WEBVTT

1
00:00:05.022 --> 00:00:07.009
888

2
00:00:16.021 --> 00:00:22.021
In KRO Brandpunt: Vooral in de Randstad lijken snelwegen incassotrajecten te zijn geworden.

3
00:00:22.021 --> 00:00:26.023
Nooit werden zoveel autorijders op de bon geslingerd als nu.

4
00:00:26.023 --> 00:00:32.000
De opbrengst uit bekeuringen is in de voorbije drie jaar met 60 procent opgelopen.

5
00:00:32.000 --> 00:00:35.008
Reportage over de boete-industrie.

6
00:00:35.008 --> 00:00:38.021
Ze moeten zoveel als mogelijk een plek krijgen op een normale school.

7
00:00:38.021 --> 00:00:42.012
Kinderen met leer- en gedragsproblemen.

8
00:00:42.012 --> 00:00:46.007
Maar de onderwijzers kunnen de overvolle klassen nu al nauwelijks aan.

9
00:00:46.007 --> 00:00:48.002
Dat is vragen om problemen waarschuwen de scholen.

10
00:00:48.002 --> 00:00:51.018
Ja, we zitten tegen dat plafond aan.

11
00:00:51.018 --> 00:00:55.009
We willen alle kinderen helpen, maar je kunt het gewoon niet.

12
00:00:55.009 --> 00:00:58.016
En in Brandpunt: Haal abortus op medische gronden uit het strafrecht.

13
00:00:58.016 --> 00:01:04.011
Geef ouders daarmee de kans een afgewogen beslissing te nemen over het leven van hun kind.

14
00:01:12.019 --> 00:01:15.001
ROCKMUZIEK

15
00:01:20.013 --> 00:01:21.002
ROCKMUZIEK

16
00:01:21.002 --> 00:01:24.021
Nooit eerder werden in ons land zoveel automobilisten op de bon geslingerd als nu.

17
00:01:24.021 --> 00:01:31.002
Nu is het zo dat bij het ministerie gesproken wordt van: Kunnen we nog meer geld binnenhalen?

18
00:01:31.002 --> 00:01:36.003
Uit de laatste cijfers blijkt dat de opbrengst uit boetes en bekeuringen dit jaar wel kunnen oplopen...

19
00:01:36.003 --> 00:01:39.001
tot een bedrag van 1,1 miljard euro.

20
00:01:39.001 --> 00:01:42.022
Dat is een toename van 60 procent in 3 jaar tijd.

21
00:01:42.022 --> 00:01:48.001
Als je echt naar de feiten kijkt, is het regelrecht plunderen van de burger.

22
00:01:48.001 --> 00:01:51.024
Ik vind de boetes belachelijk hoog. Als je maar 1 km te hard rijdt.

23
00:01:51.024 --> 00:01:57.013
Is met die lawine van bekeuringen en aanmaningen nu ook de verkeersveiligheid toegenomen?

24
00:01:57.013 --> 00:02:00.004
Welnee, zeggen experts. Integendeel.

25
00:02:00.004 --> 00:02:04.022
Ik heb de indruk dat het onveiliger en onrustiger is.

26
00:02:04.022 --> 00:02:09.011
Er vormt zich nu een brede coalitie tegen die incassopraktijken.

27
00:02:09.011 --> 00:02:12.001
Van politiebond, ANWB tot Consumentenbond.

28
00:02:12.001 --> 00:02:15.012
Kortom, tijd voor een reportage over de boete-industrie.

29
00:02:21.014 --> 00:02:25.000
We stellen u voor: Dit is Carlo Brantsen, autoliefhebber en publicist.

30
00:02:25.000 --> 00:02:29.010
We maken een ritje over de A4, een van de drukste verkeersaders.

31
00:02:29.010 --> 00:02:34.013
We zijn nu net de A4 opgedraaid vanaf Leiden richting Coentunnel, Amsterdam.

32
00:02:34.013 --> 00:02:38.015
Een afstandje van, nou wat zal het zijn, 30-35 kilometer.

33
00:02:40.000 --> 00:02:45.018
En daarin gaan we zes verschillende maximumsnelheden meemaken.

34
00:02:45.018 --> 00:02:48.012
En dat is al boeiend, want als je dat eenmaal door hebt...

35
00:02:48.012 --> 00:02:53.001
dan moet je je ook weer beseffen dat het 's nachts of 's avonds allemaal weer anders is.

36
00:03:00.003 --> 00:03:01.024
Hoe hard mogen we hier?

37
00:03:01.024 --> 00:03:06.003
Hier mogen we, geloof ik, 80. Net in ieder geval was het 80.

38
00:03:06.003 --> 00:03:12.002
Nu zie je op de hectometerpaaltjes een zwart gedeelte...

39
00:03:12.002 --> 00:03:14.023
dus je wordt volledig in het ongewisse gelaten...

40
00:03:14.023 --> 00:03:19.024
over of het nou 80, 100, 120 of 130 is. Ik heb eigenlijk geen idee.

41
00:03:19.024 --> 00:03:24.001
Op een heel stuk traject is de maximumsnelheid van 100 die er overdags geldt...

42
00:03:24.001 --> 00:03:28.016
op de hectometerpaaltjes afgeplakt omdat je 's nachts harder mag.

43
00:03:28.016 --> 00:03:32.024
Formeel is hier de maximumsnelheid in Nederland 130, tenzij anders aangegeven.

44
00:03:32.024 --> 00:03:37.003
Er staat hier niets aangegeven, maar het verkeer om mij heen rijdt rond de 100.

45
00:03:37.003 --> 00:03:40.020
Dus ik heb op dit moment werkelijk geen idee.

46
00:03:40.020 --> 00:03:44.021
Hier gaan we naar de 130. Nou ja, oke, hartstikke goed.

47
00:03:44.021 --> 00:03:48.016
Hoelang is dat stukje ongeveer dat we 130 mogen?

48
00:03:48.016 --> 00:03:51.007
Nou, dat zal een kilometer of 5, 6 zijn.

49
00:03:51.007 --> 00:03:58.000
Dus als we 130 rijden is dat een paar minuten, dan wordt het weer anders.

50
00:03:58.000 --> 00:04:04.005
Je kan je dus afvragen waarom we hier 130 mogen als het toch maar zo'n klein stukje is.

51
00:04:04.005 --> 00:04:08.019
Na die net 2 minuten 130 rijden verandert er niets aan de weg...

52
00:04:08.019 --> 00:04:11.017
maar gaat de maximumsnelheid omlaag naar 120.

53
00:04:11.017 --> 00:04:13.022
En weer even later naar 100.

54
00:04:13.022 --> 00:04:16.018
Han Busker is voorzitter van de Nederlandse politiebond.

55
00:04:16.018 --> 00:04:21.013
Ik vind dat je verkeersmaatregelen moet nemen om de veiligheid te vergroten.

56
00:04:21.013 --> 00:04:27.021
En dit lijkt wel op een hele erge legpuzzel, ook voor de weggebruiker.

57
00:04:27.021 --> 00:04:31.019
Die op het ene stuk 100 mag, dan weer 120, dan weer 90.

58
00:04:31.019 --> 00:04:34.002
Daar zou je toch echt over na moeten denken.

59
00:04:36.017 --> 00:04:39.018
De wisselende maximumsnelheden maken de A4 tot een boetefuik.

60
00:04:39.018 --> 00:04:43.019
Er is op een deel daarvan dan ook permanente trajectcontrole.

61
00:04:43.019 --> 00:04:48.024
Guido van Woerkom is baas van de ANWB, de grootste belangenorganisatie in ons land.

62
00:04:48.024 --> 00:04:53.017
En er gebeurt ook zoveel op de weg met andersoortige informatie...

63
00:04:53.017 --> 00:04:57.010
boven de weg, naast de weg, dat je makkelijk dingen over het hoofd kan zien.

64
00:04:57.010 --> 00:05:01.012
Weet u hoeveel boetes daar zijn uitgedeeld op de A4, de laatste 4 maanden?

65
00:05:01.012 --> 00:05:05.007
Ik geloof dat er iets van 360.000 boetes zijn uitgedeeld.

66
00:05:05.007 --> 00:05:10.006
Dat zijn dus 90.000 boetes per maand oftewel 3000 per dag, een paar per minuut dus.

67
00:05:10.006 --> 00:05:15.000
En zo is de A4 een lonend stukje asfalt voor de staatskas.

68
00:05:15.000 --> 00:05:19.007
Dan kan ik iedereen begrijpen die zegt van:

69
00:05:19.007 --> 00:05:23.013
Dit zijn geen trajectcontroles, dit zijn gewoon kassa's langs de snelweg.

70
00:05:23.013 --> 00:05:29.001
Saillant: Het aantal boetes is vooral de laatste 3 jaar explosief gestegen...

71
00:05:29.001 --> 00:05:33.003
uitgerekend de periode waarin de VVD, de autopartij bij uitstek...

72
00:05:33.003 --> 00:05:35.019
voor het eerst de machtigste partij van het land is.

73
00:05:35.019 --> 00:05:39.005
Ik geloof dat er heel weinig partijen op dit moment automobilistvriendelijk zijn.

74
00:05:39.005 --> 00:05:41.000
Een VVD-congres vorig jaar.

75
00:05:41.000 --> 00:05:44.019
Charley Aptroot, dan nog Kamerlid, gold lang als mister Asfalt van de partij.

76
00:05:44.019 --> 00:05:48.019
In de wandelgangen stelt-ie de autolobby gouden tijden in het vooruitzicht.

77
00:05:48.019 --> 00:05:52.008
En die miljarden die we van ontwikkelingssamenwerking afhalen...

78
00:05:52.008 --> 00:05:54.024
daar kan je de automobilist meer dan tevreden mee stellen.

79
00:05:54.024 --> 00:05:58.011
Dan kan je nog meer wegen aanleggen, geen extra lasten, toch geweldig.

80
00:05:58.011 --> 00:06:01.023
Kijk wat een mogelijkheden het biedt als de mensen VVD stemmen.

81
00:06:01.023 --> 00:06:05.009
Je kunt ook zeggen: Met die VVD kan je alle kanten op, he?

82
00:06:05.009 --> 00:06:09.019
Nee, maar een kant op: vooruit. Het liefst een beetje hard, met 130.

83
00:06:09.019 --> 00:06:16.008
De VVD als autopartij. Maar dan de feiten: Er rijden bijna 10 miljoen auto's in het land.

84
00:06:16.008 --> 00:06:21.010
En: Nog nooit ging zoveel autogeld naar de schatkist.

85
00:06:21.010 --> 00:06:28.010
In totaal levert de auto de staatskist 21 miljard euro op.

86
00:06:28.010 --> 00:06:33.021
En om even een gevoel te krijgen, dat is net zoveel als de gasbaten in Nederland.

87
00:06:33.021 --> 00:06:35.020
We leven op gas en op auto.

88
00:06:35.020 --> 00:06:39.001
21 miljard. Dat is 7 procent van alle overheidsinkomsten.

89
00:06:39.001 --> 00:06:44.012
Het zit 'm in accijnzen, allerlei belastingen en boetes dus.

90
00:06:44.012 --> 00:06:49.005
En volgend jaar gaan ze allemaal omhoog.

91
00:06:49.013 --> 00:06:55.012
Olaf de Bruijn is directeur van de Rai-vereniging, die de auto-industrie vertegenwoordigt.

92
00:06:55.012 --> 00:06:58.013
We hebben sowieso de BPM, dat is een belasting op de aanschaf van auto's.

93
00:06:58.013 --> 00:07:00.020
Dat heb je in het buitenland niet.

94
00:07:00.020 --> 00:07:02.008
Dat is eigenlijk de weelde-belasting.

95
00:07:02.008 --> 00:07:04.016
We hebben de motorrijtuigenbelasting Dat levert vrij veel geld op.

96
00:07:04.016 --> 00:07:08.001
Je betaalt ook provinciale opcenten aan de provincie.

97
00:07:08.001 --> 00:07:11.005
En natuurlijk de accijnzen die we hebben op brandstoffen.

98
00:07:11.005 --> 00:07:14.005
Over die verzekeringspremie betaal je assurantiebelastingen...

99
00:07:14.005 --> 00:07:18.003
en over dat allemaal zit ook nog eens 21% BTW.

100
00:07:18.003 --> 00:07:23.009
En daar komt nog de 1,1 miljard aan boetes bovenop.

101
00:07:23.009 --> 00:07:27.008
Een deel van die 21 miljard gaat terug naar onderhoud en aanleg van wegen...

102
00:07:27.008 --> 00:07:31.018
maar het leeuwendeel gaat naar de 'algemene middelen', zoals dat heet.

103
00:07:31.018 --> 00:07:34.021
Miljarden verdienen we eraan.

104
00:07:34.021 --> 00:07:36.024
Elke autohater moet eigenlijk de automobilist heel dankbaar zijn.

105
00:07:36.024 --> 00:07:39.015
Zo moet je het ongeveer zien.

106
00:07:39.015 --> 00:07:42.009
De grootste inkomstenpost is de accijns op brandstof.

107
00:07:42.009 --> 00:07:45.004
Nederland heeft door alle belastingen en accijnzen...

108
00:07:45.004 --> 00:07:51.018
de hoogste benzineprijzen binnen de EU en, na Noorwegen, de een na hoogste ter wereld.

109
00:07:52.014 --> 00:07:57.004
Daar heb je het al: Ik heb 95 euro afgerekend voor de brandstof.

110
00:07:57.004 --> 00:08:04.012
Daarvan is 37 euro voor de pomp en 58 euro voor de Belastingdienst.

111
00:08:04.012 --> 00:08:08.015
Dus ze kunnen het bord Shell vervangen door: belastingkantoor.

112
00:08:08.015 --> 00:08:12.005
Die heb ik weer stevig gesponsord.

113
00:08:15.001 --> 00:08:18.006
Bij het verlaten van het pompstation zien we snelheidscontroleurs.

114
00:08:18.006 --> 00:08:21.016
Ze staan verdekt opgesteld achter palen.

115
00:08:21.016 --> 00:08:25.002
Als we ze filmen, verbergen ze zich.

116
00:08:25.002 --> 00:08:28.021
Ook voor de politie begint de boeteregen ongemakkelijk te worden.

117
00:08:28.021 --> 00:08:34.023
Het voelt alsof je voor de belastingen aan het werk bent, of voor de minister van Financien...

118
00:08:34.023 --> 00:08:40.013
in plaats dat je bezig bent met de veiligheid in het verkeer.

119
00:08:40.013 --> 00:08:45.014
Ik wil iedereen die kijkt vragen met ons een vuist te maken tegen het kabinet.

120
00:08:45.014 --> 00:08:49.009
Tegen de accijnsverhogingen.

121
00:08:49.009 --> 00:08:51.014
Tegen het weer inzetten van de auto als melkkoe...

122
00:08:51.014 --> 00:08:54.021
waarmee de vrijheid in Nederland wordt ingeperkt.

123
00:08:55.006 --> 00:08:57.013
Dat waren nog eens tijden voor de autolobby.

124
00:08:57.013 --> 00:09:01.016
Vijf jaar later is onder Rutte autorijden duurder dan ooit.

125
00:09:01.016 --> 00:09:05.022
Ik heb deze week gezegd: De automobilist is een makkelijke prooi geworden.

126
00:09:05.022 --> 00:09:10.007
Het ligt voor de hand om verhaal te halen bij de VVD zelf.

127
00:09:10.007 --> 00:09:15.011
Charley Aptroot, jarenlang Mister Asfalt, is nu burgemeester van Zoetermeer.

128
00:09:15.011 --> 00:09:17.003
Hij geeft geen commentaar.

129
00:09:17.003 --> 00:09:20.012
Dan Ton Elias, Kamerlid en woordvoerder op het autodossier.

130
00:09:20.012 --> 00:09:24.010
Hij laat weten dat hij nu niet met ons wil praten.

131
00:09:29.008 --> 00:09:32.008
Intussen dendert de boete- industrie op volle toeren.

132
00:09:32.008 --> 00:09:36.002
Carlo Brantsen neemt ons mee naar incassotraject nummer 1.

133
00:09:36.002 --> 00:09:40.015
Wij zijn net de grootste kassa van Nederland binnengereden:

134
00:09:40.015 --> 00:09:45.010
De trajectcontrole op de A2 van Amsterdam naar Utrecht.

135
00:09:45.010 --> 00:09:48.015
Het is hier vijfbaans, een prachtig stuk snelweg voor de automobilist.

136
00:09:48.015 --> 00:09:58.000
Ja, het is een weg die uitnodigt om sneller te rijden dan de toegestane 100 km/u.

137
00:09:58.000 --> 00:10:02.024
Daar blijken veel mensen moeite mee te hebben.

138
00:10:02.024 --> 00:10:11.000
Ik geloof dat hier 2 ton aan boetes per dag wordt binnengehaald.

139
00:10:11.000 --> 00:10:14.000
Het is een echte moneymaker.

140
00:10:14.000 --> 00:10:19.020
De A2 tussen Utrecht en Amsterdam is geen weg waar je 100 moet rijden.

141
00:10:19.020 --> 00:10:24.001
Dat is typisch een weg waar je 120 of 130 kunt rijden.

142
00:10:24.001 --> 00:10:28.007
100 rijden op deze brede lap asfalt is bijna tegennatuurlijk.

143
00:10:28.007 --> 00:10:30.013
Het voelt alsof je stilstaat.

144
00:10:30.013 --> 00:10:32.013
Dat leidt tot eigenaardig rijgedrag.

145
00:10:32.013 --> 00:10:37.008
We spreken weggebruikers bij een pompstation langs de A2.

146
00:10:37.023 --> 00:10:40.015
Ik denk dat je juist afgeleid wordt.

147
00:10:40.015 --> 00:10:45.020
Je bent niet meer geconcentreerd doordat je zo extreem langzaam rijdt op zo'n brede weg.

148
00:10:45.020 --> 00:10:50.001
Het links plakken, links blijven rijden vind ik het meest vervelende.

149
00:10:50.001 --> 00:10:55.012
Dan is er rechts helemaal niks en moet je er helemaal omheen.

150
00:10:55.012 --> 00:11:01.008
Ik zie mensen ook alleen maar bellen en sms'en en om zich heen kijken op die snelweg.

151
00:11:01.008 --> 00:11:05.011
Het wordt extreem veel gevaarlijker, we moeten er 130 van maken.

152
00:11:05.011 --> 00:11:11.005
Ook de politie constateert dat de maximumsnelheid van 100 km/u...

153
00:11:11.005 --> 00:11:13.024
op de A2 ten koste gaat van de verkeersveiligheid.

154
00:11:13.024 --> 00:11:16.013
Doordat iedereen in hetzelfde tempo rijdt...

155
00:11:16.013 --> 00:11:20.010
rijdt men dichter op elkaar.

156
00:11:20.010 --> 00:11:23.019
Het rechts inhalen zien we veel meer op dit traject...

157
00:11:23.019 --> 00:11:26.012
doordat iedereen in hetzelfde tempo rijdt.

158
00:11:26.012 --> 00:11:30.018
In- en uitvoegen van een rijstrook wordt dan veel lastiger.

159
00:11:30.018 --> 00:11:35.008
Dit zijn situaties die de veiligheid van het verkeer NIET bevorderen.

160
00:11:35.008 --> 00:11:39.008
De maximumsnelheid van 100 km/u hier heeft dus niets te maken met verkeersveiligheid.

161
00:11:39.008 --> 00:11:45.008
Om de fuik compleet te maken heerst ook hier, op 24 km van het traject, onduidelijkheid.

162
00:11:45.008 --> 00:11:49.017
De hectometerpaaltjes zijn voor veel automobilisten...

163
00:11:49.017 --> 00:11:52.007
een orientatiepunt om te weten hoe hard je mag.

164
00:11:52.007 --> 00:11:53.016
Het is onduidelijk.

165
00:11:53.016 --> 00:11:56.011
Vaak als ik twijfel, kijk ik even opzij naar de paaltjes.

166
00:11:56.011 --> 00:12:00.022
En daar staat hier niks. Op de signaalborden staat ook niks.

167
00:12:00.022 --> 00:12:02.008
Dan doe je maar wat de rest doet.

168
00:12:02.008 --> 00:12:07.020
Veel mensen denken: de 100-bordjes op de hectometerpaaltjes zijn zichtbaar afgeplakt...

169
00:12:07.020 --> 00:12:10.007
dus je zult wel harder mogen dan 100.

170
00:12:10.007 --> 00:12:13.001
Dat dit alleen 's nachts geldt, is niet duidelijk.

171
00:12:13.001 --> 00:12:18.016
Zo bereiken ze precies het doel wat ze willen bereiken: De automobilist plukken.

172
00:12:18.016 --> 00:12:21.003
Het is een grote ergernis.

173
00:12:21.003 --> 00:12:24.009
Ook omdat het weinig meer met verkeersveiligheid te maken heeft.

174
00:12:24.009 --> 00:12:28.021
Het is gewoon een inkomstenpot. Belachelijk, he.

175
00:12:28.021 --> 00:12:35.023
In de afgelopen 4 maanden heeft deze trajectcontrole 336.000 bekeuringen opgeleverd.

176
00:12:35.023 --> 00:12:39.000
Ondertussen is men druk bezig om ook trajectcontroles...

177
00:12:39.000 --> 00:12:42.006
op de A13 en de A20 bij Rotterdam aan de praat te krijgen.

178
00:12:42.006 --> 00:12:44.016
De consumentenbond is boos.

179
00:12:44.016 --> 00:12:48.012
Er bestaan niet eens afbetalingsregelingen voor boetes.

180
00:12:48.012 --> 00:12:52.011
De kosten van zo'n bekeuring lopen vrij snel op.

181
00:12:52.011 --> 00:12:54.014
Waar kan dat toe leiden?

182
00:12:54.014 --> 00:12:57.016
Uiteindelijk zelfs tot tijd in de cel.

183
00:12:57.016 --> 00:13:00.014
De CJIB heeft als instrument dat ze je gevangen mogen zetten.

184
00:13:00.014 --> 00:13:02.018
En dat gebeurt ook? Ja, het gebeurt daadwerkelijk.

185
00:13:02.018 --> 00:13:10.005
In 2008 zijn 48.000 zaken overgedragen, dat heten gijzelingszaken.

186
00:13:10.005 --> 00:13:13.016
En 20.000 zijn er daadwerkelijk in celtijd omgezet.

187
00:13:13.016 --> 00:13:21.004
Dus in 2008 al zaten 20.000 mensen in de cel omdat ze hun boete niet ineens konden betalen.

188
00:13:21.004 --> 00:13:24.007
Recentere cijfers heeft de consumentenbond niet.

189
00:13:24.007 --> 00:13:29.005
Maar het aantal boetes, en de hoogten ervan, zijn sindsdien explosief gestegen.

190
00:13:29.005 --> 00:13:33.006
De manier waarop we het in Nederland regelen, of niet regelen...

191
00:13:33.006 --> 00:13:37.013
is natuurlijk een draak.

192
00:13:37.013 --> 00:13:44.006
Je zult maar een buitenlander zijn die op Schiphol een auto huurt en naar Zaandam wil.

193
00:13:44.006 --> 00:13:50.001
Die wordt gegarandeerd gepakt, tenzij hij overal 80 blijft rijden.

194
00:14:41.022 --> 00:14:45.006
De boete-industrie: buitenlanders kunnen er geen touw aan vastknopen.

195
00:14:45.006 --> 00:14:48.006
De meeste Nederlanders ook niet.

196
00:14:48.006 --> 00:14:50.006
Maar misschien is dat ook wel de bedoeling.

197
00:14:52.014 --> 00:14:56.015
Tenslotte nog een vraag aan u thuis. Waaraan ergert u zich het meest?

198
00:14:56.015 --> 00:15:00.013
De hoogte van de boetes, de benzine- prijzen, de trajectcontroles?

199
00:15:00.013 --> 00:15:03.014
Ga naar onze website voor een bliksemenquete.

200
00:15:17.023 --> 00:15:19.024
Kinderen met leer- en gedragsproblemen...

201
00:15:19.024 --> 00:15:23.011
moeten vanaf volgend jaar een plek krijgen op een normale basisschool.

202
00:15:23.011 --> 00:15:25.010
Althans, dat wil de politiek.

203
00:15:25.010 --> 00:15:28.024
Ik denk dat dat een plan is... een utopie.

204
00:15:28.024 --> 00:15:32.014
Met de huidige middelen kun je dat gewoon niet waarmaken.

205
00:15:32.014 --> 00:15:36.010
Een bezuinigingsmaatregel die aangekleed is met een mooi klinkende ideologie.

206
00:15:36.010 --> 00:15:38.020
Maar uit onderzoek blijkt dat meer dan de helft van de scholen...

207
00:15:38.020 --> 00:15:43.003
de stroom kinderen met leer- en gedragsproblemen nu al niet aankan.

208
00:15:43.003 --> 00:15:45.021
Ik zie dat we wel tegen dat plafond aan zitten.

209
00:15:45.021 --> 00:15:49.005
We willen alle kinderen helpen maar je kunt het gewoon niet.

210
00:15:49.005 --> 00:15:51.009
Duizenden kinderen met leer- en gedragsproblemen...

211
00:15:51.009 --> 00:15:54.022
worden op scholen geweigerd. Ze zitten gedwongen thuis.

212
00:15:54.022 --> 00:16:00.022
Ze zeiden: Wij zijn bang dat we de zorg die hij nodig heeft niet kunnen bieden.

213
00:16:00.022 --> 00:16:04.003
Scholen zeggen: Onze onderwijzers zitten aan hun taks.

214
00:16:04.003 --> 00:16:07.015
Vanavond in Brandpunt: schooldirecteuren slaan alarm.

215
00:16:07.015 --> 00:16:12.009
Waarom de nieuwe aanpak van kinderen met leer- en gedragsproblemen gedoemd is te mislukken.

216
00:16:12.009 --> 00:16:16.007
Een kwart van alle leerlingen in het basisonderwijs heeft...

217
00:16:16.007 --> 00:16:20.008
een leer- of gedragsprobleem. In totaal 400.000 kinderen.

218
00:16:20.008 --> 00:16:25.003
Denk aan kinderen met druk gedrag, het ADHD-kind.

219
00:16:25.003 --> 00:16:30.008
Kinderen met een verwantschap aan autisme, PDD-NOS.

220
00:16:30.008 --> 00:16:35.018
In de wat hogere groepen zie je een toename van het aantal kinderen met dyslexie of dyscalculie.

221
00:16:35.018 --> 00:16:41.012
Die kinderen waren er vroeger ook al, alleen werd het toen niet zo gediagnosticeerd.

222
00:16:41.012 --> 00:16:44.005
Je zit er nu veel meer bovenop.

223
00:16:44.005 --> 00:16:48.022
Al die leerlingen zitten in een klas van vaak wel 30 kinderen of meer.

224
00:16:48.022 --> 00:16:51.014
Dat is voor een leerkracht nauwelijks bij te benen.

225
00:16:51.014 --> 00:16:54.018
Zo ervaart schooldirecteur Yvonne Vaes.

226
00:16:55.008 --> 00:16:57.018
Je hebt een kind met heel druk gedrag...

227
00:16:57.018 --> 00:17:03.012
en in diezelfde klas zit een kind die heel veel moeite heeft met concentratie.

228
00:17:03.012 --> 00:17:08.009
Dat kind ergert zich te pletter aan dat drukke kind.

229
00:17:08.009 --> 00:17:13.001
Want dat zorgt ervoor dat hij of zij niet kan werken.

230
00:17:13.001 --> 00:17:18.013
Dat betekent dat de leerkracht adequaat moet reageren op dat kind dat bewegingsbehoefte heeft.

231
00:17:18.013 --> 00:17:24.008
Er is altijd een spanningsveld: In hoeverre vinden wij het nog acceptabel...

232
00:17:24.008 --> 00:17:28.020
om dergelijke kinderen in de klas te hebben.

233
00:17:28.020 --> 00:17:36.024
Acceptabel zodat het niet een negatief effect gaat hebben op de rest van de kinderen in de groep.

234
00:17:36.024 --> 00:17:41.014
Overvolle klassen waar geen plek is voor kinderen die extra aandacht nodig hebben.

235
00:17:41.014 --> 00:17:43.022
Joli Luijcx heeft zo'n kind.

236
00:17:43.022 --> 00:17:49.020
Toen haar zoon Timo 2 jaar was, merkte ze dat er iets niet klopte.

237
00:17:49.020 --> 00:17:54.008
Toen sprak hij nog niet.

238
00:17:54.008 --> 00:17:56.004
Hij snapte niet zo goed wat hij met woorden moest.

239
00:17:56.004 --> 00:18:00.016
Alle kinderen hebben op die leeftijd driftbuien maar dit was veel extremer.

240
00:18:00.016 --> 00:18:04.024
Toen ben ik aan de bel gaan trekken: Hier is extra hulp nodig.

241
00:18:04.024 --> 00:18:08.002
Timo blijkt een vorm van autisme te hebben.

242
00:18:08.002 --> 00:18:11.009
Eigenlijk een ontzettend lieve jongen...

243
00:18:11.009 --> 00:18:14.024
maar wel een jongen die extra zorg nodig heeft.

244
00:18:14.024 --> 00:18:19.003
En dan met name op het gebied van extra uitleg en begeleiding.

245
00:18:19.003 --> 00:18:24.010
Bij 90.000 leerlingen op de basisschool zijn de problemen zo groot...

246
00:18:24.010 --> 00:18:27.006
dat ze terechtkomen op een school voor speciaal onderwijs.

247
00:18:27.006 --> 00:18:31.008
De andere kinderen met leer- en gedragsproblemen gaan naar een gewone basisschool.

248
00:18:31.008 --> 00:18:36.023
Volgens hoogleraar orthopedagogiek Micha de Winter is dat op zich een goede manier van werken.

249
00:18:36.023 --> 00:18:41.001
Allerlei kinderen kunnen best in reguliere onderwijs functioneren.

250
00:18:41.001 --> 00:18:44.010
Dat is ook goed voor andere kinderen overigens.

251
00:18:44.010 --> 00:18:46.022
Dat ze leren omgaan met kinderen die verschillend zijn.

252
00:18:46.022 --> 00:18:51.004
Maar daar hoort wel bij dat je in dat onderwijs voorzieningen treft.

253
00:18:51.004 --> 00:18:55.015
Extra voorzieningen om kinderen als Timo naar een gewone basisschool te kunnen laten gaan.

254
00:18:55.015 --> 00:18:59.020
Volgens het speciale kinderdagverblijf waar hij als peuter wordt begeleid...

255
00:18:59.020 --> 00:19:02.019
kan hij dat ook prima aan.

256
00:19:02.019 --> 00:19:05.014
Op een gegeven moment was hij uitbehandeld. Toen waren we blij.

257
00:19:05.014 --> 00:19:08.004
Op een gegeven moment was hij uitbehandeld. Toen waren we blij.

258
00:19:08.004 --> 00:19:12.008
Toen zeiden ze: Volgens ons kan hij met extra begeleiding, waarvoor je een rugzakje aan kan vragen...

259
00:19:12.008 --> 00:19:14.009
naar een reguliere basisschool.

260
00:19:14.009 --> 00:19:16.021
Hij heeft een oudere zus, dus wij gingen blij naar die school toe.

261
00:19:16.021 --> 00:19:23.021
Er was ook nog een intern begeleider van de dependance mee geweest.

262
00:19:23.021 --> 00:19:27.007
Maar zij zeiden: Wij zien dit niet zitten.

263
00:19:27.007 --> 00:19:31.021
En dus wordt Timo geweigerd. En hij is niet de enige.

264
00:19:31.021 --> 00:19:34.019
Op verzoek van Brandpunt heeft de vakbond CNV...

265
00:19:34.019 --> 00:19:38.005
schooldirecteuren gevraagd of ze wel eens leerlingen met problemen hebben afgewezen.

266
00:19:38.005 --> 00:19:41.021
Meer dan de helft zegt dat een of meerdere keren te hebben gedaan.

267
00:19:41.021 --> 00:19:46.018
De schoolleiders geven aan dat de belangrijkste oorzaak is voor het weigeren van leerlingen...

268
00:19:46.018 --> 00:19:50.024
dat er grenzen zijn aan de mogelijkheden van het aanbieden van zorg van hun eigen school.

269
00:19:50.024 --> 00:19:56.009
Maar je kunt je voorstellen: Als je leerlingen hebt met ADHD of met een vorm van autisme...

270
00:19:56.009 --> 00:19:59.012
en dan ook nog leerlingen met leerachterstanden...

271
00:19:59.012 --> 00:20:04.012
vraagt dat van een leraar zo veel begeleiding dat dat niet meer op te brengen is.

272
00:20:04.012 --> 00:20:08.019
Onderwijzers zitten nu al aan hun taks en kunnen leerlingen die meer aandacht eisen...

273
00:20:08.019 --> 00:20:12.004
er dus gewoon niet bij hebben.

274
00:20:12.004 --> 00:20:15.007
Dat ervaart ook schooldirecteur Leonard van Koningsbruggen.

275
00:20:15.007 --> 00:20:19.019
We werken hier met groepen van rond de 30 of zelfs meer.

276
00:20:19.019 --> 00:20:26.019
Dus je kunt je voorstellen dat het plafond zo'n beetje bereikt is.

277
00:20:26.019 --> 00:20:31.010
Met betrekking tot de mogelijkheden die we hebben voor de kinderen in de klas.

278
00:20:31.010 --> 00:20:37.017
Dus als jij vraagt: Kunnen we alle kinderen hier binnenboord hebben...

279
00:20:37.017 --> 00:20:42.011
en het onderwijs bieden waar ze recht op hebben, dan zeg ik nee.

280
00:20:42.011 --> 00:20:45.016
Gaan jullie naar de Efteling volgende week?

281
00:20:45.016 --> 00:20:48.008
Ook Yvonne Vaes heeft een aantal keren een leerling geweigerd.

282
00:20:48.008 --> 00:20:53.021
Nog meer zorg leerlingen in een klas gaat niet alleen ten koste van de kinderen maar ook van de leerkracht.

283
00:20:53.021 --> 00:20:56.012
Dat die soms overvraagd wordt.

284
00:20:56.012 --> 00:21:00.024
En dat bij de leerkracht gewoon de rek eruit is.

285
00:21:00.024 --> 00:21:06.001
Dat ze gewoon niet meer weten hoe ze het beter kunnen doen.

286
00:21:06.001 --> 00:21:08.023
De eisen worden steeds hoger.

287
00:21:08.023 --> 00:21:14.023
Dat is geen onwil. Leraren willen alle kinderen helpen maar je kunt het gewoon niet.

288
00:21:14.023 --> 00:21:19.020
Joli Luijcx moet, nadat Timo geweigerd wordt op de school...

289
00:21:19.020 --> 00:21:23.012
op zoek naar een andere plek voor haar zoon.

290
00:21:23.012 --> 00:21:29.006
Twee scholen reageerden op het telefoontje al afwijzend.

291
00:21:29.006 --> 00:21:34.000
Daar ben ik niet mee in gesprek geweest.

292
00:21:34.000 --> 00:21:36.005
Op twee andere scholen ben ik wezen praten.

293
00:21:36.005 --> 00:21:40.012
Uiteindelijk heb ik toen voor een vrij kleine school gekozen.

294
00:21:40.012 --> 00:21:42.007
Daar is hij toen naartoe gegaan.

295
00:21:42.007 --> 00:21:46.021
Maar het lukt lang niet alle ouders om zelf een plek voor hun kind met leer- en gedragsproblemen te vinden.

296
00:21:46.021 --> 00:21:51.018
Duizenden kinderen zitten daardoor thuis, krijgen geen onderwijs.

297
00:21:51.018 --> 00:21:54.004
De politiek denkt daarvoor een oplossing te hebben.

298
00:21:54.004 --> 00:21:58.022
Scholen moeten vanaf volgend jaar ieder kind een plek geven.

299
00:21:58.022 --> 00:22:01.015
Het zogeheten Passend Onderwijs.

300
00:22:01.015 --> 00:22:04.015
Kunnen de plannen worden doorgevoerd zoals het nu van u verwacht wordt?

301
00:22:04.015 --> 00:22:08.003
Nee, niet in de mate zoals die van ons verwacht wordt.

302
00:22:08.003 --> 00:22:10.024
Nee, niet in de mate zoals die van ons verwacht wordt.

303
00:22:10.024 --> 00:22:13.018
Kinderen kunnen niet thuis zitten.

304
00:22:13.018 --> 00:22:17.023
Daar moet dus passend onderwijs voor gevonden worden.

305
00:22:17.023 --> 00:22:21.014
Op het moment dat wij zeggen: Al die kinderen moeten op de basisschool zijn...

306
00:22:21.014 --> 00:22:24.007
binnen de mogelijkheden die we nu hebben...

307
00:22:24.007 --> 00:22:27.007
Ik denk dat dat niet haalbaar is. Dat weet ik eigenlijk wel zeker.

308
00:22:27.007 --> 00:22:33.011
Alle leerlingen met problemen een plek bieden.

309
00:22:33.011 --> 00:22:36.012
Het klinkt goed maar uit onderzoek van het CNV blijkt...

310
00:22:36.012 --> 00:22:39.017
dat 60% van de schooldirecteuren die plek gewoon niet heeft.

311
00:22:39.017 --> 00:22:43.002
De rek is er een beetje uit. Kunnen leerkrachten het allemaal wel aan?

312
00:22:43.002 --> 00:22:45.015
Ze moeten heel veel, de klassen worden steeds groter.

313
00:22:45.015 --> 00:22:48.008
Er zijn minder handen in de klas.

314
00:22:48.008 --> 00:22:51.009
Vroeger waren er veel onderwijsassistenten.

315
00:22:51.009 --> 00:22:54.024
Concierges, orthopedagogen, intern begeleiders.

316
00:22:54.024 --> 00:22:58.024
Die zijn voor een groot deel wegbezuinigd.

317
00:22:58.024 --> 00:23:03.013
Toch wil het kabinet dat er nog meer kinderen...

318
00:23:03.013 --> 00:23:05.017
vanuit het speciaal onderwijs naar een gewone basisschool gaan.

319
00:23:05.017 --> 00:23:10.011
En dat terwijl de scholen dus nu al die stroom zorgleerlingen niet aankunnen.

320
00:23:10.011 --> 00:23:13.009
Je kan niet ongestraft tegen zo'n docent zeggen:

321
00:23:13.009 --> 00:23:18.012
Volgend jaar krijg jij een kind met ernstige gedragsproblemen.

322
00:23:18.012 --> 00:23:21.005
En we hebben een kind in het autistische spectrum.

323
00:23:21.005 --> 00:23:24.002
En we hebben een echte ADHD'er.

324
00:23:24.002 --> 00:23:26.000
Dat kun je niet ongestraft doen.

325
00:23:26.000 --> 00:23:28.009
Zeker niet in een tijd waarin de eisen...

326
00:23:28.009 --> 00:23:34.016
die aan de gewone onderwijzers en onderwijzeressenen leraren worden gesteld, alsmaar hoger worden.

327
00:23:34.016 --> 00:23:40.002
Kortom, voor schooldirecteuren is het onmogelijk...

328
00:23:40.002 --> 00:23:42.012
nog meer zorgleerlingen op te nemen als er geen voorzieningen komen.

329
00:23:42.012 --> 00:23:46.010
Er moet aan een aantal voorwaarden worden voldaan voordat je passend onderwijs goed kunt invoeren.

330
00:23:46.010 --> 00:23:49.009
Er wordt vanuit de politiek veel op scholing gegooid.

331
00:23:49.009 --> 00:23:52.016
Scholing is goed, maar niet het ei van Columbus.

332
00:23:52.016 --> 00:23:54.021
Scholen moeten de ruimte hebben.

333
00:23:54.021 --> 00:23:58.000
Er moet bijvoorbeeld een time-outplek zijn voor leerlingen.

334
00:23:58.000 --> 00:24:01.020
Maar er moeten ook extra handen in de klas zijn om leerkrachten te ondersteunen.

335
00:24:01.020 --> 00:24:04.008
Pedagogisch medewerkers.

336
00:24:04.008 --> 00:24:07.021
Heeft u de mogelijkheid om extra handen in de klas in te huren?

337
00:24:07.021 --> 00:24:11.013
Daar is het plafond absoluut bereikt.

338
00:24:11.013 --> 00:24:20.009
We zien dat de bezuinigingen in het onderwijs een behoorlijke deuk hebben opgeleverd.

339
00:24:20.009 --> 00:24:26.009
En de mogelijkheden die je hebt worden steeds beperkter.

340
00:24:26.009 --> 00:24:30.013
De politiek heeft extra geld toegezegd voor scholen die passend onderwijs moeten invoeren.

341
00:24:30.013 --> 00:24:33.007
Een bedrag van 50 miljoen euro.

342
00:24:33.007 --> 00:24:40.004
Dat betekent dat een op de vijf scholen een persoon extra kan aannemen voor ondersteuning.

343
00:24:40.004 --> 00:24:44.022
We merken al dat dat tekort is.

344
00:24:44.022 --> 00:24:46.024
Met name de extra handen zijn de afgelopen jaren wegbezuinigd.

345
00:24:46.024 --> 00:24:49.004
Dus er zou minstens nog 200 miljoen bij moeten.

346
00:24:49.004 --> 00:24:52.004
Je kunt niet zomaar zeggen: Jullie moeten met dezelfde middelen...

347
00:24:52.004 --> 00:24:55.003
ervoor zorgen dat ook kinderen die anders zijn dan andere kinderen...

348
00:24:55.003 --> 00:25:01.019
soms behoorlijk anders, ook in de school tot hun recht komen.

349
00:25:01.019 --> 00:25:05.006
Daar moet je echt in investeren. Het is of het een of het ander.

350
00:25:05.006 --> 00:25:08.016
Ook Joli Luijckx is bang dat het passend onderwijs op deze manier...

351
00:25:08.016 --> 00:25:11.024
geen oplossing is voor kinderen als haar zoon Timo.

352
00:25:11.024 --> 00:25:15.005
Ik denk dat er altijd kinderen...

353
00:25:15.005 --> 00:25:19.021
Zoals het onderwijssysteem nu ingericht is, met de middelen die er op dit moment zijn...

354
00:25:19.021 --> 00:25:26.015
zullen er kinderen zijn voor wie binnen het onderwijs nog steeds geen passend plekje is.

355
00:25:26.015 --> 00:25:30.006
Maar die scholen zijn verplicht om ze wel een plek te geven. Ja.

356
00:25:30.006 --> 00:25:33.003
Ik hoop dat kinderen niet achteraf ergens in een hoekje...

357
00:25:33.003 --> 00:25:37.001
alleen met wat boeken zullen zitten zonder dat ze juiste hulp krijgen.

358
00:25:37.001 --> 00:25:42.012
Het opvallende is dat er 15 jaar geleden ook al is geprobeerd...

359
00:25:42.012 --> 00:25:48.001
om kinderen met leer- en gedragsproblemen binnen het gewone basisonderwijs onder te brengen.

360
00:25:48.001 --> 00:25:53.022
Maar dat mislukte omdat er, ook toen, niet werd gezorgd voor aanvullende ondersteuning.

361
00:25:53.022 --> 00:25:58.022
Ik zou zeggen: Pas ontzettend op dat je niet dezelfde fout maakt.

362
00:25:58.022 --> 00:26:02.022
Met allerbeste bedoelingen, want het zijn hele goede bedoelingen.

363
00:26:02.022 --> 00:26:06.017
Maak niet dezelfde fout als 20 jaar geleden...

364
00:26:06.017 --> 00:26:09.024
want dan gaat het mis. Dat dreigt nu te gebeuren?

365
00:26:09.024 --> 00:26:13.002
Dan krijg je uitval van kinderen, kinderen die thuis zitten.

366
00:26:13.002 --> 00:26:18.001
Dan krijg je misschien wel rechtszaken van ouders die zeggen:

367
00:26:18.001 --> 00:26:22.018
Er is niet genoeg aandacht besteed aan mijn kind.

368
00:26:22.018 --> 00:26:25.017
Maar in ieder geval gaat het om leed.

369
00:26:25.017 --> 00:26:29.012
Wat er gebeurt, is dat kinderen dan niet tot hun recht komen.

370
00:26:29.012 --> 00:26:32.012
Wilt u weten wat u als ouder zelf kan doen bij mogelijke gedrags- of leerproblemen?

371
00:26:32.012 --> 00:26:38.000
Micha de Winter geeft op onze website advies.

372
00:26:38.000 --> 00:26:41.024
Heel veel ouders zoeken op internet.

373
00:26:41.024 --> 00:26:44.022
En de eerste reactie is: O, het is er zo een.

374
00:27:00.016 --> 00:27:03.005
Een angstscenario voor aanstaande ouders.

375
00:27:03.005 --> 00:27:07.016
Laat in de zwangerschap erachter komen dat er iets mis is met je kind.

376
00:27:07.016 --> 00:27:11.009
Dit is onze enige complete gezinsfoto.

377
00:27:11.009 --> 00:27:13.013
Waar we met zijn vijven opstaan.

378
00:27:13.013 --> 00:27:16.014
De Nederlandse regelgeving is streng en rechtlijnig.

379
00:27:16.014 --> 00:27:22.006
Het wordt artsen in alle gevallen moeilijk gemaakt om een abortus uit te voeren na 24 weken zwangerschap.

380
00:27:22.006 --> 00:27:24.016
Zelfs justitie kijkt met ze mee.

381
00:27:24.016 --> 00:27:28.012
Criminaliseer ons niet. Door met dat strafrecht aan te komen.

382
00:27:28.012 --> 00:27:32.017
Ik denk dat het debat in Nederland wel wat aangewakkerd zal worden.

383
00:27:32.017 --> 00:27:36.006
Vanavond in Brandpunt: Een indringende oproep van artsen en ouders.

384
00:27:36.006 --> 00:27:39.005
Haal abortus op medische gronden uit het strafrecht.

385
00:27:39.005 --> 00:27:42.019
En geef ouders daarmee de kans een afgewogen beslissing te nemen...

386
00:27:42.019 --> 00:27:45.007
over het kwetsbare leven van hun kind.

387
00:27:45.007 --> 00:27:50.010
Dat er gevallen zijn waarin de zwangerschap...

388
00:27:50.010 --> 00:27:52.014
van een levensvatbaar kind wordt afgebroken...

389
00:27:52.014 --> 00:27:56.011
en dat dat niet gemeld wordt, dat is denken we heel waarschijnlijk.

390
00:27:59.002 --> 00:28:03.012
In het begin ging het goed.

391
00:28:03.012 --> 00:28:09.011
Alle screenings en echo's gehad. Met 13 weken en 20 weken.

392
00:28:09.011 --> 00:28:13.022
Het leek allemaal normaal en goed.

393
00:28:14.016 --> 00:28:22.015
Hoi. Ik heb pannenkoekjes. O!

394
00:28:22.015 --> 00:28:27.019
Wytske en Rink ter Luin uit Jorwerd waren dit jaar in verwachting van hun derde kind.

395
00:28:27.019 --> 00:28:33.011
De kinderen hadden meivakantie. Ik was 26 weken zwanger.

396
00:28:33.011 --> 00:28:36.019
Ik begon 's ochtends ineens erg over te geven.

397
00:28:36.019 --> 00:28:39.010
Mijn buik begon erg te groeien.

398
00:28:39.010 --> 00:28:42.000
Wytske ging bezorgd naar haar verloskundige.

399
00:28:42.000 --> 00:28:46.012
Ze werd doorgestuurd naar het Universitair Medisch Centrum Groningen.

400
00:28:46.012 --> 00:28:52.013
Die zagen meteen dat het niet een afwijking was maar een tumor.

401
00:28:52.013 --> 00:29:00.008
Dat was gewoon vreselijk.

402
00:29:00.008 --> 00:29:03.015
Je zag echt een groot gezwel, wat uit het oog groeide.

403
00:29:03.015 --> 00:29:08.000
Dat was echt... Ja... Het was toen 10 bij 12 centimeter.

404
00:29:08.000 --> 00:29:13.006
Naast hun eigen verdriet komen vrouwen als Wytske ook nog in een juridisch lastig parket.

405
00:29:13.006 --> 00:29:19.009
Officieel is een abortus na 24 weken verboden bij een kind dat mogelijk levensvatbaar is.

406
00:29:19.009 --> 00:29:23.003
Ondanks een ernstige afwijking of handicap.

407
00:29:23.003 --> 00:29:26.013
Het is een agressieve, snelgroeiende tumor.

408
00:29:26.013 --> 00:29:30.006
Dat maakt gewoon alles kapot in dat hoofdje.

409
00:29:30.006 --> 00:29:32.020
Gevaarlijk terrein voor ouders en artsen.

410
00:29:32.020 --> 00:29:35.014
Als gynaecologen denken dat abortus de beste optie is...

411
00:29:35.014 --> 00:29:39.015
is er altijd de dreiging van een mogelijke vervolging door justitie.

412
00:29:39.015 --> 00:29:43.004
Hoe voelt dat als arts?

413
00:29:43.004 --> 00:29:46.014
Nou, dat voelt als arts ongemakkelijk.

414
00:29:46.014 --> 00:29:49.013
Want je staat tegenover een patient.

415
00:29:49.013 --> 00:29:55.010
En die verwacht een arts tegenover zich te hebben die goed informeert en goed behandelt.

416
00:29:55.010 --> 00:30:01.000
Die verwacht niet dat er arts zegt: Ik ben bang dat ik misschien veroordeeld word.

417
00:30:01.000 --> 00:30:05.022
Want dit mag officieel niet.

418
00:30:05.022 --> 00:30:09.022
Die grens van 24 weken wordt in Nederland vastgehouden...

419
00:30:09.022 --> 00:30:13.020
omdat dat ook de grens is waarop een te vroeg geboren gezonde baby...

420
00:30:13.020 --> 00:30:16.023
in het ziekenhuis in leven gehouden kan worden.

421
00:30:16.023 --> 00:30:21.008
De kinderen liggen daar lekker beschermd. Tegen lawaai.

422
00:30:21.008 --> 00:30:24.007
Hajo Wildschut werkt in het West-Fries Gasthuis.

423
00:30:24.007 --> 00:30:26.000
Hij is 31 jaar gynaecoloog.

424
00:30:26.000 --> 00:30:29.001
Per week ziet hij gemiddeld 100 zwangere vrouwen.

425
00:30:29.001 --> 00:30:33.005
Hij kent de dilemma's rond late abortus goed.

426
00:30:33.005 --> 00:30:36.024
Een paar jaar geleden behandelde hij een vrouw...

427
00:30:36.024 --> 00:30:40.001
die er laat in de zwangerschap achter kwam dat het kind een ernstige hartafwijking had.

428
00:30:40.001 --> 00:30:42.024
Het probleem was dat het een dubbel probleem was.

429
00:30:42.024 --> 00:30:48.014
De hartafwijking en een probleem met een genetisch defect.

430
00:30:48.014 --> 00:30:54.001
Er was onzekerheid of dat kind zou overleven.

431
00:30:54.001 --> 00:30:58.008
En als het zou overleven of het dan niet ernstig verstandelijk gehandicapt zou zijn.

432
00:30:58.008 --> 00:31:01.024
De ouders besloten de zwangerschap af te breken in overleg met Wildschut.

433
00:31:01.024 --> 00:31:06.001
Hij meldde de abortus volgens de regels bij de commissie die de beslissing toetst.

434
00:31:06.001 --> 00:31:08.014
Een traumatische ervaring.

435
00:31:08.014 --> 00:31:11.007
Mijn ernstige vermoedens werden bewaarheid.

436
00:31:11.007 --> 00:31:15.000
Het was een onveilige sfeer.

437
00:31:15.000 --> 00:31:23.015
Ik had het idee dat mij iets aangerekend werd waarvan ik dacht: Wacht een even.

438
00:31:23.015 --> 00:31:27.018
Dit hebben zo met zijn allen bedacht. Het was een enorm dilemma.

439
00:31:27.018 --> 00:31:30.018
Er werd dus heel erg op allerlei details ingegaan.

440
00:31:30.018 --> 00:31:38.003
Maar er werd helemaal voorbijgegaan aan de medisch inhoudelijke kant van dit probleem.

441
00:31:38.003 --> 00:31:41.000
Een toetsingscommissie die artsen eerder afschrikt...

442
00:31:41.000 --> 00:31:44.006
dan uitnodigt tot het melden van late zwangerschapsafbreking.

443
00:31:44.006 --> 00:31:47.018
Een van de conclusies uit een rapport dat net verschenen is.

444
00:31:47.018 --> 00:31:51.016
Waarom maakt het woord 'abortus' zoveel los?

445
00:31:51.016 --> 00:31:55.005
Agnes van der Heijden, hoogleraar maatschappelijke gezondheidszorg...

446
00:31:55.005 --> 00:31:59.008
deed onderzoek naar late abortus en levensbeeindiging bij pasgeborenen in Nederland.

447
00:31:59.008 --> 00:32:04.001
We schatten dat late zwangerschapsafbreking van levensvatbare kinderen...

448
00:32:04.001 --> 00:32:07.001
zo'n 30 keer per jaar in ons land voorkomt.

449
00:32:07.001 --> 00:32:11.009
Terwijl de beoordelingscommissie er sinds 2007 is...

450
00:32:11.009 --> 00:32:17.018
en er in het totaal zijn er zes gevallen beoordeeld door ze.

451
00:32:17.018 --> 00:32:20.003
Dus veel minder dan 30 per jaar.

452
00:32:20.003 --> 00:32:25.018
In de afgelopen 6 jaar zijn er maar zes gevallen gemeld? Ja.

453
00:32:25.018 --> 00:32:29.019
Dus er gebeurt veel illegaal? Mja...

454
00:32:29.019 --> 00:32:33.012
Je hebt moet met het woord 'illegaal'? Ja.

455
00:32:33.012 --> 00:32:38.016
Ik denk dat artsen er zeker niet op uit zijn om illegaal te handelen.

456
00:32:38.016 --> 00:32:43.003
Ze willen de beste zorg leveren die mogelijk is.

457
00:32:43.003 --> 00:32:47.024
Maar daarnaast is de grens tussen legaal en illegaal handelen...

458
00:32:47.024 --> 00:32:51.000
en de grens tussen wat wel en niet gemeld zou moeten worden...

459
00:32:51.000 --> 00:32:55.006
ook zo onduidelijk is dat dat lastig te bepalen is.

460
00:32:55.006 --> 00:32:59.014
Ik ga ook wel eens op vakantie dat ik denk: Ik ben benieuwd wat ze bij de douane zeggen.

461
00:32:59.014 --> 00:33:02.001
Omdat er een strafzaak tegen mij hangende is.

462
00:33:02.001 --> 00:33:04.020
Ja... Weet jij veel... Dat kan.

463
00:33:04.020 --> 00:33:08.004
We hebben deze foto.

464
00:33:08.004 --> 00:33:13.021
Met dat handje. Die is heel bijzonder.

465
00:33:13.021 --> 00:33:15.009
Mijn hand met zijn kleine handje.

466
00:33:15.009 --> 00:33:19.021
Er moest nog een MRI-scan gemaakt worden. De volgende dag.

467
00:33:19.021 --> 00:33:22.012
Waarom deden ze dat?

468
00:33:22.012 --> 00:33:27.013
Om er echt zeker van te zijn wat het was.

469
00:33:27.013 --> 00:33:31.010
Op een MRI-scan zie je dan weer meer dan op een echo.

470
00:33:31.010 --> 00:33:39.005
Vrijdags belden ze dat de zwangerschap inderdaad afgebroken ging worden.

471
00:33:39.005 --> 00:33:43.012
We moesten er zelf natuurlijk mee instemmen.

472
00:33:43.012 --> 00:33:46.001
Dat is natuurlijk vreselijk.

473
00:33:46.001 --> 00:33:50.020
Zorgvuldig afgewogen medische beslissingen botsen met rechtlijnige regelgeving.

474
00:33:50.020 --> 00:33:56.013
Door de harde grens van 24 weken zwangerschap is soms de diagnose nog niet eens rond.

475
00:33:56.013 --> 00:34:03.001
Je kunt denken aan infecties die in de zwangerschap kunnen optreden.

476
00:34:03.001 --> 00:34:05.000
En die een kind kunnen beschadigen.

477
00:34:05.000 --> 00:34:08.020
Maar ook tumoren die een kind al in de baarmoeder kan ontwikkelen...

478
00:34:08.020 --> 00:34:12.010
waarvan vaak ook pas na een tijdje kan worden gezien hoe ernstig dat is.

479
00:34:12.010 --> 00:34:16.001
Eerst zijn de mensen zo enorm in shock. Als ze dat horen.

480
00:34:16.001 --> 00:34:18.023
En ze moeten dan een beslissing nemen.

481
00:34:18.023 --> 00:34:23.003
In een situatie waarin ze die beslissing helemaal niet KUNNEN nemen.

482
00:34:23.003 --> 00:34:26.023
Dat voelt als slechte zorgverlening. Dat voelt niet goed.

483
00:34:26.023 --> 00:34:31.001
De benen gekruist, in kleermakerszit.

484
00:34:31.001 --> 00:34:33.021
We zien ook de knietjes.

485
00:34:33.021 --> 00:34:38.007
Lang niet alle artsen durven de beslissing onder de huidige regelgeving aan.

486
00:34:38.007 --> 00:34:42.009
Vrouwen die hier niet geholpen worden vragen een late abortus in het buitenland aan.

487
00:34:42.009 --> 00:34:44.010
De Belgieroute.

488
00:34:44.010 --> 00:34:48.020
We hebben gemerkt dat van de groep late terminaties...

489
00:34:48.020 --> 00:34:55.017
na 20 weken zwangerschap, er 22 vrouwen van buiten Belgie kwamen.

490
00:34:55.017 --> 00:34:58.004
En daarvan waren er 17 uit Nederland.

491
00:34:58.004 --> 00:35:01.007
Het zijn de cijfers van slechts twee Belgische klinieken.

492
00:35:01.007 --> 00:35:06.009
In Belgie stelt de wet geen termijn aan het afbreken van een zwangerschap op medische indicatie.

493
00:35:06.009 --> 00:35:10.022
Elk individueel geval moet vooraf getoetst worden door minimaal twee artsen.

494
00:35:10.022 --> 00:35:16.001
Professor Luc de Catte ziet Nederlandse vrouwen in nood hulp zoeken in Belgie.

495
00:35:16.001 --> 00:35:18.008
Ik vind het jammer dat dat zo moet gebeuren.

496
00:35:18.008 --> 00:35:23.017
Dit is een diepmenselijk probleem waar ouders en artsen mee worstelen.

497
00:35:23.017 --> 00:35:26.023
Het verdient meer aandacht van de gezondheidszorg...

498
00:35:26.023 --> 00:35:33.002
om dit op een correcte manier te onderbouwen en patienten goed te ondersteunen.

499
00:35:33.002 --> 00:35:36.007
Dat lijkt me een traumatische ervaring...

500
00:35:36.007 --> 00:35:39.009
als zwangere van een kind met een ernstige afwijking...

501
00:35:39.009 --> 00:35:44.015
dat je als je gezamenlijk tot de beslissing komt, dat je de zwangerschap niet wilt uitdragen...

502
00:35:44.015 --> 00:35:47.014
dat je daar in Nederland niet bij geholpen kunt worden...

503
00:35:47.014 --> 00:35:50.003
maar dat je gedwongen wordt om naar het buitenland te gaan.

504
00:35:50.003 --> 00:35:54.017
Ik denk dat het onze eigen zorg diskwalificeert.

505
00:35:54.017 --> 00:36:00.002
Als mensen naar het buitenland moeten, omdat ze de zorg bij ons niet kunnen krijgen.

506
00:36:00.002 --> 00:36:04.014
Terwijl we in wezen wel kunnen leveren. Dat is geen goede zaak.

507
00:36:04.014 --> 00:36:06.003
De diagnose is nog niet compleet.

508
00:36:06.003 --> 00:36:14.006
Bij afbreking van late zwangerschap hangt vervolging als een zwaard van Damocles boven 't hoofd van de arts.

509
00:36:14.006 --> 00:36:22.018
ZE LEEST IN HET FRIES

510
00:36:23.024 --> 00:36:26.007
Dus dat is op 23 mei 2013 geboren.

511
00:36:26.007 --> 00:36:29.015
Ons kleine jongetje en broertje Hessel.

512
00:36:29.015 --> 00:36:32.008
En tot ons grote verdriet moeten wij hem nu missen.

513
00:36:32.008 --> 00:36:34.008
Dat staat erop.

514
00:36:34.008 --> 00:36:38.004
Hessel. Het zoontje van Rink en Wytske werd in mei geboren.

515
00:36:38.004 --> 00:36:41.006
Hij was 29 weken, ruim 7 maanden oud.

516
00:36:41.006 --> 00:36:44.004
De zwangerschap werd in het ziekenhuis afgebroken...

517
00:36:44.004 --> 00:36:47.009
en hij kwam via een keizersnede dood ter wereld.

518
00:36:47.009 --> 00:36:52.001
Het zit bij mijn vrouw nog veel dieper dan bij mij.

519
00:36:52.001 --> 00:36:54.011
Ja.

520
00:36:54.011 --> 00:36:58.021
Maar ook jij kiest ervoor om heel veel herinneringen in huis te hebben.

521
00:36:58.021 --> 00:37:04.013
Het is net wat Wytske zegt: Hij hoort erbij.

522
00:37:04.013 --> 00:37:08.016
Het is gewoon je zoon. Ja.

523
00:37:08.016 --> 00:37:15.003
Dit is onze enige complete gezinsfoto, deze.

524
00:37:15.003 --> 00:37:19.001
Waar we met zijn vijven op staan.

525
00:37:19.022 --> 00:37:24.018
De dreiging van justitie, een grens aan abortus die de expertise van artsen in de weg staat...

526
00:37:24.018 --> 00:37:26.011
en een vlucht naar Belgie.

527
00:37:26.011 --> 00:37:30.007
De schrijvers van het rapport hopen op een wetswijziging in Nederland.

528
00:37:30.007 --> 00:37:33.016
De NVOG, de beroepsvereniging van gynaecologen...

529
00:37:33.016 --> 00:37:37.015
heeft zich in een brief aan minister Schippers achter het rapport geschaard.

530
00:37:37.015 --> 00:37:43.014
Wij bevelen aan om voorzover het gaat om zwangerschapsafbreking op medische indicatie...

531
00:37:43.014 --> 00:37:49.012
dus als er een ernstige aandoening is bij het ongeboren kind, om dan de grens los te laten...

532
00:37:49.012 --> 00:37:55.020
en niet langer artsen te vragen bij een afbreking na de 24e week om dat te melden.

533
00:37:55.020 --> 00:38:00.013
Terwijl als ze dat voor de 24e week doen, er niet gemeld hoeft te worden.

534
00:38:00.013 --> 00:38:03.007
Stel dat de grens van 24 weken verdwijnt.

535
00:38:03.007 --> 00:38:07.021
Ontstaat er dan niet een enorme toename van het aantal abortussen op medische indicatie?

536
00:38:07.021 --> 00:38:11.012
Ik verwacht geen toename.

537
00:38:11.012 --> 00:38:14.014
Want mensen vragen hier niet om.

538
00:38:14.014 --> 00:38:19.023
Het gaat om gewenste zwangerschappen die een volstrekt ongewenst beloop krijgen.

539
00:38:19.023 --> 00:38:22.021
De enige toename die ik zou kunnen verwachten...

540
00:38:22.021 --> 00:38:27.005
is dat mensen beter gaan nadenken over wat ze wel en niet gaan doen met die zwangerschap...

541
00:38:27.005 --> 00:38:29.011
als ze daarmee worden geconfronteerd.

542
00:38:29.011 --> 00:38:32.000
Maar een absolute toename lijkt me onwaarschijnlijk.

543
00:38:32.000 --> 00:38:37.019
Het is niet EEN arts die het beslist, het is een heel team.

544
00:38:37.019 --> 00:38:40.012
En als ze het er allemaal over eens zijn, denk ik wel...

545
00:38:40.012 --> 00:38:43.000
dat je op het oordeel van een arts kunt vertrouwen.

546
00:38:43.000 --> 00:38:45.005
Want ze doen het niet zomaar.

547
00:38:45.005 --> 00:38:49.013
Kan de abortuswet gewijzigd worden omdat hij de medische praktijk in de weg staat?

548
00:38:49.013 --> 00:38:53.016
Daarover gaat minister Schippers met de Tweede Kamer in november in debat.

549
00:38:53.016 --> 00:38:58.004
De brief die de beroepsvereniging van gynaecologen aan minister Schippers heeft geschreven...

550
00:38:58.004 --> 00:39:00.002
vindt u op onze site.

551
00:39:00.002 --> 00:39:02.016
Dit was KRO Brandpunt, goedenavond.

