.

204
00:17:57.013 --> 00:18:01.001
Jan gaat kijken in het verleden van zijn voorvader.

205
00:18:01.006 --> 00:18:04.022
Een leven met mooie momenten, maar ook met veel pech.

206
00:18:05.002 --> 00:18:09.011
Dramatische gebeurtenissen. Het speelt zich af in Friesland.

207
00:18:09.016 --> 00:18:12.006
Jan is bekend van KRO's Boer zoekt vrouw.

208
00:18:12.011 --> 00:18:14.012
Via dit programma vindt hij zijn Pauline.

209
00:18:14.017 --> 00:18:16.004
Wat krijgen we nou?

210
00:18:19.023 --> 00:18:21.019
Wat is dit? O Jan.

211
00:18:21.024 --> 00:18:27.021
Ik heb iets voor je gekocht. Dit is wel echt een verrassing.

212
00:18:28.001 --> 00:18:31.003
Wil je deze ring van mij dragen?

213
00:18:31.008 --> 00:18:38.001
Als teken van mijn grote liefde voor jou. Jan, met heel mijn hart.

214
00:18:42.006 --> 00:18:44.022
We zijn in Workum, aan het IJsselmeer.

215
00:18:45.002 --> 00:18:48.018
Sinds de 18e eeuw een belangrijk centrum van scheepsbouw.

216
00:18:48.023 --> 00:18:52.016
Veel gebeurt hier nog volgens eeuwenoude tradities.

217
00:18:52.021 --> 00:18:56.016
Vier jaar na Boer zoekt vrouw treffen we hier Jan Ybema.

218
00:18:56.021 --> 00:19:02.015
Nu niet op zoek naar een vrouw maar naar een voorvader met een interessante geschiedenis.

219
00:19:02.020 --> 00:19:04.016
We duiken met Jan diep in het verleden...

220
00:19:04.021 --> 00:19:06.023
van de Friese scheepvaart in de 18e eeuw.

221
00:19:07.003 --> 00:19:09.017
Mijn verleden boeit mij zeker.

222
00:19:09.022 --> 00:19:13.001
Het is fijn om te weten waar je roots liggen.

223
00:19:13.006 --> 00:19:16.015
En wat je voorvaderen deden.

224
00:19:16.020 --> 00:19:18.007
En wie het waren.

225
00:19:18.012 --> 00:19:22.021
Normaal hebben we in dit programma EEN brief als uitgangspunt.

226
00:19:23.001 --> 00:19:27.000
In dit geval gaat het om een kist vol.

227
00:19:27.005 --> 00:19:31.019
Het zijn sextanten. En een kompas. En een kijker.

228
00:19:31.024 --> 00:19:38.011
Jan krijgt de scheepskist te zien die het leven van zijn voorvader verder inkleurt.

229
00:19:38.016 --> 00:19:40.005
Kan die verder... o ja.

230
00:19:42.015 --> 00:19:46.012
De kist bevat brieven van en aan schipper Huijte Fokles.

231
00:19:46.017 --> 00:19:49.012
Aan boord van het schip De Jonge Stoffels.

232
00:19:49.017 --> 00:19:53.010
Jan heeft nu een naam van zijn voorvader, Huijte Fokles.

233
00:19:53.015 --> 00:19:57.024
Veel post is persoonlijk tussen Huijte en z'n vrouw Pietertje.

234
00:19:58.023 --> 00:20:03.007
Aan de eerzame Pietertje Fokles, huisvrouw van Huijte Fokles.

235
00:20:06.022 --> 00:20:09.011
Zeer veel geachte man Huijte Fokles.

236
00:20:11.014 --> 00:20:16.000
Wat Jan hier te zien krijgt, is een unieke schat uit het verleden.

237
00:20:16.005 --> 00:20:19.010
Al snel herkent hij dingen uit z'n eigen leven.

238
00:20:19.015 --> 00:20:21.002
Kijk.

239
00:20:21.007 --> 00:20:23.012
Friesland. Kijk, hier wonen we.

240
00:20:23.017 --> 00:20:27.010
Dat is nou nog meer. Dat hebben ze later drooggemalen.

241
00:20:27.015 --> 00:20:29.002
Daar woonden ze.

242
00:20:29.007 --> 00:20:31.023
We woonden eigenlijk vlak bij elkaar.

243
00:20:32.003 --> 00:20:36.006
De vrouw van Huijte Fokles, Pietertje, heeft het thuis arm.

244
00:20:36.011 --> 00:20:40.018
Ze schrijft dat ze erg blij is met de goederen die hij opstuurt.

245
00:20:40.023 --> 00:20:44.009
Tenminste... meestal is ze blij. Maar de appel...

246
00:20:44.014 --> 00:20:46.024
De appelcijnen waren alle verrot.

247
00:20:47.004 --> 00:20:49.009
Twee waskierse zijn er ook niet.

248
00:20:49.014 --> 00:20:51.001
Die zijn er ook niet.

249
00:20:51.006 --> 00:20:55.008
Nou, die zijn natuurlijk ook ergens eh... ja.

250
00:20:55.013 --> 00:20:58.002
Wat zijn appelcijnen, vraag ik me af.

251
00:20:58.007 --> 00:21:00.019
Maar eh... ze zijn eh... ze zijn rot.

252
00:21:00.024 --> 00:21:02.011
O, sinaasappels.

253
00:21:02.016 --> 00:21:05.018
O, de sinaasappels!

254
00:21:05.023 --> 00:21:07.010
Ja, natuurlijk.

255
00:21:08.012 --> 00:21:13.000
Groetenis van uw onderdanige vrouw Pietertje, groetenis van allen.

256
00:21:13.005 --> 00:21:16.012
Vooral van uw zoon Ficke die nogal naar u verlangt.

257
00:21:16.017 --> 00:21:20.016
Zij hadden dus ook al een Ficke, mijn broer heet ook Ficke.

258
00:21:20.021 --> 00:21:25.020
Langzaam wordt het beeld geschetst van een schipper die getrouwd is...

259
00:21:26.000 --> 00:21:29.022
een vrouw en twee kinderen heeft die hij vreselijk mist.

260
00:21:30.002 --> 00:21:33.022
Maar Jan vindt ook ladingbrieven, inclusief prijzen.

261
00:21:34.002 --> 00:21:36.014
Zes kisten suiker, zes pijpen wijn.

262
00:21:36.019 --> 00:21:41.007
Ja, deze brieven zijn dus nooit aangekomen. Daar komt het op neer.

263
00:21:41.012 --> 00:21:42.024
Dat klopt.

264
00:21:43.004 --> 00:21:47.019
Maar de vraag is: Hoe is die kist in handen van de Engelsen gevallen?

265
00:21:47.024 --> 00:21:49.017
Vragen, vragen, vragen.

266
00:21:49.022 --> 00:21:52.015
De antwoorden moeten in Workum liggen.

267
00:21:52.020 --> 00:21:54.023
Daar is Huijte Fokles geboren.

268
00:21:55.003 --> 00:21:59.002
Jan gaat naar de Waag in Workum, naar Gerben Groenhoef...

269
00:21:59.007 --> 00:22:00.023
een lokale historicus.

270
00:22:01.003 --> 00:22:02.017
Die kent alle details.

271
00:22:02.022 --> 00:22:06.017
Om te beginnen van het soort schip waar Fokles op vaart.

272
00:22:06.022 --> 00:22:11.021
Dat is een kofschip. Dat werd hier in Friesland bij tientallen gebouwd.

273
00:22:12.001 --> 00:22:14.008
Hij voor daarmee naar de Oostzee.

274
00:22:14.013 --> 00:22:17.024
In de zomer voeren ze bij voorkeur naar de Oostzee.

275
00:22:18.004 --> 00:22:20.007
Daar haalden ze granen, zaden.

276
00:22:20.012 --> 00:22:23.003
En dan voeren ze terug naar Amsterdam.

277
00:22:23.008 --> 00:22:25.018
Tegen de winter waren ze dan terug.

278
00:22:25.023 --> 00:22:30.013
En dan smeerden ze hem zo snel mogelijk naar de Middellandse Zee...

279
00:22:30.018 --> 00:22:32.023
om niet in het ijs vast te zitten.

280
00:22:33.003 --> 00:22:37.020
Gods hulp wordt afgeroepen om een voorspoedige reis te garanderen.

281
00:22:38.000 --> 00:22:41.005
Maar helaas, op een van die reizen gaat het mis.

282
00:22:41.010 --> 00:22:44.011
Dit is de belangrijkste brief uit de kist...

283
00:22:44.016 --> 00:22:46.021
geschreven op 15 januari 1778.

284
00:22:47.001 --> 00:22:51.000
Ondertekend door Hylke Kingma, de reder van het schip...

285
00:22:51.007 --> 00:22:54.000
in feite de baas van onze hoofdpersoon.

286
00:22:54.005 --> 00:22:58.022
Aan de hand van deze brief kunnen we reconstrueren wat er is gebeurd.

287
00:23:03.008 --> 00:23:07.003
Eind december 1777 leidt Huijte Fokles schipbreuk...

288
00:23:07.008 --> 00:23:09.015
voor de Franse kust bij Bordeaux.

289
00:23:09.020 --> 00:23:14.002
Blijkbaar heeft Huijte een brief naar de reder geschreven...

290
00:23:14.007 --> 00:23:16.017
om het droeve nieuws mede te delen.

291
00:23:16.022 --> 00:23:20.004
De brief die wij hebben, is het antwoord daarop.

292
00:23:20.009 --> 00:23:24.024
De reder beveelt de kapitein te redden wat er te redden valt.

293
00:23:25.004 --> 00:23:31.003
Hij is bij Bordeaux in de buurt in een storm geraakt.

294
00:23:31.008 --> 00:23:33.022
Hij is op het strand terechtgekomen.

295
00:23:35.022 --> 00:23:39.020
&quot;Goede vrind, tot ons leedwezen hebben wij uit uw brief...&quot;

296
00:23:40.000 --> 00:23:47.004
&quot;het ongeluk vernomen met uw schip door storm op 't strand te komen.&quot;

297
00:23:47.009 --> 00:23:51.018
&quot;Verblijd echter dat u met al het volk daarvan afgekomen bent.&quot;

298
00:23:51.023 --> 00:23:56.011
&quot;Wij hebben de here te bidden dat hij met een verdubbelde zege...&quot;

299
00:23:56.016 --> 00:24:00.008
&quot;de geleden schade zal gelieve goed te maken.&quot;

300
00:24:02.013 --> 00:24:07.005
En dat laatste zegt meteen ook veel over de schrijver van de brief...

301
00:24:07.010 --> 00:24:10.001
Hylke Kingma. Dit is Kingma, de reder.

302
00:24:10.006 --> 00:24:13.022
Hij is een man die bezorgd is om zijn mensen EN lading.

303
00:24:14.002 --> 00:24:17.007
Een mentaliteit die aanzien en geld oplevert.

304
00:24:17.012 --> 00:24:22.002
De Kingma's zijn een roemrucht geslacht uit Makkum, nabij Workum.

305
00:24:22.007 --> 00:24:25.010
Ze zijn rijk geworden van het fortuin uit zee.

306
00:24:25.015 --> 00:24:28.016
Dat is te lezen op een plaquette op Hylkes huis.

307
00:24:28.021 --> 00:24:32.011
Ook van deze Kingma vinden we een nazaat, Eelco Kingma.

308
00:24:32.016 --> 00:24:36.004
Hij ziet de brief van zijn voorvaderen voor het eerst.

309
00:24:36.009 --> 00:24:39.014
Ik zie dat een slecht handschrift erfelijk is.

310
00:24:39.019 --> 00:24:44.011
Maar ik vind het wel een mooi stukje geschiedenis als je dit bekijkt.

311
00:24:44.016 --> 00:24:46.003
Erg leuk.

312
00:24:46.008 --> 00:24:50.003
De Kingma's hebben een interessant familieverleden.

313
00:24:50.008 --> 00:24:54.001
Ze vergaren met de scheepvaart zo'n groot fortuin...

314
00:24:54.006 --> 00:24:56.001
dat ze een bank oprichten.

315
00:24:56.006 --> 00:25:01.000
Eelco heeft veel herinneringen uit die tijd waaronder twee portretten.

316
00:25:01.005 --> 00:25:03.012
Dit is een portret van Hylke Jans.

317
00:25:03.017 --> 00:25:06.014
Dat is de stamvader van de Kingma's.

318
00:25:06.019 --> 00:25:09.009
Ten minste van onze tak van de Kingma's.

319
00:25:09.014 --> 00:25:16.008
Dat is het portret van Ietje Hajes. Zijjn vrouw.

320
00:25:16.013 --> 00:25:21.006
Deze twee schilderijen hangen zo omdat ze elkaar niet mochten aankijken.

321
00:25:21.011 --> 00:25:26.003
Die beste mensen hadden een hekel aan elkaar.

322
00:25:26.008 --> 00:25:29.010
Ze hebben wel een heel stel kinderen op de wereld gezet.

323
00:25:29.015 --> 00:25:31.009
Ik ben even vergeten hoeveel.

324
00:25:31.014 --> 00:25:33.014
Maar ze hadden een hekel aan elkaar.

325
00:25:33.019 --> 00:25:38.014
Sindsdien gaat de overlevering dat beide portretten elkaar niet mochten aankijken.

326
00:25:38.019 --> 00:25:43.000
Deze kast hebben we er maar midden tussenin gezet.

327
00:25:43.005 --> 00:25:44.017
Dus ja...

328
00:25:44.022 --> 00:25:46.009
Zo is dat gekomen.

329
00:25:49.002 --> 00:25:51.017
In dit pand in Makkum zat de Kingmabank.

330
00:25:51.022 --> 00:25:55.014
Eelco wordt als nazaat van dit rijke geslacht in Makkum op straat herkend.

331
00:25:55.019 --> 00:26:00.000
En met respect begroet. Soms maakt hem dat verlegen.

332
00:26:00.005 --> 00:26:04.005
Ik zie het wel aan je gezicht dat je een Kingma bent.

333
00:26:04.010 --> 00:26:08.021
Toen mijn vader nog directeur bij de bank was er altijd mensen...

334
00:26:09.001 --> 00:26:11.018
die door mijn ouders werden opgevangen.

335
00:26:11.023 --> 00:26:16.003
Bij de bank hadden we ook mensen van... ja...

336
00:26:16.008 --> 00:26:21.010
Iemand had een zoon die misschien wat minder begaafd was of zo.

337
00:26:21.015 --> 00:26:24.024
Die kreeg een plekje. Daar werd voor gezorgd.

338
00:26:25.004 --> 00:26:27.004
Zo werd er met veel dingen omgegaan.

339
00:26:27.009 --> 00:26:32.019
Die mentaliteit zal nog veel invloed hebben op het leven van schipper Huijte Fokles. Dat straks.

340
00:26:32.024 --> 00:26:36.015
Terug naar Jan die door historicus Gerben in Workum wordt rondgeleid.

341
00:26:36.020 --> 00:26:41.008
In deze grote loods werden in de 18e eeuw kofschepen gebouwd.

342
00:26:41.013 --> 00:26:44.010
We gaan er naar toe en even binnen kijken.

343
00:26:44.015 --> 00:26:48.011
Zo zag een werf voor een kofschip er vroeger uit. Het paste precies.

344
00:26:48.016 --> 00:26:51.007
Hier kun je zien hoe groot zo'n kofschip was.

345
00:26:51.012 --> 00:26:56.016
In deze timmerschuur werd de romp van het kofschip gebouwd.

346
00:26:56.021 --> 00:26:58.017
Dat vulden deze hele ruimte.

347
00:26:58.022 --> 00:27:03.011
Dus zo groot was ongeveer zo'n kofschip. Het kon hier precies in.

348
00:27:03.016 --> 00:27:08.003
De bouw begon met het leggen van een kielbalk en het stellen van de spanten.

349
00:27:08.008 --> 00:27:10.013
De spanten moesten gefixeerd worden.

350
00:27:10.018 --> 00:27:15.001
Dat deden ze door die spanten vast te spijkeren aan de balken die je daar ziet.

351
00:27:15.006 --> 00:27:18.015
Dit zijn de orginele balken. Nog van de 18e eeuw.

352
00:27:18.020 --> 00:27:23.011
De rest van het hout is vervangen inmiddels maar die balken zijn nog origineel.

353
00:27:23.016 --> 00:27:28.017
Daar is natuurlijk heel veel in gespijkerd om die spanten te fixeren. Dat kun je nog zien.

354
00:27:31.007 --> 00:27:34.008
Jan en Eelco willen elkaar graag ontmoeten.

355
00:27:34.013 --> 00:27:38.003
Jan, de nazaat van de schipper. Eelco, de nazaat van de reder.

356
00:27:38.008 --> 00:27:43.008
Hoe is 't? Jan Ybema. Eelco Kingma. Hallo.

357
00:27:43.013 --> 00:27:47.015
230 jaar na het schrijven van de brief staan ze tegenover elkaar..

358
00:27:47.020 --> 00:27:50.014
op de plek waar hun geschiedenis samenkomt.

359
00:27:50.019 --> 00:27:54.018
Dat schijnt zo te zijn. Praat je ook Fries? Ja, ja!

360
00:27:54.023 --> 00:27:57.024
Een beetje. Ik ben heel slecht in Fries.

361
00:27:58.004 --> 00:28:03.009
Maar ik ben heel goed in Hollands. Hartstikke mooi.

362
00:28:03.014 --> 00:28:08.008
Heb je ooit gevaren? Nee, nee. Het is wel mooi hier, he? Ja.

363
00:28:09.015 --> 00:28:13.020
Als je het schip ook ziet... Ik heb vroeger wel wat gevaren.

364
00:28:14.000 --> 00:28:16.009
Ja? Ja, we zeilden veel.

365
00:28:16.014 --> 00:28:18.010
Een mooi stukje eiken.

366
00:28:18.015 --> 00:28:22.006
Het is de wereld van respect voor de eigenschappen van het hout...

367
00:28:22.011 --> 00:28:24.011
en liefde voor de vorm van het schip.

368
00:28:24.016 --> 00:28:27.022
Dit is een blazer. Geen kofschip, maar wel vergelijkbaar.

369
00:28:28.002 --> 00:28:31.004
Er wordt al 'n half jaar aan de restauratie gewerkt.

370
00:28:31.009 --> 00:28:36.001
Het gaat om ouderwetse spierkracht en grote stukken hout.

371
00:28:36.006 --> 00:28:39.017
De blazer is bijna klaar. De laatste plank moet er nog op.

372
00:28:39.022 --> 00:28:44.020
Die wordt verhit en natgemaakt en zo gebogen dat hij precies past.

373
00:28:49.008 --> 00:28:51.024
Daar gaat-ie!

374
00:28:52.004 --> 00:28:57.016
Kingma schrijft de bewuste brief vanuit Friesland en is uiterst bezorgd om het lot van zijn schip.

375
00:28:57.021 --> 00:29:02.007
Op afstand geeft hij Huijte Fokles adviezen om te redden wat er te redden valt.

376
00:29:02.012 --> 00:29:06.019
Het schip De jonge Stoffels heeft na de schipbreuk een gat in de romp.

377
00:29:06.024 --> 00:29:11.005
Er is zelfs een proces-verbaal opgemaakt van de schipbreuk in Bordeaux.

378
00:29:11.010 --> 00:29:15.019
'Declaration de Huijte Fokles capitaine du navire Le jeune Stoffels.'

379
00:29:19.000 --> 00:29:25.015
In een brief doet reder Kingma het voorstel het gat in de romp met breeuwsel te dichten.

380
00:29:25.020 --> 00:29:30.016
Het plan was om het schip te herstellen. Was dat realistisch?

381
00:29:30.021 --> 00:29:33.002
Had dat gekund? Nee. Nou ja...

382
00:29:33.007 --> 00:29:38.016
Ik heb me sowieso verbaasd over het feit dat de mogelijkheid werd geopperd...

383
00:29:38.021 --> 00:29:42.011
om dat schip weer te laten drijven en naar Nederland te brengen.

384
00:29:42.016 --> 00:29:46.008
In de meeste gevallen werden die schepen tot wrak geslagen.

385
00:29:46.013 --> 00:29:50.011
De laatste plank gaat op de blazer. Die kan binnenkort 't water weer in.

386
00:29:50.016 --> 00:29:57.014
Dat is waarschijnlijk nooit meer gelukt met dat prachtige kofschip De jonge Stoffels, 230 jaar geleden.

387
00:29:57.019 --> 00:30:01.012
In de brief vraagt Kingma aan Fokles om op zijn minst te proberen...

388
00:30:01.017 --> 00:30:03.024
de kostbare mast van het schip te redden.

389
00:30:04.004 --> 00:30:05.022
Of dat lukt is niet duidelijk.

390
00:30:07.015 --> 00:30:12.006
Zeer waarschijnlijk is Huijte Fokles dus zonder schip teruggekeerd in Friesland.

391
00:30:12.011 --> 00:30:14.021
De ultieme nederlaag voor een schipper...

392
00:30:15.001 --> 00:30:18.019
vooral omdat men hem verwijt een navigatiefout te hebben gemaakt.

393
00:30:18.024 --> 00:30:21.009
Hij zou het ongeluk zelf hebben veroorzaakt.

394
00:30:21.014 --> 00:30:25.023
Na zo'n debacle lijkt de toekomst van Huijte Fokles vast te staan.

395
00:30:28.011 --> 00:30:31.023
Meestal ben je dan als schipper total uitgerangeerd.

396
00:30:32.003 --> 00:30:36.018
Dan heb je geen kans meer om ooit nog eens schipper op een kofschip te worden.

397
00:30:36.023 --> 00:30:40.021
Maar 1 van de Kingma's heeft over zijn hart gestreken en gezegd:

398
00:30:41.001 --> 00:30:46.008
We gaan proberen geld bij elkaar te krijgen en dan kun jij weer schipper worden.

399
00:30:48.016 --> 00:30:51.011
Dat is dus een onverwachte wending in het verhaal.

400
00:30:51.016 --> 00:30:56.001
Fokles krijgt een tweede kans. Die pakt hij ook als een echte Friese doorzetter.

401
00:30:57.014 --> 00:31:01.009
Er wordt een nieuw schip gebouwd met dezelfde naam De jonge Stoffels.

402
00:31:01.014 --> 00:31:05.002
Huijte Fokles vaart met dat schip weer richting het zuiden.

403
00:31:05.007 --> 00:31:07.023
Maar ondertussen is het wel oorlog.

404
00:31:08.003 --> 00:31:11.006
Na vijf dagen wordt hij gekaapt door de Engelsen.

405
00:31:11.011 --> 00:31:13.017
Hoeveel pech kun je hebben?

406
00:31:13.022 --> 00:31:16.023
Fokles neemt altijd zijn scheepskist mee aan boord...

407
00:31:17.003 --> 00:31:20.024
met daarin zijn persoonlijke bezittingen en jaren correspondentie.

408
00:31:21.004 --> 00:31:25.018
En zo gebeurt 't dat die scheepskist in handen valt van de Engelsen en dus bewaard blijft.

409
00:31:25.023 --> 00:31:29.021
Anders zou dit verhaal nooit zo gedetailleerd verteld kunnen worden.

410
00:31:30.001 --> 00:31:33.023
Lange tijd hoort Fokles' vrouw Pietertje niets meer van hem.

411
00:31:34.003 --> 00:31:37.008
Het bewijs hiervan ligt in het archief van de stad Workum.

412
00:31:37.013 --> 00:31:42.007
Er staat geschreven: Zijn vrouw betaalt belasting want man zit in Engeland gevangen.

413
00:31:45.015 --> 00:31:49.014
Uiteindelijk wordt Fokles vrijgelaten en komt hij terug naar huis.

414
00:31:49.019 --> 00:31:52.004
Zijn vrouw overlijdt korte tijd later.

415
00:31:52.009 --> 00:31:55.006
Fokles is arm. Hij heeft nauwelijks te eten.

416
00:31:55.011 --> 00:31:59.020
Hij sterft op 85-jarige leeftijd in het armenhuis van Workum.

417
00:32:02.016 --> 00:32:04.011
Dit is de stamboom van Jan.

418
00:32:04.016 --> 00:32:09.009
Huijte trouwt op nieuwjaarsdag 1776 met zijn Pietertje.

419
00:32:11.012 --> 00:32:15.003
Ze krijgen twee kinderen: Zoon Fekke en dochter Trijntje.

420
00:32:15.008 --> 00:32:17.013
We volgen de lijn van zoon Fekke.

421
00:32:17.018 --> 00:32:23.000
Hij krijgt 'n dochtertje, Pietertje, vernoemd naar zijn moeder.

422
00:32:23.005 --> 00:32:26.011
En dan zien we dat al bij de kleindochter de naam Ybema...

423
00:32:26.016 --> 00:32:29.002
voor het eerst in de stamboom voorkomt.

424
00:32:29.007 --> 00:32:34.009
En in een directe lijn komen we na 5 generaties bij Jan Ybema.

425
00:32:34.014 --> 00:32:36.003
Het is duidelijk:

426
00:32:36.008 --> 00:32:39.018
Jan Ybema is een directe afstammeling van Huijte Fokles.

427
00:32:43.020 --> 00:32:46.021
Hij heeft een karaktertrek die mij wel ligt.

428
00:32:47.001 --> 00:32:48.016
Hij staat voor zijn woord.

429
00:32:48.021 --> 00:32:52.021
Hij probeert het allemaal zo te doen dat het voor iedereen goed is.

430
00:32:53.001 --> 00:32:56.006
Daar hou ik wel van. Zo ben ikzelf ook wel wat.

431
00:32:56.011 --> 00:32:58.018
Dat zie ik ook graag in iemand anders.

432
00:33:01.021 --> 00:33:03.020
Huijte Fokles sterft dus arm.

433
00:33:04.000 --> 00:33:06.001
Er is nog wel een lichtpuntje.

434
00:33:06.006 --> 00:33:11.022
Ook al heeft hij het zelf niet meer meegemaakt: Hij krijgt een eervolle begrafenis.

435
00:33:12.002 --> 00:33:17.004
Fokles wordt naar zijn laatste rustplaats gedragen op de grootschippersbaar.

436
00:33:17.009 --> 00:33:18.021
Dat is een hele eer.

437
00:33:21.006 --> 00:33:27.017
En zo begint deze schipper aan z'n laatste reis, na een hard leven in het Friesland van de 18e eeuw.

438
00:33:36.022 --> 00:33:40.006
In de laatste uitzending van Brieven boven water:

439
00:33:40.011 --> 00:33:44.003
Hij is persoonlijk onheus bejegend. Dat heeft hem zeer geraakt.

440
00:33:44.008 --> 00:33:48.010
Een omstreden predikant op Curacao. Hij wist dat de dominee dat niet mocht.

441
00:33:48.015 --> 00:33:50.023
Indianenverhalen en slachtpartijen.

442
00:33:54.003 --> 00:33:56.013
En een bijzondere familiereÈunie.

